Initiatiefnemer en artistiek leider Joop Mulder droomt nu al over de bootjes van volgend jaar 'Ik was verliefd op Terschelling, toen kwam het Oerol-festival'

Het ziet er naar uit dat het Terschellingse Oerol definitief uit de geldzorgen is. Artistiek leider Joop Mulder kan het culturele festival dan 'artistiek verdiepen'....

Van onze verslaggeefster

Greta Riemersma

TERSCHELLING

De deadline voor het culturele Oerol-festival op Terschelling nadert - en artistiek leider Joop Mulder dagdroomt ter ontspanning over Oerol van volgend jaar. Dan wil hij een drijfin-bioscoop maken. Eigenlijk was het een grap. Het hele publiek in bootjes hijsen op het water van Doodemanskisten, en dan met zijn allen naar de film kijken. Maar inmiddels denkt hij: 'Waar haal ik die bootjes vandaan?'

Voor de vijftiende keer organiseert hij Oerol nu, toch stelt hij zichzelf nauwelijks de vraag waarom en waarvoor hij het doet. Als hij in de spiegel kijkt, denkt hij soms: 'Ik ben gek.' Maar, zegt hij: 'Het is gewoon een prikkel van binnenuit. Ik denk dat het in de sterren geschreven stond.'

Het firmament moet hem onlangs wel heel gunstig gezind zijn geweest, want het lijkt erop dat Oerol na jaren van financiële onzekerheid definitief uit de geldzorgen is. De Raad voor Cultuur adviseerde staatssecretaris Nuis van OCW het Terschellingse festival te subsidiëren met twee ton per jaar, en dat gedurende vier jaar. Nuis besluit komend najaar, maar als het advies wordt gehonoreerd, is dat voor Mulder: 'Het puntje op de i.'

Sinds vorig jaar gaat het op het gebied van geld al beter met Oerol. Negentig eilanderondernemers richtten een garantiefonds op, dat ook dit jaar 180 duizend gulden voorfinanciert. Het Fonds voor de Podiumkunsten betaalt 70 duizend gulden, de gemeente Terschelling 35 duizend gulden en de provincie Friesland 30 duizend gulden.

Maar die eventuele twee ton van Nuis zouden hem pas echt verlossen van de vraag hoe hij de winter doorkomt. En hij kan het festival 'artistiek verdiepen'. Hij zou theatergezelschappen vroegtijdig zekerheid kunnen bieden, zodat ze zich kunnen voorbereiden op de eis die hij stelt: Terschelling is het podium. Letterlijk. Tijdens Oerol wordt opgetreden in duinpannen, bossen, op het water of het strand. Zo zou Mulder Toneelgroep Amsterdam naar Terschelling willen halen. 'Niet voor een stuk waaruit je doodmoe naar buiten stapt, maar voor vrolijk spektakel.'

Met die 'artistieke verdieping' bedoelt Mulder in geen geval dat de voorstellingen loodzwaar worden. Het festival moet gelijk staan aan vrolijkheid. 'Sfeer vind ik heel belangrijk. Daarom is er altijd veel muziek.' Maar alleen maar 'Oerol-grapjes' presenteren, gaat hem te ver. 'Als mensen het hebben over de Oerol-feesten, vind ik dat gênant. Het is een theaterfestival.'

Er waren tijden dat Oerol Joop Mulder was en Joop Mulder Oerol. Van aggregaten, tot podia, tot artistieke invulling: hij regelde zo'n beetje alles zelf, weliswaar geholpen door vrijwilligers. Maar de organisatie is, ook sinds vorig jaar, professioneler. Het is wennen voor hem - 'dat is een van de perikeltjes, dat er te veel informatie alleen in mijn kop blijft hangen' - maar hij deelt de verantwoordelijkheid nu met een stuk of tien betaalde krachten. Sinds mei zijn ze neergestreken in het voormalige biologische station van Midsland.

In de hoge, vooral koele, ruimte hangen tapijten en velours gordijnen tegen de echo, en bordjes met kantoor-humor als 'Geen paniek' en 'Bent u nu al moe?'. In een hoek staan een gebarsten leren bankstel en een harmonium waarvan minstens de helft van de toetsen scheef hangt - bestemd voor de voorstelling van de moderne danser Shusaku Takeuchi die Oerol op 14 juni opent. Voor Mulder is het de mooiste ruimte ooit.

Want waar heeft hij de voorgaande afleveringen van het festival wel niet kantoor gehouden. Boven zijn kroeg De Stoep in Midsland, een zolder eigenlijk, die de eerste jaren ook nog zijn huiskamer was. 'Ik ben getrouwd met de meest fantastische vrouw van de wereld, die het al die jaren heeft geaccepteerd.' Vorig jaar zaten Mulder cum suis in bardancing Dellewal in West-Terschelling, waar elke Oerol-employé zijn eigen kamertje had, met alle communicatie-stoornissen van dien.

Misschien kan Oerol in de toekomst het huidige onderkomen in Midsland kopen, droomt Mulder, en kan hij zelf in een hoekje ervan zijn huis inrichten. Voor de deur van het pand staat in het hoge gras alvast zijn uitgeklede rode BMW geparkeerd, als een baken. Hij mag zeggen wat hij wil over grotere professionaliteit, hij blijft Mister Oerol. Loop op Terschelling maar eens met hem over straat, al is het honderd meter. Dan hoor je 'hoi' hier, en 'hoi' daar.

Zijn ouders leven niet meer, maar vooral zijn moeder zou achteraf trots op hem zijn geweest. Wie had dat in de jaren zestig, zeventig kunnen denken. 'Komt het wel goed met deze man?', vroeg zijn vader zich vaak af. Mulder, lachend: 'Mijn vader had er ernstig zijn twijfels over. Aan het eind van zijn leven had hij het idee dat het wel goed met me ging, maar meer vanuit het resultaat gedacht. Mijn moeder vanuit het hart.'

Joop had na de HBS wiskunde moeten studeren. Dat wilde zijn vader, destijds burgemeester van Bolsward. Hij was er goed in, maar hij vond er niks aan. Toen al organiseerde hij liever avonden met ballet, poëzie of de 'vrolijke hippiemuziek' van CCC. Dus weigerde hij die studie wiskunde. Hij wilde naar de kunstacademie. En dat weigerde zijn vader. 'Toen ik ook nog zakte voor mijn eindexamen kon ik beter mijn tandenborstel pakken en een paar schone sokken. Ik vertrok.'

De reizen die hij vervolgens maakte door Midden-Amerika en Azië eindigden eind jaren zeventig op Terschelling. Hij kocht De Stoep, als middel om zich te wijden aan de kunsten. Mensen als Jules Deelder en Simon Vinkenoog traden er op. Hij probeerde de kroeg zelfs om te bouwen tot vestzak-theater, maar de vergunning kreeg hij niet rond. En ondertussen dwaalde hij 'als hippie' met zijn honden over het eiland. 'Ik vond het zo verschrikkelijk mooi, er is zo'n variëteit aan natuurlijke omgeving. Ik fantaseerde erover daar iets mee te doen. Ik was eerst verliefd op Terschelling, toen kwam het Oerol-festival.'

In 1982 was het zover. De Stoep stond vele jaren financieel garant voor het festival, of, zoals Mulder het onder woorden brengt: 'De Stoep is compleet leeggezogen. In dertien jaar heeft het me vier ton gekost.' En meer. Begin jaren negentig besefte hij dat hij voor de zoveelste keer 160 over de Afsluitdijk reed om de boot te halen, dat hij voor de zoveelste keer direct na het festival zelf achter de tap van De Stoep zijn brood moest te verdienen, dat hij bijna niet op vakantie kon, dat hij oververmoeid was. Hij besloot te stoppen met Oerol. Definitief, heette het toen. Tot het eilander bedrijfsleven in het geweer kwam, en Mulder niet langer persoonlijk de (financiële) verantwoordelijkheid hoefde te dragen.

Zo kan hij vanaf volgende week vrijdag de Oerol-gangers laten doen wat hij zelf jarenlang heeft gedaan, want het festival staat dit jaar in het teken van expeditie en avontuur. Het thema luidt 'Het Magnetisme van de Noordpool', waar immers het kompas op werkt. Bezoekers van Oerol krijgen een kompas en een stel coördinaten, waarmee ze op een landkaart van Terschelling kunnen uitvinden waar de optredens zijn.

De kaart is zwaar gemanipuleerd. De evenaar èn de nulmeridiaan lopen over het eiland. Terschelling lijkt de hele wereld, of op zijn minst een pas ontdekt werelddeel, waar een romanticus met nieuwe namen heeft lopen strooien. Tijdens Oerol is er een 'Laantje van Verlangen' en een 'Hoeck der Begeerte'. En er is op de kaart een witte vlek: 'De Plaat van het Ongewisse'. In een hoek staat een fotootje van Mulder in Willem Barendsz-outfit.

Je hoeft hem niet te vragen of wonen op een eiland benauwd is. Dan antwoordt hij: 'In Amsterdam is het benauwder. Hier is de horizon lekker ver weg.' En dan nog. Het leven op die paar kilometers land tussen Wadden- en Noordzee mag beperkt zijn, hij heeft Oerol. 'Dat is de unieke schakel naar het bruisende leven aan de wal.'

Oerol op Terschelling vindt plaats van 14 t/m 23 juni.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden