Nieuws wietpioniers stappen naar de rechter

Initiatiefnemers cannabisproject eisen voor de rechter dat ABN Amro hun een betaalrekening verstrekt

De wietpioniers van Project C en ABN Amro stonden maandag voor de rechter omdat de initiatiefnemers van het cannabisproject geen betaalrekening krijgen van de bank. Daardoor loopt hun deelname aan het overheidsexperiment voor gereguleerde wietteelt vertraging op.

Een cannabisplantage in Skopje, Noord-Macedonië, waar de hoop is gevestigd op de medicinale wietindustrie. Het Nederlandse kabinet heeft tien gemeenten aangewezen waar kan worden geëxperimenteerd met ‘staatswiet’. Beeld Bloomberg via Getty Images

‘Op het moment dat het woord cannabis viel, ging het sein op rood’, zegt strafrechtadvocaat Peter Schouten maandag in de Amsterdamse rechtbank. Hij vormt samen met huisarts Ronald Roothans en voormalig SP-statenlid Joep van Meel het bestuur van Project C. En laat die ‘C’ nou net staan voor: cannabis. Het bestuur spande een kort geding aan tegen ABN Amro, omdat de bank hun de ‘toegang tot het Nederlandse betaalverkeer ontzegt’. Ook bij andere banken kregen ze nul op het rekest. 

Toen het kabinet-Rutte III in het regeerakkoord vastlegde voorzichtig te gaan experimenteren met het reguleren van wietteelt, besloten Roothans, Van Meel en Schouten zich aan te melden. Vanuit verschillende perspectieven schaafden ze aan hun onderneming in de dop: Roothans bood medische expertise, Schouten beoordeelde de juridische haalbaarheid en Van Meel het maatschappelijk draagvlak. Ze publiceerden een manifest waarin ze de contouren van hun cannabis-experiment schetsten.

Ambitieuze plannen

Een klein jaar later kwam het drietal in contact met kassenbouwer Pascal van Oers, die zich nu ontfermt over het inrichten en verbouwen van de kassen waarin ze de cannabis hopen te telen. De ondernemers hebben ambitieuze plannen: ze zetten in op een productie van 12 duizend kilo cannabis per jaar, geteeld door meer dan honderd werknemers op een locatie van minimaal 20 duizend vierkante meter. Schouten, Van Meel, Van Oers en Roothans hopen op een winst van 15 miljoen euro, waarvan 30 procent naar een maatschappelijk doel moet vloeien, bijvoorbeeld wetenschappelijk onderzoek naar verslaving.

Inmiddels staat de ‘ideëel gedreven onderneming’ in de steigers en moeten er rekeningen worden betaald, zegt Schouten. ‘En een onderneming met een transparante bedrijfsvoering kan niet zonder betaalrekening.’ Het probleem is dat geen Nederlandse bank die waagt te verstrekken. ABN Amro weigert dat omdat Project C nog geen vergunning heeft om legaal te telen. De bank is terughoudend om ‘deze integriteitsgevoelige relatie aan te gaan’, zegt haar advocaat Joost Achterberg.

Daarnaast ‘brokkelt het draagvlak voor de normalisering van drugsgebruik af’. De advocaat van de bank refereert aan uitspraken van minister Ferd Grapperhaus (Veiligheid en Justitie) en premier Mark Rutte. Hij meent dat het allerminst zeker is dat het wetsvoorstel op 5 november door de Eerste Kamer komt. Bij de terughoudende reactie van ABN speelt ook mee dat de bank onder het vergrootglas van toezichthouder DNB ligt: die oordeelde in augustus dat ABN haar particuliere klanten beter moet doorlichten omdat het witwasbeleid niet op orde is. ‘Dat vergt een strenge selectie bij de poort’,  vindt Achterberg.

Geen lening

Twee initiatiefnemers van Project C behoren tot die particuliere ABN-klanten; zij willen graag dat de bank ook een betaalrekening voor hun onderneming biedt. ‘Het gaat niet om een lening, alleen om een rekening’, benadrukt Van Meel. ‘We gaan geen gram cannabis telen zonder vergunning. We zijn alleen de aanvraag aan het voorbereiden. De kosten willen we niet contant betalen.’ Collega Schouten: ‘Het is onmogelijk een transparant bedrijf op te zetten zonder deel te nemen aan het betalingsverkeer. Dit project kan niet wachten tot de wet van kracht is.’

Advocaat Koen Zomer van Project C probeert ABN Amro nog te verleiden tot het openen van een rekening ‘onder voorwaarden’, maar de bank is onverbiddelijk: de initiatiefnemers kunnen terugkomen als de wet van kracht is en ze een vergunning hebben.

Het kabinet heeft tien gemeenten aangewezen waar kan worden geëxperimenteerd met de ‘staatswiet’, maar voorlopig tonen de banken zich weinig bereidwillig tot het faciliteren van betalingsverkeer voor het experiment. In de rechtszaal zit maandag een vrouw die tegen hetzelfde probleem aanloopt.

Op 4 november velt de rechter een oordeel over de kwestie. Zomer heeft nog een laatste verzoek aan de rechter: ‘Misschien kunt u de andere partij veroordelen tot betaling van de proceskosten, want mijn cliënten zijn niet in staat het bedrag over te maken.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden