Informatie-ontwerper Richard Vijgen: 'Digitaal detoxen? Dat kan alleen nog op de Veluwe'

4 Uur Nieuwsbreak

Morgen lanceert de VPRO de app White Spots. Een applicatie die laat zien waar ter wereld je géén internetbereik hebt. 'Waarom willen we wél inspraak over de aanleg van een snelweg, maar discussiëren we niet over nieuwe telecomstructuren?', vraagt informatie-ontwerper Richard Vijgen, ontwikkelaar van White Spots, zich af.

Informatie-ontwerper Richard Vijgen. Beeld Rechtenvrij

Een app die ons naar internetloze plekken leidt. Dat klinkt nogal paradoxaal.

'Zo zou je dat inderdaad kunnen zien. Maar wat mij betreft voegt het iets toe om juist met online techniek de netwerkstromen inzichtelijk te maken. Internet is zo'n belangrijk deel van ons dagelijks leven, terwijl het tegelijkertijd onzichtbaar is. Als informatie-ontwerper wil ik de genetwerkte wereld visualiseren zoals snelwegen en spoorwegen, op die manier kunnen we ons er beter toe verhouden.'

Waarom is dat nodig?

'Voor grote techbedrijven zoals Google en Facebook is er maar één weg, en dat is vooruit. Zij willen het internet het liefst uitrollen over de hele wereld en stellen daar weinig vragen bij. Ik pleit voor meer nuance en discussie. Moet alles altijd verbonden zijn? En wat doet dat met ons? In de VS speelt nu bijvoorbeeld de interessante discussie of nationale parken ook dekking moeten krijgen. Houdt ongereptheid ook de afwezigheid van telecomstructuren in? Met mijn app hoop ik mensen bewuster te maken. Het is toch vreemd dat we als burger wel kunnen meebeslissen over het aanleggen van snelwegen, maar niets te zeggen hebben over het uitrollen van netwerken terwijl ook dat onze manier van leven beïnvloedt.'

Hoe werkt White Spots?

'Door een combinatie van open data en aangekochte bestanden, heb ik dekkingsdata van duizenden telecomoperators over de hele wereld verzameld. Met die gegevens heb ik samen met mijn assistenten een wereldkaart gemaakt waarop te zien is welke delen van de wereld wel en niet verbonden zijn met het internet. Een speciale routeplanner leidt je via Google Maps naar de dichtstbijzijnde white spot.'

De app White Spots brengt inzichtelijk welke plekken op de wereld niet verbonden zijn met het internet. Beeld white-spots.net

Op welk stukje Nederland moeten wij ons richten voor een digitale detox?

'In Nederland zijn de white spots, plekken waar dus geen enkele provider actief is, schaars. Alleen een klein stukje Veluwe van honderd meter en wat stukjes langs de Duitse grens zijn nog niet verbonden. Voor de rest zie je een duidelijke scheiding tussen het Noordelijk en het Zuidelijk halfrond. Connectiviteit volgt de politiek van de economie en of er dekking is, hangt samen met machtsstructuren.'

Programmamaker Bregtje van der Haak reisde voor een speciale Tegenlicht uitzending met uw app naar verschillende white spots. Maakt niet-verbonden zijn gelukkig?

'Dat wisselt sterk. Het is in ieder geval naïef om te denken dat mensen het liefst onverbonden willen blijven. Wat de verhalen duidelijk maken, is dat internet uiteindelijk voor iedereen een economisch belang heeft. De wens om niet verbonden te willen zijn, is een luxeprobleem van mensen die juist goed verbonden zijn. Zo ontmoette Bregtje een jonge Keniaanse blogger met een grote groep volgers die na zijn studie aan de universiteit terugkeerde naar zijn geboortedorp. Zonder internet voelde hij zich geamputeerd: hij liep dagelijks kilometers om zijn blog te kunnen bijhouden, tegelijkertijd wilde hij vanwege familieverhoudingen niet terug naar de stad. Eén dorp verder vierden westerlingen een digitale detox-vakantie. Ergens is dat cru, maar je kunt je ook afvragen wie er nu eigenlijk het meest geholpen moet worden.'

De app White Spots is vanaf morgen te downloaden via White-spots.net. Tegenlicht: offline als luxe is zondag 8 mei te zien op NPO2.

Dit is aflevering 706 van de Nieuwsbreak, het nieuwsinterview van de Volkskrant, elke dag om 16.00 uur online.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.