Nieuws Iran

Iran wijst overleg af, ondanks Trumps geruststelling dat hij niet uit is op regimeverandering

Iran heeft dinsdag direct afwijzend gereageerd op geruststellende woorden van president Trump dat hij niet uit is op regimeverandering in Teheran. Trump zei tijdens zijn bezoek aan Japan ook dat een nieuw atoomakkoord mogelijk is. Iran ziet echter niets in nieuw overleg met de regering-Trump.

‘Wij zien op dit moment geen vooruitzicht op onderhandelingen met Amerika’, aldus een woordvoerder van minister van Buitenlandse Zaken Mohammad Javad Zarif. ‘Iran besteedt geen aandacht aan woorden. Voor ons is een verandering van gedrag belangrijk.’ Zarif zei op Twitter dat ‘acties, niet woorden’ duidelijk zullen maken wat de bedoeling is van Trump.

Met zijn woorden leek Trump zich opnieuw te distantiëren van sommige van zijn adviseurs, onder wie nationale veiligheidsadviseur John Bolton, in het oplopende conflict met Iran. De VS beschuldigen Iran al weken ervan plannen te hebben om Amerikaanse militairen en eenheden in de regio aan te vallen.

Bolton heeft de afgelopen jaren openlijk gepleit voor ‘regime change’ in Iran om onder andere te voorkomen dat Teheran een kernmacht wordt. De Iraanse president Hassan Rouhani beschuldigde de VS er vorig jaar van een einde te willen maken aan de regering in Teheran. Hij noemde de regering-Trump de meest vijandige Amerikaanse regering van de afgelopen veertig jaar.

Verzoenende woorden

‘Dit zijn prima lui’, aldus Trump opvallend verzoenend tijdens een persconferentie met de Japanse premier Abe. ‘Iran heeft een kans om een groot land te zijn met hetzelfde leiderschap. Wij zijn niet uit op verandering van het regime. Ik wil duidelijk maken dat wij geen kernwapens willen.’ De president hield de Iraanse leiders ook voor dat een nieuw nucleair akkoord mogelijk is.

Trump verscheurde vorig jaar een internationale deal met Iran die moest voorkomen dat Teheran de tiende kernmacht in de wereld zou worden. Onder toezicht van het internationale atoomagentschap IAEA werd het nucleaire programma toen aan banden gelegd. ‘Ik geloof echt dat Iran een deal wil sluiten’, aldus de Amerikaanse president, die vrijdag zo’n vijftienhonderd extra militairen naar de regio stuurde. ‘Ik denk dat het zeer slim van ze zou zijn. En ik denk dat het mogelijk is.’

Het is niet de eerste keer dat Trump openlijk afstand neemt van het sabelgekletter van Bolton en minister van Buitenlandse Zaken Pompeo in het Iran-conflict. De afgelopen weken lekten via Amerikaanse media berichten uit dat de president een minder harde houding richting Iran voorstond en helemaal geen trek had in een gewapend conflict. Trump beloofde tijdens de verkiezingen van 2016 dat hij de Amerikaanse militaire bemoeienis in de regio en in Afghanistan wilde terugschroeven.

Genoeg garanties

De VS willen een nieuw, strenger akkoord met Iran dat helemaal moet uitsluiten dat Teheran ooit kernwapens kan ontwikkelen. De Iraanse vicepresident Eshaq Jahangiri benadrukte dinsdag dat de deal die in 2015 werd gesloten met de VS en andere wereldmachten genoeg garanties bood. Ook wees hij erop dat de hoogste Iraanse leider, ayatollah Ali Khamenei, de ontwikkeling van kernwapens in het verleden had verboden.

Koersen de VS en Iran af op oorlog? Wel als het aan nationaal veiligheidsadviseur John Bolton ligt, die geldt als superhavik.  President Trump is minder enthousiast over militaire interventies. Maar een ongeluk zit in een klein hoekje.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden