nieuws Maithripala Sirisena

Internationale kritiek op ‘ongrondwettige’ ontbinding parlement in Sri Lanka

De politieke crisis in Sri Lanka neemt steeds ernstiger vormen aan. President Maithripala Sirisena ontbond vrijdag het parlement, naar eigen zeggen uit vrees voor geweld, en kondigde verkiezingen aan voor begin januari. Westerse landen hebben de stap veroordeeld.

Een speciale politie-eenheid in Colombo, Sri Lanka. Beeld EPA

Sirisena verving eind oktober zittend premier Ranil Wickremesinghe door voormalig president en ‘sterke man’ Mahinda Rajapaksa, een omstreden zet die tot massale protesten leidde. Wickremesinghe weigerde zijn functie en residentie op te geven en beriep zich op zijn parlementaire meerderheid.

Het besluit tot ontbinding van het parlement kwam net voordat het parlement deze week na een tijdelijke schorsing weer bijeen zou komen om te stemmen over de premierswissel. Sirisena was volgens analisten bang dat de benoeming van Rajapaksa zou worden afgestraft met een motie van wantrouwen.

De president zelf zei zondag in een televisietoespraak dat hij het parlement had ontbonden omdat hij van parlementariërs had vernomen dat de stemming over de premierswissel zou kunnen uitmonden in vechtpartijen in het parlement, die weer zouden kunnen leiden tot straatgeweld in het land. 

Supporters van de afgezette premier Ranil Wickremesinghe demonstreren voor de officiële residentie van de huidige premier Mahinda Rajapaksa in Colombo. Beeld AFP

Grondwet

Wickremesinghe en zijn medestanders noemen Sirisena’s acties in strijd met de grondwet. Ze zullen de ontbinding van het parlement naar verwachting maandag aanvechten bij het hooggerechtshof. De Verenigde Staten, Groot-Brittannië (voormalig kolonisator van Sri Lanka), Canada en Australië veroordeelden de ontbinding zaterdag als ongrondwettig en in strijd met democratische principes.

De Europese Unie liet weten dat Sirisena’s besluit het vertrouwen in de democratie ondermijnt. De EU toonde zich vorige week al bezorgd dat de terugkeer van Rajapaksa het verzoeningsproces met de etnische minderheid van de Tamils kan bemoeilijken. Rajapaksa was als president verantwoordelijk voor de bloedige afloop van de burgeroorlog tussen de Tamils en de Singalezen, waarbij tienduizenden doden vielen.  

De nieuw aangestelde premier van Sri Lanka Rajapaksa en president Sirisena overleggen tijdens een protestbijeenkomst vlak bij het parlement in Colombo. Beeld Reuters

Westerse landen en buurland India zijn vooral bezorgd over de nauwe banden van Rajapaksa met China. Dat land heeft Sri Lanka miljarden dollars geleend voor infrastructuurprojecten in de periode dat Rajapaksa president was (2005-2015). Als gevolg van die schulden kwam Sri Lanka in financiële problemen.

Diepzeehaven

Het land besloot daarom eerder dit jaar de met Chinese hulp uitgebouwde diepzeehaven van Hambantota voor 99 jaar aan China te verhuren. India is bang dat China de haven zal uitbouwen tot een militaire basis.

China en India voeren al jaren een geopolitieke strijd in de Indische Oceaan. Beide regionale grootmachten willen Sri Lanka in hun invloedssfeer trekken. Het eiland ligt strategisch ten opzichte van de belangrijkste scheepvaartroutes in de Indische Oceaan.

Hoe een verkapte coup Sri Lanka in een diepe politieke crisis heeft gestort

Sri Lanka verkeert in een diepe politieke crisis. President Sirisena ruilde de premier in voor een rivaal en schortte het parlement op. Duizenden mensen demonstreerden dinsdag tegen de verkapte coup. Vijf vragen over het conflict, dat mede het gevolg is van de rivaliteit tussen regionale grootmachten India en China.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.