IS bulldozert 3.000 jaar oude stad plat

Wereldwijd is vandaag met afschuw gereageerd op de nieuwste aanslag door Islamitische Staat op het erfgoed van Irak. Volgens de Iraakse autoriteiten hebben IS-strijders de meer dan 3000 jaar oude ruïnes van de Assyrische hoofdstad Nimrud in Noord-Irak geplunderd en plat 'gebuldozerd'. Unesco kwalificeerde de aanval als een oorlogsmisdaad.

Iraakse mannen maken een archeologisch beeld van een stier in Nimrud schoon.Beeld ANP

Doldrieste organisatie

Secretaris-generaal Irina Bokova van Unesco noemde de destructie 'culturele zuivering'. Ook de hoogste sjiitische leider van Irak, ayatollah Ali el-Sistani, veroordeelde de actie. Hij riep bij het vrijdaggebed op tot eenheid in de strijd tegen 'een doldrieste organisatie die mensen noch stenen spaart'.

Hoeveel schade IS precies heeft toegebracht aan Nimrud (een van de belangrijkste archeologische locaties van Mesopotamië en genomineerd voor de Werelderfgoedlijst) hebben de Iraakse autoriteiten niet bekend gemaakt.

Onafhankelijke bevestiging is er tot nu toe ook niet. Volgens een door Reuters geciteerde lokale bron heeft IS in Nimrud inderdaad artefacten geroofd en de plek daarna met de grond gelijk gemaakt. 'Er waren standbeelden en muren en zelfs een citadel, die door IS totaal is verwoest', aldus de bron.

Archeoloog Michael Danti van de Amerikaanse erfgoedorganisatie ASOR Cultural Heritage Initiatives acht de destructie wel waarschijnlijk. 'Vorige week kregen wij een nieuwe satellietfoto van de site en zagen we dat er trucks stonden geparkeerd op kritische plekken. Hoge bronnen in Irak zeiden ons dat IS naar Nimrud gekomen was met het plan de site te verwoesten.'

Heritage of Peace

De aanval op Nimrud komt een week nadat IS een video online zette waarin IS-strijders oudheden kort en klein slaan in het museum van Mosul. Volgens antropoloog René Teijgeler van de erfgoedorganisatie Heritage for Peace komen de acties niet toevallig op het moment dat Iraakse regeringstroepen met steun van Iran in de aanval zijn tegen Tikrit en mogelijk later Mosul.

IS voert campagne tegen al het cultureel en archeologisch erfgoed dat niet strookt met haar puriteinse ideologie. Eerder werden sjiitische heiligdommen en christelijke kerken wegens afgoderij verwoest. Dat gebeurde ook met het zowel door joden als moslims vereerde graf van Jona in Mosul.

De verwoestingen zijn ook een propagandamiddel, aldus Teijgeler. 'Het is een opgestoken middelvinger naar de wereld: kijk wat wij durven. Zoals de Taliban in 2001 deden met de boeddha's van Bamiyan.' Ook Danti ziet het als een vorm van psychologische oorlogsvoering. 'De verwoestingen zijn een symbolisch statement dat IS doet wat zij wil in haar zogenaamde Kalifaat.'

Iraakse functionarissen beschuldigen IS er ook van oudheden uit Nimrud op de zwarte markt te willen verkopen. Een Iraaks-Assyrisch politicus, Yonadam Kanna, zei vrijdag dat IS Nimrud juist heeft verwoest om bewijzen van plundering te verdonkeremanen.
Nimrud (Kalhu, het bijbelse Kalah), gelegen aan de Tigris ten zuiden van Mosul, werd in 1250 voor Chr. gesticht en vier eeuwen later de hoofdstad van het Nieuw-Assyrische Rijk, een wereldmacht die het leeuwendeel van het toenmalige Midden-Oosten beheerste. De stad werd in 612 voor Chr. verwoest.

De restanten zijn vanaf de 19de eeuw opgegraven. Belangrijke vondsten, zoals enorme wachterbeelden, bevinden zich in musea in Londen, Parijs en New York. De goudschat van Nimrud, een van de grootste archeologische sensaties van de vorige eeuw, wordt bewaard in het museum van Bagdad. Veel ander materiaal bevindt zich nog in situ.

Mosul, 2001.Beeld -
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden