feiten voor bij de borrel

Ineens doen veel grote artiesten hun muziekrechten van de hand. Waarom?

Met de komst van streamingdiensten leek de muziekmarkt ten dode opgeschreven. Nu verkopen artiesten hun rechten voor enorme bedragen en zien investeerders volop kansen. Hoe komt dat?

Serena Frijters

Wat hebben Bruce Springsteen, Bob Dylan, David Guetta en ZZ Top gemeen? Allemaal verkochten ze de afgelopen jaren de rechten op hun muziek voor duizelingwekkende bedragen. Bruce Springsteen was daarbij de anderen de baas. De ongeveer 425 miljoen euro, een half miljard in dollars, waarvoor hij zijn rechten eind 2021 aan Sony Music Entertainment verkocht, zijn voor zover bekend de grootste aankoop ooit. Hoe komt het dat steeds meer artiesten hun muziek verkopen? En waarom zien investeerders kansen in een markt die tot een paar jaar geleden ten dode opgeschreven leek?

Investeerders zien steeds meer brood in muziekrechten. In 2021 is in het verkopen van rechten op nummers minstens 5 miljard dollar (4,3 miljard euro) omgegaan, meldt vakblad Music Business Worldwide. Zo werd enkele weken geleden bekend dat de nabestaanden van David Bowie van Warner Music ruim 213 miljoen euro kregen voor de rechten op zijn werk. Een belangrijke nieuwe speler op de markt is het Britse fonds Hipgnosis, dat zich helemaal richt op royalty’s. Zij hebben nu de rechten op ruim 65 duizend nummers in bezit, van bijvoorbeeld Shakira en de Red Hot Chili Peppers, met een geschatte waarde van ruim 3 miljard euro. Maar ook Wall Street-investeerders als BlackRock, de grootste vermogensbeheerder ter wereld, ontdekken de markt. BlackRock kocht via de firma Primary Wave onder andere het werk van James Brown.

De omzetten in de muziekindustrie waren vanaf begin deze eeuw rap aan het dalen. Cd’s werden nauwelijks meer verkocht en het streamen van muziek stond nog in de kinderschoenen. Een jaar of acht geleden keerde het tij, door de opkomst van platforms als Spotify. Vanaf dat moment ging er elk jaar meer geld om in de muziek. Dit blijkt uit cijfers van de International Federation of the Phonographic Industry (IFPI). In 2020 ging het om bijna 22 miljard dollar (bijna 20 miljard euro). Hiermee is de industrie weer op het niveau van het begin van de eeuw. Op het dieptepunt in 2014 was de omzet 14 miljard dollar. Tegenwoordig maken fysieke media, cd’s en platen, nog maar een klein deel uit van het totaal: 4,2 miljard. Ruim de helft van de royalty’s die artiesten ontvangen – of degenen die de rechten op hun nummer hebben gekocht – komt van streamingdiensten.

De vooruitzichten zijn door de komst van Spotify, YouTube en andere streamingkanalen een stuk rooskleuriger dan voorheen. Waarom kiezen veel artiesten er dan toch voor om hun rechten te verkopen?

Sommige artiesten zien de verkoop van hun rechten als een buitenkans, of als een manier om hun nalatenschap alvast goed te regelen. Verder wordt in de VS minder belasting geheven over de verkoop van muziekrechten dan over de inkomsten uit royalty’s. Bij Bruce Springsteen is het vermoeden dat hij extra haast had met de verkoop omdat president Biden van plan is de vermogensbelasting te verhogen.

Noel Gallagher van Oasis wil zijn rechten verkopen omdat ze anders naar zijn kinderen gaan, die er volgens de Britse artiest waarschijnlijk een ‘fucking Playstation-spelletje’ voor kopen. Hij vertelt in een podcast van Apple Music dat hij het geld dan liever zelf uitgeeft. Aan een superjacht bijvoorbeeld. De naam heeft hij al bedacht: ‘Mega Mega White Thing’.

Voor andere artiesten is de verkoop een bittere noodzaak, zeker nu touren er vrijwel niet in zit. David Crosby zei eind 2020 geen keuze te hebben. ‘Ik kan niet werken, en streaming heeft mijn inkomsten gestolen’, twitterde hij. De streaminginkomsten maken voor hem het gemis van inkomsten uit cd-verkoop niet goed. In maart 2021 wist hij een koper te vinden. Voormalig Ticketmaster-directeur Irving Azoff nam zijn rechten over voor een onbekend bedrag.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden