Ingmar Heytze: 'Het leven is onvoorspelbaar en merkwaardig'

'Er is nooit nieuws op maandag.' Nou ja, bijna niet. Adolf Hitler is te zien op Duitse mokken, een 45 kilometer grote planetoïde stortte lang geleden op de aarde en de brand in Chili begon met twee gieren. Dichter, schrijver en columnist Ingmar Heytze is vandaag te gast in de Nieuwsbreak.

Ingmar Heytze. Foto anp

Ik heb u een lijstje gestuurd met onderwerpen, maar er was weinig groot nieuws vandaag.
'Het is maandag man, er is nooit nieuws op maandag. En de overwinning van Niki Terpstra, tja. Nou ja, wat ik het leukst vond is die foto waarop je ziet dat hij op het podium staat en die steen op moet tillen. Daar heeft hij toch niet voor getraind? Heb je al die kilometers gereden over de kasseien, krijg je als trofee een kassei mee naar huis.

Zo'n foto is eigenlijk mooier dan de reportage.
'Ach, ik weet geen fuck van sport. Ik heb twee jaar lang een sportcolumn gehad in de Volkskrant, nou daar zijn veel brieven over binnengekomen die niet allemaal even vriendelijk waren. Ik kwam er toen in als vervanging voor Nico Dijkshoorn. Die heeft wel verstand van sport. Maar ik schreef columns voor mensen die net als ik niet van sport houden.'

Niki Terpstra met de grote kassei - de prijs voor de winnaar van Parijs-Roubaix. Foto anp

Laten we gewoon beginnen met uw nieuws van dit weekeinde.
'Mijn vriendin was er niet dit weekeinde, dus ik was eigenlijk dag en nacht op ons kindje van elf maanden aan het passen. Daardoor was ik even verstoken van nieuws. Maar vanochtend zag ik in de krant het berichtje dat in Duitsland een mok is aangetroffen met daarop een postzegel met Adolf Hitler. Niemand had iets gemerkt, totdat een vrouw in de supermarkt dacht: 'Zie ik het wel goed?' Zij is er toen mee naar de krant gestapt.

Wat ook interessant is, niemand heeft de mokken teruggebracht. Kennelijk vinden veel mensen het wel leuk, zo'n mok met Hitler. Ze zijn nu aan het uitzoeken hoe het zo is gekomen. Waarschijnlijk is het een Chinees bedrijf geweest dat ze gemaakt heeft. Ik zie een Chinese vormgever voor me die denkt: 'Oké, nu wil ik hier nog een postzegel uit Duitsland bij, even zoeken.' Dit soort dingen zijn vaak helemaal geen duistere opzet.'

Leest u dit soort berichten liever dan het zware nieuws?
'Ik hou er wel van. Zo las ik op pagina 6 van de krant dat er vanwege het vroege voorjaar geen hyacinten meer zijn en dat de praalwagens op de Bloemencorso het zonder de kleur blauw moeten stellen. Dat is toch erg. Overigens was de grote schrijver György Konrád hier dit weekend voor het literaire festival City2cities. Die wilde wat van Nederland zien en wat ging hij doen? Naar de Keukenhof. Zo'n schildpadachtige verschijning die door de bollen schuifelt.'

De mok met de postzegel met daarop Adolf Hitler afgebeeld. Foto epa

Hahaha.
'En heb je de foto gezien van oud-bisschop Gijsen op pagina 7? Die lijkt daar dus heel erg op Woody Allen.'

Die is toch ook aangeklaagd voor misbruik?
'Ja, precies, niet zo lang geleden. Ik heb de aanklacht van zijn adoptiedochter Dylan Farrow gelezen en vooral het verweer van Woody Allen zelf. Ik vraag me echt af of hij schuldig is. Ik denk het niet.'

Zo leest u dus de krant.
'Dit soort namenspelletjes doen we ook als we televisie kijken. Je ziet een koning met een baard in Game of Thrones en dan roept iemand: 'Hij lijkt wel erg op Nico Dijkshoorn.' We hebben hier geen hoogstaande of intellectuele humor.'

Bisschop Jo Gijsen in 2007. Foto anp

Heeft u ook nog 'zwaar' nieuws gelezen?
'Ja, over de overval op de juwelier in Deurne. De advocaten hebben de bewakingsbeelden gezien en beschreven wat er is gebeurd. Die vrouw heeft zulke vreselijke dingen moeten doen, het is een van de grootste drama's die je kan overkomen. En dan wordt er gedemonstreerd voor de rechten van de overvallers. Dan vind ik ongemakkelijk.'

Waarom?
'Als je slachtoffer van een gewapende overval bent, is het niet zo raar dat je daar wat aan wil doen. Maar mag je een pistool hebben? Nee. Daarom is het nu een zaak. Maar zo'n demonstratie is bijna komisch.'

De advocaten van de nabestaanden van de overvallers roeren zich ook. Kunnen we wel geloven wat we lezen?
'De advocaten proberen natuurlijk ook een specifiek beeld op de kaart te zetten. Daarom is het ook zo lastig journalist te zijn. Moet je dit wel of niet opschrijven? Er zitten sterke ethische kanten aan. Aan de andere kant; de krant moet ook vol.'

Iets anders: de grote brand in Chili is naar verluidt begonnen met twee gieren op een hoogspanningskabel. Ook wel komisch, in zekere zin.
'Ja, dat is zo, dat verzin je niet. Als je je afvraagt wanneer iets nieuws is en wanneer het verzonnen is, dan is datgene wat te gek voor woorden is meestal hetgeen echt is gebeurd. Het leven is onvoorspelbaar en verloopt merkwaardig. De meeste mensen zijn daar niet op voorbereid.'

Veel wat niet strookt met onze gangbare patronen wordt weggestopt.
'Dat is de kern van alle complottheorieën. Als iets een beetje merkwaardig is, denken complottheoristen: dat is te toevallig. Maar het kan wel. Mijn favoriete auteur Paul Auster schrijf hier mooi over in The Red Notebook. Het is deels autobiografisch. Een van de verhalen gaat erover dat elke keer als hij met een vriend op pad gaat, ze een lekke band krijgen. Niet een of twee keer, maar veel vaker. De vriendschap bloedt uiteindelijk dood. De autopech en het eind van de vriendschap staan dan symbool voor elkaar.

Je persoonlijkheid bestaat uit de verbanden die je legt. Het zegt wat over jou dat het verhaal van de gieren je opviel. Anderen lezen daar overheen.'

Paul Auster. Foto anp

Utrecht kwam ook nog in het nieuws vandaag. Een 45 kilometer grote planetoïde - zo groot als de provincie Utrecht - knalde 3,3 miljard jaar geleden met een snelheid van 20 kilometer per seconde op de aarde.
'Ik ken de provincie goed. Als zo'n komeet inslaat van Abcoude tot Jaarsveld, dan snap ik hoe groot die impact is geweest.'

Tot slot. Een miljoen mensen keken naar Sterren Springen. U ook?
'Ik heb het niet gezien maar ik hou best wel van dit soort televisie. Het zegt veel over mensen en hun drang naar bekendheid, maar ik vraag me ook af wat het zegt over mij dat ik ernaar kijk. Ik kan mezelf voorhouden dat ik het bezie met een intellectuele en ironische blik, maar ja, ik kijk wel. Entertainment is entertainment. Vorig seizoen had je Gordon die op bezoek ging bij mensen die op vakantie waren. Dat was soms ongelooflijk grof en soms zó leuk. Hij liep daar echt dagen rond. Je ziet hem lijden en tegelijk de moed erin houden.'

Oké.
Als ik er nog één ding over mag zeggen; misschien kijk ik wel naar dit soort programma's zodat ik het zelf niet meer hoef te doen. Ik hoef niet zelf te springen of met Gordon op vakantie te gaan. Je kan er gewoon naar kijken. Heel prettig.'

Dit is aflevering 302 van de dagelijkse 4 Uur Nieuwsbreak. In deze rubriek nemen we iedere dag met een interessant, bekend persoon het nieuws van de dag door.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.