Inburgeringslessen lopen nu net lekker

Nieuwkomers krijgen nu van de gemeenten schoolse taallessen en boetes als ze spijbelen. Minister Verdonk wil het meer aan de migranten zelf overlaten....

Het verbaast de gemeenten dat de nieuwe wet inburgering, die juist bedoeld is om vaart te zetten achter de inburgering van allochtonen, in hun ogen juist vrijblijvender is dan de schoolse methoden van nu.

Na een eerste gesprek met de gemeente hoeft de nieuwkomer zich in het nieuwe stelsel pas weer na drie tot vijf jaar verblijf in Nederland te melden. Als hij dan geen cursus heeft gevolgd, krijgt hij geen geld terug, maar heeft hij ook niks uitgegeven.

Ook de sanctiemogelijkheid van het niet verstrekken van een permanente verblijfsvergunning bij falen voor het inburgeringsexamen is niet zo streng als die lijkt: de oudkomers hebben al een verblijfsvergunning en degenen die door huwelijksmigratie naar Nederland zijn gekomen, kunnen ook zonder die eigen verblijfsvergunning het recht houden op verblijf in Nederland zolang ze zijn getrouwd.

Ironisch is volgens de Tilburge wethouder Gon Mevis - die spreekt namens de G26, de 26 middelgrote gemeenten - dat veel gemeenten hun inburgeringsprogramma's recent hebben verscherpt. Veel gemeenten werken bijvoorbeeld al met een boetesysteem voor cursisten die hun verplichtingen niet nakomen. Mevis: 'Bij veel gemeenten lijkt het net lekker te gaan lopen. Zet dan geen nieuwe wet op die al deze inspanningen weer frustreert.'

'In Utrecht riskeren lakse cursisten al na zes weken een eerste sanctie, namelijk een boete van 240 euro', zegt Larbi Edriouch, hoofd Bureau Inburgering van Utrecht. Van de 1800 allochtonen die jaarlijks beginnen aan een inburgeringscursus in Utrecht, valt nu 8 procent af, veel minder dan het landelijke gemiddelde van 20 procent uitvallers. Als de nieuwe plannen worden uitgevoerd, zal het aantal afhakers volgens Edriouch alleen groter worden: 'Met de nieuwe wet bied je nieuwkomers de ruimte om vijf jaar niets te doen.'

Ook het taalniveau waarop de cursisten volgens de huidige plannen examen moeten doen, is volgens Edriouch veel te laag voor de hogeropgeleiden. 'Met dit niveau, NT2 niveau 2, kun je nog geen fatsoenlijk gesprek voeren met je buren, de huisarts of de kinderen. Voor analfabeten is dit misschien redelijk, maar als hoger opgeleiden op hun eigen niveau een baan willen vinden, zullen ze toch een tandje hoger moeten inzetten.'

Edriouch vraagt zich bovendien af waar de cursisten de vele duizenden euro's vandaan moeten halen voor de cursussen. Leidt het opbouwen van een forse schuld, waardoor je al bij je aankomst in Nederland financiële problemen hebt, niet af van de inburgering?

'Geen goed idee', noemt Edriouch de plannen van het kabinet om nieuwkomers te verplichten al voor aankomst in Nederland een taalcursus in eigen land te hebben gevolgd. 'Hoe ziet men dat voor zich, de Nederlandse taal leren in een land waar deze nergens te oefenen is, terwijl het zelfs in Nederland met alle deskundigheid lastig is om nieuwkomers de taal te leren?

'En hoe moeten ze die cursus gaan volgen in de hoofdstad, honderden kilometers van hun eigen woonplaats? Zeg dan dat je met deze wet de instroom van allochtonen wilt beperken en niet dat je de inburgering wilt verbeteren.' Wel zou het volgens hem nuttig zijn degenen die naar Nederland willen komen in eigen land voor te lichten over de Nederlandse cultuur met het materiaal van de cursus maatschappijoriëntatie.

Edriouch ziet in de praktijk dat het boetesysteem werkt en zou dit sanctiemiddel verder willen verscherpen met nog hogere boetes. Het rijk zou wat hem betreft de gemeenten mogen afrekenen op de behaalde resultaten.

'Als je van de 8 procent afvallers de zieken en zwangeren aftrekt, houd je slechts 5 procent over die er met de pet naar gooit. Waarom zou je om zo'n klein percentage helemaal vanaf nul beginnen met een nieuw stelsel?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden