Is Brexit een middelvinger van de babyboomers?

De ouderen kozen massaal voor een Brexit, terwijl hun kinderen en kleinkinderen veelal in het Blijf-kamp zitten. Het heeft, zeker op de sociale media, tot veel rancune tegen de oudere generatie geleid.

Aanhangers van de Britse Onafhankelijkheidspartij. Beeld afp

'Hoor ik dat goed? Kom je uit Holland. Ik mag jullie niet.' Het is even stil aan tafel tijdens de familielunch, maar dan verschijnt er een ondeugende lach op het gezicht van Ray Compton. 'Die Ronald Koeman van jullie heeft ons in de steek laten,' zegt de bejaarde Southampton-supporter. Immigranten komen ook ter sprake wanneer het woord Brexit valt. Het grote aantal immigranten in de havenstad heeft hem ertoe gebracht voor een Brits vertrek te stemmen. 'Soms herken ik mijn eigen land niet terug. Het gaat om de aantallen, niet om de mensen zelf.'

De gepensioneerde Ford-medewerker is de pater familias van de Comptons die zondagmiddag samen zijn gekomen voor een Sunday Roast in The Bull, een pub in Broxbourne, een plaats net boven Londen. Aanleiding is de negende verjaardag van Ben, die gezeten tussen zijn oma's, druk aan het spelen is op een tablet. Zijn ouders en grootouders hebben verschillend gekozen tijdens het referendum dat zo belangrijk zal zijn voor zijn toekomst. Ray en zijn vrouw Eileen willen een Brexit, maar zijn ouders Lee en Sandy zien het land liever in de EU. Sandy's schoonzus Michelle zwijgt.

Scheidslijn door generaties

Het is een van de vele Engelse families waar de scheidslijn dwars door de generaties loopt. De ouderen, die nog weten hoe het leven voor de Europese eenwording was en weinig meer te verliezen hebben, kozen massaal voor een Brexit, terwijl hun kinderen en kleinkinderen veelal in het Blijf-kamp zitten. Het heeft, zeker op de sociale media, tot veel rancune tegen de oudere generatie geleid. Die zou hebben geprofiteerd van de grote naoorlogse welvaart - van gratis onderwijs tot goedkope woningen - om vervolgens de Europese toekomst te verpesten voor hun nakomelingen.

Een dikke middelvinger van de babyboomers, is een verwijt dat de laatste dagen vaak is gevallen.

'Dat vind ik niet helemaal terecht,' zegt Lee, die in de marktplaats Tring woont en als automatiseerder werkt in Londen, 'Je moet ieders keuze respecteren, ook al ben je het er niet mee eens.' Ze vindt het belachelijk om nu om een nieuw referendum te vragen, zoals de drie miljoen Britten die een petitie daarvoor hebben ondertekend. 'Ik denk dat een meerderheid van land het liefst in de EU wil blijven, maar dan moet je wel de moeite nemen om naar de stembus te gaan. Dat hebben veel Blijvers helaas niet gedaan en daarvoor betalen ze nu een hoge prijs. Dat is jammer, maar dan kun je moeilijk de mensen aanvallen die wel hebben gestemd.'

Lage opkomst jongeren

Lee's observatie komt overeen met enkele veelzeggende statistieken. Van de 18 tot 24-jarigen heeft maar 34 procent gebruik gemaakt van het stemrecht waar hun grootvaders en overgrootvaders voor hebben gevochten. Onder de 65-plussers was de opkomst liefst 83 procent. Als de opkomst onder de jongeren hoger was geweest, dan zou het Verenigd Koninkrijk in de EU zijn gebleven. Een ander saillant detail is dat de roep om een herkansingsreferendum het grootst is in de Londense wijken Camden en Hackney waar veel jongeren wonen en de opkomst laag was.

Aan tafel wordt ook duidelijk dat de verschillende generaties heel andere prioriteiten hebben. 'Het probleem is dat scholen, ziekenhuizen en woningbouwverenigingen niet zijn berekend op de komst van zoveel migranten,' zegt de 75-jarige Eileen, die vele jaren als secretaresse heeft gewerkt, 'soms lijkt het erop dat onze overheid de migranten voortrekt en dat is niet eerlijk.' Haar 49-jarige schoondochter Sandy, die als assistente bij een grote bank werkt, vindt het wel meevallen. 'In Tring kan je zonder probleem naar de huisarts en er zijn ook schoolplekken.'

Dat wil niet zeggen dat ze een groot liefhebber is van de Europese Unie. 'Door Blijf te stemmen, heb ik gekozen voor de duivel die ik ken.' Niemand aan tafel verwacht dat de toekomst van de jarige job gevaar loopt. 'Ik maak me zorgen om een gebrek aan politiek leiderschap nu, maar we zullen dit wel overleven,' verwacht Lee. Zijn brexiterende moeder Eileen gelooft in de kracht en de toekomst van het land. 'Het is ook niet goed voor de toekomstige generaties als er elk jaar honderdduizenden mensen bijkomen. Waar moeten al die mensen wonen? Daar denk ik ook aan.'

Over politiek wordt, net zoals in veel andere Engelse families, weinig gesproken. Over voetbal des te meer, de onderlinge rivaliteit tussen Southampton en Spurs-fans. Ook kleine Ben zelf heeft geen interesse in al die politiek en denkt vooral aan de cadeautjes die hij morgen krijgt. Zijn andere oma Joy, woonachtig in Broxbourne, zegt niet te hebben gestemd. 'Ik heb de campagne gevolgd maar aan het einde wist ik niet wie ik kon geloven, Cameron of Boris. Eigenlijk is het niet goed om zo'n grote beslissing aan ons over te laten, aan de gewone mensen. Het zorgt voor veel gedoe.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden