'Indirect legitimeert collegetour criminaliteit; als je maar zorgt dat je na afloop van de straf beschikbaar bent voor media-aandacht'@abdelkaderbenali, schrijverOp Twitter, 3 oktober 2012

Toen woensdag bekend werd dat Willem Holleeder te gast zou zijn in het tv-programma College Tour, stak er een storm van verontwaardiging op. Schrijver Abdelkader Benali twitterde: 'Ik ga over m'n nek; voormalig zzp'er in de criminele sector Holleeder te gast bij #NTR collegetour.' Schrijfster Manon Uphoff, even later: 'Vrijheid v meningsuiting groot goed, maar toch wat anders dan zware crimineel erepodium bieden #holleeder #collegetour?'


Anderen wierpen tegen dat je van een zondaar soms meer kunt leren dan van een heilige. Ze vroegen zich af waarom je geen veroordeelde crimineel zou mogen interviewen. Maar daar ging het de critici niet om: het punt was dat College Tour een programma is waarin de groten der aarde worden ontvangen, ter inspiratie van een zaal vol studenten. Al snel circuleerden veelbetekenende rijtjes: Desmond Tutu, de dalai lama, Jesse Jackson... en nu Willem Holleeder dus!


Maar wat is precies het probleem? Er is een televisieprogramma, en daarin zitten gewoonlijk mensen die iets geweldigs hebben bereikt. Helden, zeg maar. Op Radio 1 wierp presentator Twan Huys nog tegen dat hij ook gasten van minder allooi heeft gehad, maar volgens de website draait het programma toch echt om 'een grootheid uit binnen- of buitenland'.


Oké, en nu Holleeder dus. Nou en? Het is een breuk met de lijn van het programma, een afwijking van de 'grootheidsclaim' uit de bijsluiter. Eigenaardig, misschien zelfs schokkend voor de fanatieke kijkers van College Tour, een beetje zoals toen Dylan een elektrische gitaar kocht of toen Rob Trip opeens staand het journaal ging lezen, maar toch niet echt erg?


Natuurlijk niet. Het gaat om de beeldvorming. Het is voor (familie van) slachtoffers van Holleeder sowieso vervelend om hem op tv te zien, maar door hem in zo'n format te plaatsen, als een volwaardig, fascinerend mens, krijgt hij volgens critici een status die hij niet verdient. Jeanine Hennis (VVD) vreest voor een 'cultstatus', Benali schrijft zelfs: 'Nu Holleeder bij #ntr collegetour zit heeft elke Marokkaanse kruimeldief uit Amsterdam tot in de eeuwigheid een excuus om door te klussen.'


Het gekke is dat al die critici, genuanceerd of niet, kennelijk meteen doorhebben dat College Tour iets ongebruikelijks doet: een boef uitnodigen in plaats van een held. Voor hén verandert de uitnodiging dus niks aan hun beeld van Holleeder; het verandert hoogstens hun mening over College Tour. Maar of ándere kijkers het onderscheid straks kunnen maken, dáár zijn ze dus niet zo gerust op. Gewone kijkers, zo vrezen zij, beschouwen iedereen die naast Twan Huys in een aula plaatsneemt automatisch als 'grootheid', ongeacht het verdere gesprek.


Het lijkt mij sterk overdreven. Uiteindelijk staat of valt alles bij de toon en de vragen van Huys en de zaal. Al schijnen Marokkaanse kruimeldieven die naar College Tour kijken dus buitengewoon star vanuit het format te redeneren.


Jonathan van het Reve is schrijver en ontleedt wekelijks een redenering in het nieuws.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden