Integratie nu ook PvdA-probleem

Op het eerste gezicht verschillen de integratie- en migratienotities van CDA, PvdA en VVD weinig van elkaar. Vrijblijvendheid lijkt nu alom voorbij....

Van onze verslaggever Michiel Kruijt

In dertig pagina's tracht de PvdA het initiatief naar zich toe te trekken. Dat roept de vraag op welke keuzes zijn gemaakt en hoe deze zich verhouden tot de voorstellen die al door CDA, VVD en GroenLinks zijn gedaan.

Voor de schrijvers van de notitie staat voorop dat de integratie van veel allochtonen geslaagd is (zoals ook kortgeleden de commissie-Blok concludeerde). Niettemin hebben de socialisten 'grote zorgen' over het integratiebeleid, omdat minderheden bovenaan de verkeerde lijsten staan: werkloosheid, criminaliteit en schooluitval. Langs deze weg komt de PvdA bij dezelfde conclusie uit als de andere partijen: de vrijblijvendheid voor nieuwkomers moet tot het verleden gaan behoren.

De meeste migranten die naar Nederland trekken, zijn de gezinsleden en huwelijkskandidaten van allochtonen in Nederland (circa 33 duizend per jaar). CDA en VVD willen strengere leeftijds- en inkomenseisen stellen aan importbruiden en zagen hun wensen al vertaald in een wetsvoorstel van het kabinet. PvdA ziet hier niets in. De partij vraagt zich af of zulke eisen niet tot discriminatie zullen leiden en zegt dat het voor allochtonen en vrouwen lastig is meer te verdienen dan het minimumloon.

Met de wens van christelijken en liberalen om migranten in de dop in het land van herkomst een examen Nederlands en maatschappijkennis te laten afleggen, is de PvdA het ook niet eens. Niet omdat laagopgeleiden dan automatisch afvallen, zoals GroenLinks vreest. De socialisten vinden de kosten niet opwegen tegen de baten.

Daarom pleit de partij voor een eenmalig inburgeringsexamen in Nederland, gevolgd door een verplichte maatschappelijke stage. Wordt de test niet gehaald, dan mogen er sancties volgen. Niet vermeld wordt welke en wat dit betekent voor bijvoorbeeld analfabeten. CDA en VVD willen dat na een test in het land van herkomst nog een tweede inburgeringsexamen in Nederland wordt gehaald.

De PvdA denkt ten slotte ook nog aan een greencard-achtig systeem voor huwelijkskandidaten: zij mogen pas na een aantal jaren in Nederland aanspraak maken op sociale voorzieningen. Ook CDA en VVD zijn hier voor.

Een tweede groep van nieuwkomers zijn arbeidsmigranten (circa 16.500 per jaar). Hier stelt de PvdA een selectie naar opleiding voor. Ook hier zijn weer grote overeenkomsten met het CDA-standpunt. In de integratienotitie van de VVD worden geen aanbevelingen over arbeidsmigratie gedaan, maar uit uitlatingen van fractieleider Van Aartsen is op te maken dat de liberalen streven naar een Canadees model: alleen tekorten op de arbeidsmarkt mogen worden aangevuld uit het buitenland. Dat zal in de praktijk weinig verschillen met de plannen van CDA en PvdA.

Ook op asielgebied is er een vrij grote eensgezindheid: de strenge Vreemdelingenwet mag van de grote partijen worden gehandhaafd. Eveneens is er eendracht over een milde vorm van spreidingsbeleid.

Zo bezien ontlopen de integratienotities van CDA, PvdA en VVD elkaar weinig. De PvdA heeft duidelijk gemaakt waar zij staat. Aan het Werk! stelt een duidelijke koerswijziging voor. Nu moet blijken of de hele PvdA dat nodig vindt.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden