ING kende nationalisatiewet niet

ING heeft nooit geweten dat het ministerie van Financiën een wet klaar had liggen om de bank-verzekeraar zo nodig in één dag te nationaliseren. ING-topman Jan Hommen verklaarde dat donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie De Wit. Die onderzoekt het overheidshandelen ten tijde van de kredietcrisis.

DEN HAAG - Voormalig topambtenaar van Financiën, Ronald Gerritse, onthulde woensdag dat zo'n wet in februari 2009 'in het diepste geheim' en zonder medeweten van het parlement was gemaakt. 'Hij lag klaar om door de koningin te worden ondertekend op het moment dat het nodig zou zijn geweest', zei Gerritse. Met die handtekening was ING 'overnight' een staatsbank geworden. 'Ik kreeg het er Spaans benauwd van', zei de huidige baas van toezichthouder AFM.


Noch Hommen noch iemand anders van ING wist van het bestaan van de wet. 'Maar het verbaasde me ook niet', zei de ING-topman. Volgens hem heeft Wouter Bos, toen minister van Financiën en opdrachtgever tot het ontwerpen van de wet, begin 2009 wel de Tweede Kamer voorgehouden dat nationaliseren van ING een optie was.


'Ik ben daarop naar zowel Bos als Balkenende (toenmalig premier, red.) gegaan en heb ze gevraagd of ze voorzichtig willen zijn met het woord nationalisatie', zei Hommen tegen de enquêtecommissie.


De koers van het aandeel ING werd volgens hem door dat woordgebruik naar beneden gedrukt. Tegelijk was het juist de almaar dalende beurskoers die Bos ertoe bracht zes van zijn ambtenaren opdracht te geven een banknationalisatiewet te ontwerpen.


Na afloop van zijn verhoor gaf Hommen de Amerikaanse bank Citibank als voorbeeld. De koers van het Citi-aandeel maakte een duikvlucht vanaf het moment dat de bank geassocieerd werd met een eventuele overname door de staat. 'Ik had het woord nationalisatie nooit gebruikt', zei Hommen.


'Horrorscenario'

De commissie-De Wit herinnerde oud-directeur van bankentoezichthouder DNB, Henk Brouwer, gisteren aan het bestaan van de kant-en-klare wet. 'Een horrorscenario', noemde Brouwer een nationalisatie van ING. 'Heel complex en heel riskant, wij waren er spookbenauwd voor.'


De Nederlandsche Bank is zijdelings betrokken geweest bij het maken van de wet. 'Wij hebben er ook nog wat over gezegd', verklaarde Brouwer. 'Maar we hebben nooit serieus gedacht dat het zo ver zou komen. Het zou een enorme klap zijn geweest voor de Nederlandse financiële sector, echt een hele slechte ontwikkeling.'


De risico's zaten hem vooral in het feit dat ING een balans had van ruim twee keer het bruto binnenlands product van Nederland. Welke gevolgen nationalisatie had voor de staat was onmogelijk vast te stellen. De commissie vroeg of DNB heeft geprobeerd het ministerie van Financiën van het maken van de wet af te houden. 'In die geest is er wel gesproken', zei Brouwer.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden