Inspecties: alarmsysteem 112 te kwetsbaar, bereikbaarheid moet beter

Het alarmsysteem 112 is te kwetsbaar. De bereikbaarheid van het telefoonnummer is niet altijd gewaarborgd en moet daarom worden verbeterd. Onbereikbaarheid tijdens een grote stroomstoring in januari van dit jaar kostte twee mensen het leven. 'Men mag verwachten dat de Nederlandse samenleving in het algemeen en de hulpdiensten in het bijzonder op zoiets zijn voorbereid.'

Een ambulanceverpleegkunde communiceert met de meldkamer via de mobilofoon of portofoon.Beeld anp

Dat concluderen de Inspectie voor de Gezondheidszorg, de Inspectie Veiligheid en Justitie en het Agentschap Telecom in een gezamenlijk onderzoeksrapport dat donderdag werd gepresenteerd.

Het alarmsysteem 112 stamt uit de tijd waarin mobiele telefonie nog in de kinderschoenen stond, en de meeste mensen belden met een vaste lijn. Vaste lijnen worden direct naar de meldkamer in de betreffende regio doorverbonden, mobiele bellers komen eerst terecht bij de landelijke centrale, die ze naar de hulpdiensten in de juiste regio doorverbindt. Op piekmomenten, wanneer veel personen tegelijk met hun mobieltje het alarmnummer bellen, is het risico op onbereikbaarheid van de hulpdiensten - ambulance, politie, brandweer - dan ook groot. 'Daarop moet het systeem beter worden ingericht', schrijven de inspecties.

Piek aan meldingen

Op 17 januari van dit jaar kwamen meer dan 360 duizend huishoudens in Amsterdam, Landsmeer, Oostzaan en Zaandam zonder stroom te zitten. Ook ziekenhuizen ondervinden last van de storing. Zo gingen het BovenIJ Ziekenhuis en het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis over op noodstroom. Het Amsterdams Slotervaartziekenhuis gelastte rond halfnegen 's ochtends alle operaties af. De poliklinieken bleven tot het middaguur gesloten. Eén patiënt op de intensive care werd uit voorzorg naar een ander ziekenhuis overgebracht.

Tijdens de stroomstoring, vooral tussen kwart over vier en zeven uur 's ochtends, kwamen op het alarmnummer met 1988 telefoontjes bovengemiddeld veel meldingen binnen, vooral uit de plaatsen die door de stroomstoring werden geteisterd. De wachttijd voor mobiele bellers - bellen met een vaste lijn was vanuit de getroffen gebieden bijna niet mogelijk - bij de landelijke alarmcentrale liep daardoor fors op. Het duurde 40 minuten voordat een extra centralist in de meldkamer Ambulance Amsterdam-Amstelland arriveerde. In die tijd hadden 9 bellers de verbinding verbroken. Een van de bellers stond die dag in totaal ruim 21 minuten in de wacht. Een ander urgent telefoontje werd niet opgenomen waardoor de benodigde ambulance niet ging rijden.

Voorrang

De piek aan meldingen werd onder meer veroorzaakt doordat het nummer 0900-8844 (geen spoed, wel politie) in Amsterdam tijdens de stroomstoring slechts de helft van alle oproepen kon aannemen. Ook gemeenten, het Gemeentelijk Vervoerbedrijf en elektriciteitsmaatschappijen waren slecht bereikbaar. Daardoor werd 112 die dag gebeld met vragen waarvoor dat nummer niet is bedoeld en kostte het de centralisten de grootst mogelijke moeite echte noodoproepen daarvan te onderscheiden en voorrang te verlenen.

Zowel de landelijke centrale als die van Amsterdam-Amstelland had tijdens de stroomstoring meer maatregelen moeten treffen om de piek aan telefoontjes te kunnen bolwerken, constateert de inspectie. Ook moeten telecomaanbieders voorzieningen treffen om de bereikbaarheid van 112 te waarborgen.

Een woordvoerder van het ministerie van Veiligheid en Justitie, waaronder het alarmsysteem 112 valt, laat weten dat 'de minister het rapport gaat bestuderen om te bezien of er voor het stelsel 112 lessen getrokken kunnen worden. Daarover zal hij de Kamer dit najaar informeren'.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden