Nieuws

Informateur Hamer: volgende week duidelijkheid over formatiekandidaten

Ruim twee maanden na de verkiezingen wordt volgende week dan eindelijk duidelijk welke partijen een eerste poging gaan doen om tot een regeerakkoord te komen. Informateur Mariette Hamer beslist dan welke partijen, op basis van de vele gesprekken die zij de afgelopen twee weken voerde, de formatieonderhandelingen moeten starten.

Informateur Mariette Hamer: ‘De formatie over de inhoud is pas twee weken geleden begonnen.’ Beeld ANP
Informateur Mariette Hamer: ‘De formatie over de inhoud is pas twee weken geleden begonnen.’Beeld ANP

‘Ik ben van plan volgende week mijn derde oog aan te zetten en goed te gaan kijken wie met elkaar dat draagvlak kan vormen’, aldus Hamer vrijdag. Welke partijen zij als voornaamste formatiekandidaten ziet, wilde zij niet zeggen.

De informateur voerde de afgelopen weken week gesprekken met de partijleiders. Daaruit kwam volgens haar naar voren dat een meerderheid duurzaamheid, digitalisering en inclusieve samenleving als kernthema’s ziet.

Hamer sprak de afgelopen week opnieuw met experts, belangengroepen en de fractieleiders. Dat het allemaal wat lang lijkt te duren leek de informateur niet te deren. ‘Ik houd mij aan de opdracht van de Kamer.’

Clusteren

De Tweede Kamer deed een beroep op de SER-voorzitter nadat het formatieproces volledig was vastgelopen. Verschillende partijen zijn het vertrouwen verloren in VVD-leider Rutte na zijn rol in de verkenning waarin hij sprak over de positie van CDA-Kamerlid Omtzigt.

Hamer kreeg de opdracht mee in drie weken eerst langs naar de inhoud te kijken en daarna pas de vraag te beantwoorden welke partijen de coalitieonderhandelingen moeten starten.

De informateur ontving deze week de partijleiders in drie ‘clusters’. Het eerste cluster bestaande uit VVD, D66, CDA, SP, PvdA, GroenLinks en ChristenUnie en wordt gezien als de groep waaruit zeer waarschijnlijk een combinatie zal voortvloeien die een eerste formatiepoging zullen wagen. Daarbij moet worden opgemerkt dat het onwaarschijnlijk is dat de SP en ChristenUnie bij de eerste poging zullen aansluiten. De SP sloot regeren met VVD-leider Rutte na ‘Omtzigt: functie elders’ uit. Aanvankelijk leek ChristenUnie Rutte eveneens in de ban te doen, maar die partij is in de afgelopen van toon veranderd.

Herstel

Maandag praat Hamer eerst verder met de leiders van de VVD en D66. De informateur is niet van plan volgende week nogmaals alle fractieleiders uit te nodigen. ‘Je kijkt naar waar overeenstemming op de inhoud zit, maar natuurlijk ook naar wat partijen over elkaar hebben gezegd en wie wil überhaupt met elkaar regeren.’ PVV en FvD vallen in dat geval af. VVD sloot deze partijen eerder uit. JA21, met zeven zetels in de Senaat, is voor D66 geen optie.

Met de partijen sprak zij onder meer over welke prangende zaken in het kader van het coronaherstel thuishoren in de steunpakketten van het demissionair kabinet. En ook welke onderwerpen met spoed in de volgende begroting geregeld moeten worden en welke thema’s thuishoren aan de formatietafel.

Over welke onderwerpen in de begroting 2022 aan de orde moeten komen en welke in de formatie, verschillen de meningen. Hamer merkte dat het voor partijen moeilijk was om te bepalen waar herstel stopt en waar transitie begint.

‘Inhoudelijke formatie pas twee weken oud’

Om de economische coronaklappen op te vangen heeft het demissionair kabinet steunpakketten, die donderdag tot 1 oktober zijn verlengd. Dan is er ook nog de begroting van 2022 waar het demissionaire kabinet nu al aan werkt. Kunnen partijen dan op onderwerpen als de woningmarkt en stikstof wel wachten op een regeerakkoord, of moet dat toch al in de volgende begroting geregeld worden?

Volgens Hamer hebben partijen nu wel door welke onderwerpen snel geregeld moeten worden en over welke onderwerpen langer onderhandeld kan worden aan de formatietafel. Wat Hamer betreft mag daar best wat vaart achter worden gezet, al temperde ze direct ook de verwachtingen.

‘De formatie over de inhoud is pas twee weken geleden begonnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden