NieuwsVerkiezingen Ecuador

Inheemse milieuactivist is grote verrassing van presidentsverkiezingen in Ecuador

Ecuador dacht dit weekend af te stevenen op een klassieke tweestrijd tussen een socialist en een neoliberaal, maar de inheemse advocaat en activist Yaku Pérez kroop zondag in de eerste ronde van de presidentsverkiezingen nipt voorbij de rechtse kandidaat. Als Pérez doorgaat naar de tweede ronde op 11 april vormt hij een serieuze bedreiging voor de links-populistische kandidaat Andrés Arauz, protegé van de vorig jaar bij verstek veroordeelde ex-president Rafael Correa.

De inheemse advocaat en activist Yaku Pérez is de grote verrassing van de Ecuadoraanse presidentsverkiezingen. Beeld AP
De inheemse advocaat en activist Yaku Pérez is de grote verrassing van de Ecuadoraanse presidentsverkiezingen.Beeld AP

‘Claro que se puede’, luidt de slogan van Pérez: ‘Natuurlijk kan het’, als de overtreffende trap van Obama’s Yes we can. Onder zijn campagnefilmpjes speelt een soundtrack van inheemse percussie. Het lied bezingt ‘een eenvoudig man, een bewerker van het land, gekleed in een gekleurde poncho’. Yaku (51, traditionele vlag om zijn nek, het lange haar in een knot) brengt hoop en werk, zo klinkt het. Die boodschap werd zondag beloond. Met 98 procent van de stemmen geteld staat Pérez op 19,8 procent, net voor de 65-jarige bankier Lasso (19,6 procent), maar te nipt om al zeker te zijn van de tweede ronde.

De 36-jarige kandidaat Arauz, voorheen minister in de regering van zijn mentor Correa (2007 tot 2017) kreeg bijna eenderde van de stemmen. De jonge politicus belooft een terugkeer naar het beleid van de ex-president. Correa noemde zijn ideologie een ‘socialisme van de 21ste eeuw’, hij bond de strijd aan met strenge internationale geldschieters IMF en de Wereldbank, verminderde armoede met forse overheidsuitgaven en smeedde banden met linkse regionale partners zoals Venezuela en Cuba. Met corruptieverdenkingen aan zijn broek vertrok hij in 2017 naar België.

Nieuw links alternatief

De inheemse Pérez nestelde zich als nieuw links alternatief tussen de socialist en de liberaal, die in de campagne de pijlen op elkaar hadden gericht. Hij predikt een ‘eerlijke overheid’ waarin rechten van minderheden en natuurbehoud hand in hand gaan. Als milieuactivist protesteerde hij tegen privatisering van Ecuadors watervoorraad en tegen mijnbouw op inheemse grond. Hoewel hij kandidaat is voor de inheemse partij Pachakutik reikt zijn populariteit verder dan de circa 7 procent inheemse Ecuadorianen.

De man die de gekleurde Wiphala als bandana om de nek draagt, behoort tot de Cañari, een gemeenschap van enkele duizenden mensen. Hij werd geboren als Carlos, maar veranderde in 2017 zijn naam naar Yaku Sacha, de woorden ‘water’ en ‘berg’ in de inheemse taal Kichwa. Maandag claimde hij zijn plek in de tweede ronde en riep op tot het ‘openen van de stembussen’ in meerdere provincies waar onregelmatigheden waren geconstateerd. Ook de rechtse kandidaat Lasso, die inmiddels een derde gooi doet naar het presidentschap, beweerde dat hertellingen hem als tweede achter Arauz zullen plaatsen.

De huidige president Lenín Moreno was tijdens de vorige verkiezingen nog een geestverwant van zijn voorganger Correa, maar maakte eenmaal aan de macht een draai naar rechts. Hij schroefde overheidsuitgaven terug en opende het land voor internationale investeerders. Midden in de coronacrisis die tot nog toe aan ruim 15 duizend van de 17 miljoen Ecuadorianen het leven kostte (volgens officiële cijfers) en de economie deed kelderen, sloot Moreno vorig jaar een akkoord met het IMF over een lening van 6,5 miljard dollar.

De rechtse president ging niet op voor een tweede termijn. Het stembiljet telde zondag maar liefst zestien kandidaten. Een ruime meerderheid van het electoraat, dat in Ecuador verplicht is om te stemmen, rekende af met het beleid van de afgelopen vier jaar door voor een linkse kandidaat te stemmen. Naast de inheemse Pérez behaalde ook de outsider Xavier Hervas, een centrum-linkse zakenman, een verrassende 16 procent.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden