'In Ter Apel is het altijd gezellig voor schermers'

'En garde. Allez.' De Franse instructies van de scheidsrechter moeten het snel afleggen tegen het wapengekletter. 'Gauche.' Punt voor links, frustratie bij rechts....

'Dit is gewoon kicken.' De strak geknoopte das kan het onverholen enthousiasme van Johan Kuper niet meer beteugelen. De voorzitter van de plaatselijke schermvereniging lacht nerveus. 'Zelfs SBS komt filmen.' Een provisorisch interviewhoekje met reclame-achtergrond is al gereed gemaakt. Het weekeinde is nog niet voorbij, maar Het Wapen van Vlagtwedde wordt een succes. Opnieuw. 'Komt door de strakke organisatie.'

In Ter Apel wordt het toernooi al 31 jaar gehouden. Duitsers, Denen, Zweden en Nederlanders schermen met het floret. In Ter Apel. 'Ja, in Ter Apel', bevestigt Hans Vasse, voorzitter van de afdeling Noord van de schermbond en bestuurslid van de schermvereniging Ter Apel. 'In Nederland is dit een uithoek, maar de blik is al jaren met succes naar het noorden en oosten gericht. We maken juist handig gebruik van onze geografische ligging.'

En dus strijkt elk jaar een internationaal gezelschap van floretschermers neer in de Groningse grensplaats, waar deze sport bijna vijftig jaar geleden voor het eerst op het internaat werd beoefend. Het Wapen van Vlagtwedde is inmiddels een begrip. 'Dit is het enige internationale florettoernooi in Nederland voor alle leeftijdscategorieën', stelt Bart van de Kerkhof van de schermbond. Ruim tweehonderd deelnemers zijn er dit jaar.

Maar niet iedereen komt voor de internationale allure naar Ter Apel. 'Ik kom hier puur voor de lol', bekent Matthijs Rohlfs - 21 -. De nationale nummer één bij het floretschermen verdient bij winst geen punten voor zijn internationale ranking - 138 -. 'Het is hier vooral gezellig. Ik speel zelf veel toernooien in het buitenland, hier ontmoet ik nog jongens van vroeger.'

Sinds Rohlfs het floretschermen op televisie zag - 'Een EK op Eurosport geloof ik' - heeft het hem niet meer losgelaten. Hij probeerde het ook met degen en sabel, maar die wapens bevielen hem minder. 'Floretschermen is het meest verfijnd en complex.' Poëtisch: 'Het is schaken met spieren.'

In tegenstelling tot het degenschermen, waar nagenoeg het hele lichaam geraakt mag worden, blijft bij floretschermen het raakvlak beperkt tot de romp. Beheersing en techniek zijn vereist. Rohlfs analyseert terloops de Duitser Pless; 'Er zit bij hem nauwelijks techniek achter.' In een warboel van sporters en verstorende oerkreten weet hij zijn concurrenten feilloos te observeren. Geklingel van het ijzer. 'De mooiste partij is eigenlijk wanneer je de wapens niet hoort.'

Eenmaal op de loop blijkt Rohlfs oppermachtig. Met een lichtvoetig stationair dansje beproeft hij het geduld van zijn tegenstander. En dan verdwijnt de kalmte bij zijn Duitse opponent. Nauwelijks waarneembaar straft Rohlfs de onbesuisdheid af. De bloemknop 'fleuret' drukt vijfhonderd gram op de rug van de Duitser, punt voor Rohlfs. 'Ik ben vooral een reactieve schermer.' De warmte onder het masker deert hem weinig, hij lijkt de enige die niet transpireert.

Dat Rohlfs zonder al te veel moeite de finale haalt is weinig verrassend. Des te opmerkelijker is de prestatie van de lokale grootheid Eric de Wit. Hij strandt pas in de halve finale. Maar de echte held in Ter Apel blijft toch de Duitse 'met ook een Nederlands paspoort' Claudia Bokel. Zij werd vorig jaar wereldkampioen bij het degenschermen en reikte vorig jaar de prijzen uit bij haar eerste vereniging in Ter Apel. Dit jaar blijft haar bijdrage beperkt tot een voorwoord in het programmaboekje van het toernooi.

'Vreemd genoeg heeft ze hier nooit gewonnen', vertelt Paul Fokkema. 'Ze had ook niet de bouw van een floretschermster, maar van een degenschermster.' Fokkema is de aartsvader van het schermtoernooi in Ter Apel en bracht Bokel de eerste beginselen van het schermen bij. 'Anderen leerden haar echt schermen', voegt hij bescheiden toe. Wat ooit begon in de gymzaal van het internaat 'inmiddels al 25 jaar gesloten', groeide onder Fokkema uit tot een prestigieus toernooi. De gedachten gaan terug naar 1988; 'De complete Koreaanse olympische ploeg kwam hier toen een interland schermen tegen Nederland. Dat werd een geweldige happening. Ik herinner me het evenement nog als de dag van gisteren.'

Terug naar vandaag. Rohlfs rekent in de finale eenvoudig af met de Deen Jörgensen (5-6). 'He's going down, big time', voorspelde hij al. Een reclamebord glijdt weg. Haastig wordt het weer rechtgezet, SBS filmt immers. Buiten kleurt de lucht grijs, de sporthal was dat al. 'Dit kan alleen maar gedaan worden door een stel gekken die bezeten zijn van de sport', besluit Fokkema. 'Het zit in de lift.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden