Innerlijke strijd van bohémienne gevangen in muzikale stiltes

Louis Andriessen schreef een muzikaal 'monodrama' over de Frans-Amerikaanse schrijfster Anais Nin, gespeeld en gezongen door de Italiaanse mezzosopraan Cristina Zavalloni.

AMSTERDAM Krachtig en uitdagend. Sensueel en af en toe een diep wanhopige blik. Zo zet Cristina Zavalloni de vrouw neer, die componist Louis Andriessen bewondert om haar dagboeken en die hem intrigeert vanwege haar kortstondige liefdesrelatie met haar vader. Anais Nin (1903-1977), over haar gaat de gelijknamige muziektheatervoorstelling die Andriessen schreef voor zijn muze Cristina Zavalloni en de kamermuziekgroep Nieuw Amsterdams Peil.


In de zomer repeteerde het gezelschap in Amsterdam, vlak voordat het stuk in de Italiaanse stad Siena in première ging. Watop de repetitie direct opvalt, is de intimiteit van de voorstelling; op het podium een sofa, Cristina Zavalloni en schuin achter haar acht musici van het Nieuw Amsterdams Peil. Het decor is een filmscherm waarop - gespeelde - fragmenten uit Nins leven zijn te zien, vergezeld door authentieke geluidsopnamen.


Muziek en aankleding ademen de jarendertigsfeer van een Parijse nachtclub. De instrumenten zijn daar op uitgekozen: saxofoon, klarinet, piano, contrabas, slagwerk en een viool. Aan Zavalloni is te zien dat de Italiaanse ook geschoold is als danseres.


Het monodrama, zoals Andriessen het noemt ('kameropera' zeggen orkestleden), gaat over een korte episode in Nins veelbewogen leven: het moment dat ze haar vader weer ontmoet na twintig jaar afwezigheid. Ze was een klein meisje toen hij zijn gezin in de steek liet en niets meer van zich liet horen. Anais Nin is opgewonden over het weerzien.


In deze periode van haar leven wordt de schrijfster heen en weer geslingerd tussen gevoelens van gelukzaligheid en eenzaamheid. De vrouw die het avontuurlijke leven leidt van een bohémienne die er talrijke minnaars op nahoudt, onder wie haar vader, worstelt met de intensiteit waarmee ze leeft.


Tijdens de voorstelling worden haar stemmingswisselingen geaccentueerd met geladen stiltes. 'Die stiltes zorgen voor spanning in de uitvoering', zegt pianist Gerard Bouwhuis van het muziekensemble. 'Dat is nodig om uitdrukking te geven aan alles wat Anais Nin is. Andriessen is er goed in geslaagd het ongemak in haar zelf muzikaal vorm te geven én dat van de luisteraar over hoe ze is.'


Hoeveel liefde Anais Nin ook krijgt en hoezeer ze ook midden in het leven staat, de eenzaamheid is er niet mee te bestrijden. Haar laatste woorden in het monodrama zijn veelzeggend: 'When Henry was asleep I felt a dark loneliness, I am hungry.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden