Is 3 x 12 uur werken beter dan 5 x 6?

Carlos Slim is een van de rijkste mensen ter wereld. En de Mexicaanse telecomtycoon die enkele jaren geleden nog KPN wilde inpikken, was al enkele malen de allerrijkste. Dat maakt enigszins arrogant, net zoals de status van beste voetballer. Ineens is er een gevoel de verlosser te moeten zijn.

De Mexicaanse tycoon Carlos Slim.Beeld anp

Slim (76) heeft daarom een plan gelanceerd dat tegelijkertijd wereldwijd de werkloosheid oplost én de toenemende kosten van de vergrijzing reduceert. Hij wil dat werknemers - en hij noemt met name die in Europa waar de werkloosheid het hoogst is - drie dagen per week twaalf uur per dag werken. Hierdoor zullen winkels, kantoren en bedrijven twee teams krijgen en zes dagen en 72 uur per week kunnen opereren. Dat levert heel veel nieuwe banen op.

In ruil voor elke week vier dagen vrij moeten werknemers wel tot hun 75ste blijven werken. Op deze wijze wordt het woon-werkverkeer verminderd, hetgeen het congestie-probleem op de weg en het openbaar vervoer oplost en tijd bespaart. Daarnaast wordt de financiële tijdbom van vroege pensionering ontmanteld . 'En ook de kwaliteit van het leven en de economie zullen profiteren van vier vrije dagen per week voor iedereen. Er is meer tijd voor toeristische uitstapjes, amusement, sport en onderwijs', zo zei hij tegen Bloomberg. En 3 x 12 uur werken zou ook tot hogere productiviteit en creativiteit leiden.

Het heeft bijna de logica van Cruyffs fluwelen revolutie. Iedere politieke partij zou het meteen in het programma moeten zetten en jongeren zouden het zeker omarmen, al is het alleen maar omdat ze dan twee banen kunnen nemen.

Juist in Europa is al op het plan van Slim vooruit gelopen. In Nederland is vier werkdagen van negen uur tegenwoordig niet ongebruikelijk bij een volledig dienstverband. Vooral in de ambtenarij en metaalindustrie wordt het gedaan.

Maar uit een onderzoek van Tilburg University bleek het in sectoren als de zorg te leiden tot juist lagere productiviteit en slechtere gezondheid. Datzelfde geldt voor winkelpersoneel, laat staan geestdodende beroepen als bewaking.

De Franse premier Lionel Jospin lanceerde in 1998 al de mogelijkheid voor een vierdaagse werkweek van 35 uur. Maar in 2008 schrapte president Sarkozy het weer. Het Franse bedrijfsleven was minder concurrerend geworden zonder dat het veel banen had opgeleverd.

Dan lijkt 3 x 12 uur helemaal het paard achter de wagen spannen. Zes dagen per week 72 uur produceren en open zijn werkt alleen als er ook voldoende vraag is.

Uit alle studies blijkt dat juist een kortere werkdag werknemers geestelijk alerter en productiever maakt. Het Scandinavische model van 5 dagen van zes uur is beter. Niet alleen om burn-outs te voorkomen maar ook om banen te scheppen, al is het alleen maar omdat 30 uur minder is dan 36 uur.

Wie rijk is heeft nog niet altijd de wijsheid in pacht.

Reageren? p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden