Inspecteurs horen de klok voorttikken

De wapeninspecteurs in Irak weten de ogen van de wereld op zich gericht...

Kim Ghattas

De inspecteurs zijn zich hun verantwoordelijkheid terdege bewust. Ze opereren in een niemandsland tussen Irak, dat stijf en strak volhoudt dat er niets te halen valt, en de VS, die minstens een kast vol miltvuur verwachten. Irak weet maar al te goed hoe Washington daarop zou reageren.

'Washington zal zijn neus in de zaken van de inspecteurs steken en een crisis uitlokken om hun missie te laten mislukken', schrijft de krant van de regerende Baath-partij, al Thawra. 'Vooral als het tot de rest van de wereld doordringt dat Irak helemaal geen massavernietingswapens bezit en dat Washington heeft gelogen.'

Maar voorlopig speelt Irak het spelletje mee. De locaties die de inspecteurs willen onderzoeken worden prompt opengesteld, alle vragen worden beantwoord . Dat was in 1991, toen de VN-inspecteurs zich voor het eerst meldden, wel anders. Maar ditmaal heet Irak de inspecteurs van harte welkom. De afgelopen vier jaar hebben die weliswaar alle stukken en plattegronden van Irak grondig kunnen bestuderen, maar Irak heeft zich even grondig kunnen voorbereiden op hun terugkeer.

De inspecteurs hebben nog niet aangeklopt bij de presidentiële paleizen en andere locaties die gevoelig liggen. Irak zegt dat het alles zal doen wat 'menselijkerwijs' mogelijk is om de inspecteurs terwille te zijn - en kan dus verzoeken weigeren waaraan het 'menselijkerwijs' niet kan voldoen.

'Voorlopig schijnen de Irakezen oprecht te willen meewerken', zegt een westerse diplomaat in Irak. 'Ze voelen het zwaard van Damocles boven hun hoofd hangen. De vraag is: hoe kunnen ze met zoveel zelfvertrouwen volhouden dat ze niets hebben?' Volgens deze diplomaat heeft Irak zich ofwel ontdaan van zijn massavernietigingswapens, om de inspecteurs zijn lege handen te kunnen tonen, ofwel zijn wapens zo goed verborgen dat het er volkomen op vertrouwt dat die niet zullen worden gevonden.

Misschien is het wel van alle twee een beetje: het zou Irak moeite kosten zich te ontdoen van alle massavernietigingswapens die het in de loop der jaren heeft ontwikkeld. Diplomaten in Bagdad zijn ervan overtuigd dat Irak nog altijd dolgraag over dergelijke wapens wil beschikken. 'Saddam Hussein is geen steek veranderd, die wil nog steeds de baas spelen in dit deel van de wereld.'

Op 8 december moet Irak een lijst inleveren van alle biologische, chemische en nucleaire componenten waarover het beschikt die bruikbaar zijn voor de productie van massavernietigingswapens. Dat wordt vast een lange lijst, met paracetamol en al. Daar zijn de VN wel even zoet mee.

Het tastbare bewijs dat Irak over massavernietigingswapens beschikt zal op die lijst niet te vinden zijn. Maar de VS zullen geen genoegen nemen met de bezwering van Irak dat het echt niets heeft. Als de inspecteurs niets vinden, zullen de Amerikanen zeggen dat ze hun werk niet goed doen. De VS zijn blijkbaar alleen op zoek naar een reden om oorlog te voeren. De enige vraag is hoe lang Saddam de inspecteurs aan het lijntje kan houden.

Kim Ghattas

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden