Ineens is de Man van IJs terug langs de velden

Het harnas van discipline breekt als de nederlaag voor Oekraïne op het jeugd-WK een feit is. Terwijl Chinezen in elkaars armen vallen, laat bondscoach Michailitsjenko zich even gaan....

Van onze verslaggever Willem Vissers

Zoals Valeri Lobanovski in de dugout zat, doodstil, weggedoken in een hoek, ogenschijnlijk afwezig bijna, zo volgt Alexei Michailitsjenko de wedstrijd. De Man van IJs is terug langs de velden, maar dan in veel jongere gedaante, gestoken in een modern pak en minder gelauwerd.

Of de trainer Michailitsjenko lijkt op legende Lobanovski, die in 2002 overleed nadat hij tijdens een wedstrijd een herseninfarct kreeg? 'Zeker', zegt hulptrainer Lazarenko voor het duel tussen Oekraïne en China (2-3). 'Hij heeft onder Lobanovski gevoetbald bij Dinamo Kiev en in de nationale ploeg van de Sovjet-Unie. En hij was zijn assistent-trainer bij Dinamo.'

Vandaag in Utrecht, na de nederlaag die de kwalificatie van het Oekraïnse elftal voor de achtste finales van het WK voor spelers tot 20 jaar onzeker maakt, spuwt de hedendaagse Man van IJs even vuur. Het eindsignaal van marchandeur-scheidsrechter Sibrian uit El Salvador verleidt hem tot een woeste trap met de vroeger zo bejubelde linkervoet tegen een reclamebord .

'Het is moeilijk te verklaren waarom we deze wedstrijd hebben verloren, maar we misten te veel kansen', zegt hij. Over de scheidsrechter heeft hij niets te melden, terwijl Oekraïne zich toch benadeeld mag voelen door een bij een voorsprong van 1-0 onthouden s t r a f s ch o p .

Voetbalwetenschapper Valeri Lobanovski schonk de wereld prachtig voetbal. Bijna mathematische patronen legde Dinamo Kiev op het veld, uitgevoerd in razend tempo. Hij en zijn ploeg waren met mysterie omgeven, want ze waren afkomstig van achter het Ijzeren Gordijn. Beroemde namen: Zavarov, Belanov, Demjanenko, Michailitsjenko dus, tegenstanders van Oranje in de EK-finale van de 19 8 8.

Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie raakte het voetbal in de republieken in een crisis, maar het trotse en zelfstandige Oekraïne ruikt nu aan het succes, dat mede is te danken aan topspeler Sjevtsjenko en ijzeren discipline.

Jur Klarenbeek, begeleider van de jeugdploeg, is danig onder de indruk van juist die discipline. Een kwartier voor het vertrek naar de wedstrijd zitten alle spelers in de bus. Michailitsjenko arriveert een minuut voor vertrek. 'Daar kun je gif op innemen.' Het is stil tijdens de reis naar het stadion: geen muziek of gepraat. Klarenbeek gaf gisteren bij aankomst handjes aan bekenden, maar de bondscoach vroeg hem of ook hij stil wilde zijn.

In het hotel, waar alle vier ploegen uit groep B logeren, zijn de Oekraïners het meest gedisciplineerd. Met voetballers van andere landen praten ze nooit. Michailitsjenko zelf vertelt ook vrijwel niets, zelfs niet over vrouw, kinderen of hobby's. 'Na het eten gaat hij naar zijn kamer. Hij zit nooit in de hotelbar of zo. Hij is zeer gesloten en schermt de ploeg af van de buitenwereld .'

Klarenbeek is 24 uur in touw en krijgt de vreemdste verzoeken. De delegatieleider van Oekraïne werkte zeven jaar geleden in Amsterdam en opende destijds een rekening bij een bank. Of Klarenbeek wilde controleren of daarop nog geld stond. Nee dus, na vijf jaar zonder transacties is het saldo voor de bank, kreeg hij te horen.

Klarenbeek geniet ook van de kwaliteit van de spelers. De nummers 8 en 10, daarop zijn de scouts gericht: spelmaker Alijev en spits Milevski, beiden van Dinamo Kiev, dat negen basisspelers levert voor het duel met China.

Het essentiële verschil tussen de weerbarstige jeugdploeg en het nationale A-elftal is iemand met de status van spits Sjevtsjenko. Diens ploeg is vrijwel zeker geplaatst voor het WK in Duitsland. Oekraïne won vorige week van Europees kampioen Griekenland. De juist in Utrecht neergestreken jeugdploeg zag het duel in een Grieks restaurant.

Het elftal tot 20 jaar drijft op Milevski en Alijev, maar de 1,90 meter lange spits Milevski verzuimt bij zeker drie doelrijpe kansen ook maar één keer te scoren. Ondanks zijn aandeel in de weergaloze openingstreffer is hij flegmatiek en laconiek. De Chinezen hebben wat Oekraïne jammerlijk moet missen: hulp van de scheidsrechter en v e e r k r a ch t .

Nee, de jeugdploeg moet maar goed blijven kijken naar het A-elftal. En Michailitsjenko is nog lang geen Lobanovski.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden