'In Zuid-Afrika kun je een stuk vrijer zijn'

In de Verlorenvlei, aan de westkust van Zuid-Afrika, heeft Bredanaar Sander Horsthuis 250 voetbalvelden grond gekocht. Er staat een berg, een boerderij, er ligt een familie-begraafplaats en er loopt water door zijn land....

Van onze verslaggeefster

Hedda Schut

BREDA

De schoonheid en het klimaat van het land trekken al sinds lang nieuwe bewoners. Tenminste, als de strijd tussen zwart en blank niet al te hevig was. Die kon de emigrant in spe nog wel eens huiverig maken en doen besluiten thuis te blijven.

Nu de politieke situatie in Zuid-Afrika redelijk stabiel is, neemt het aantal emigranten toe. Recente cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek maken dat duidelijk. Vanaf eind vorig jaar vertrekken meer avonturiers uit Nederland naar de republiek. In de eerste vier maanden van 1994 waren dat er gemiddeld 40, tegen 51 dit jaar.

Ook grafisch ontwerper Horsthuis (33) en kunstschilder Betty Bosma (34) uit Breda pakken hun boeltje. Het heeft een half jaar geduurd voordat de aankoop van het land rond was. Binnenkort tekent hij de definitieve contracten.

De afgelopen tien jaar had Horsthuis een goed lopend reclamebureau. Zijn werk kon hem allengs minder inspireren. 'Het onbekende werd een steeds grotere uitdaging voor me. Ik wil mijn grenzen verleggen. Het is hier zo ingekaderd en bepaald. Het leek me dat je als ondernemer in Zuid-Afrika een stuk vrijer kunt zijn en het grootser kan aanpakken met een relatief klein budget. Het is veel spannender.'

Een oriënterende vakantie in Zuid-Afrika bracht uitkomst. In eerste instantie viel die tegen. Horsthuis: 'Aan de oostkust en in en rond de grote steden zie je dat blanke mensen door het vele geweld in burchten wonen. De omgeving is daar bovendien echt op het toerisme ingesteld, het lijkt op zuid-Frankrijk, en dat is niets voor ons.' Het werd de stille westkust, tweehonderd kilometer boven Kaapstad.

Zoals ook voor emigratie naar Canada en Australië geldt, is toelating aan voorwaarden gebonden. De emigrant moet waarde voor het land hebben. 'Als ondernemer moet je dus geld meenemen', zegt Horsthuis. In dat kader heeft hij een uitgebreid, goed onderbouwd ondernemingsplan bij de ambassade ingediend. Daarin is precies omschreven wat de plannen zijn en op welke manier hij die gaat invullen.

Horsthuis heeft voor een gunstige prijs een flink stuk natuurgebied gekocht, waar 232 vogelsoorten, springbokken en bavianen voorkomen. Zijn plannen financiert hij met eigen kapitaal dat komt uit de verkoop van zijn huizen in Nederland en Frankrijk en met het van de hand doen van vijf auto's. Eén Citroën DS uit de collectie gaat mee.

'Op de berg willen we om te beginnen vier self catering cottages neerzetten', vertelt Betty Bosma. 'Huisjes die elk hun heel eigen sfeer krijgen en waar vogelaars en andere bezoekers hun eigen gang kunnen gaan. We situeren ze zo dat je absoluut geen last hebt van anderen.' Verder gaan ze zich bezinnen op agrarische mogelijkheden, misschien een olijvenboomgaard.

Bosma laat haar schildersatelier achter, dat net lekker begint te lopen. In Zuid-Afrika gaat ze cursussen geven om 'een bescheiden bijdrage te leveren aan het Europese cultuurgoed'. Zelf blijft ze schilderen en organiseert ze exposities. Ze gaat kijken of haar werk wil aanslaan.

Meer dan Horsthuis heeft Bosma moeite met het aanstaande vertrek. Sinds hun emigratieplannen is ze gevoeliger geworden over Nederland en daarover vervalt ze, zoals ze zegt, nogal eens in clichés. 'Ik zou in huilen kunnen uitbarsten over de weerspiegeling van een huis in de gracht of van koeien met hun poten in de mist. Want op dat moment weet je: dat zie ik misschien volgend jaar niet meer en het kan heel lang duren eer ik hier weer woon.'

'Met Sander heb ik het compromis dat ik niet definitief alles wil pakken. We nemen de hond mee, onze huisraad en de spullen die we nodig hebben. De rest slaan we op. In principe gaan we voor twee jaar. Als we daar beginnen, wil ik het gevoel hebben dat ik een achterdeur heb. Dat je, als de nood aan de man komt, je zooi in een container kunt stouwen en teruggaat.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden