In Salvador keert een ander Oranje terug dan er op 13 juni aftrapte

SALVADOR - Het Nederlands elftal keert vandaag terug in de Arena Fonte Nova van Salvador, de fontein waar doelpunten rijkelijk vloeien. Zoet zijn de herinneringen aan de 5-1 tegen Spanje, waarmee Oranje de basis legde voor een WK dat zich tot dusverre tegen alle verwachtingen in voltrekt.


Het elftal zoals dat op 13 juni het toen nog frisgroene gras betrad van Salvador, is het Oranje niet meer dat donderdag in de hoofdstad van de staat Bahia landde, zo sprak gisteren althans bondscoach Van Gaal. Vier overwinningen schonken zijn spelers zelfvertrouwen, hoe hachelijk ze soms ook balanceerden op het dunne koord van doorgaan of verliezen. Uitschakeling tegen Mexico had zomaar gekund.


Onwetend waren ze drie weken geleden over wat hun te wachten stond dit WK. 'We wisten toen niet dat we eerste in de groep zouden worden. En ook niet welk speelschema we zouden krijgen', zei Van Gaal. Daaruit is dus Costa Rica gerold als volgende, meest onbekende opponent, in een stadion waar doelpunten gegarandeerd lijken.


Met de 5-1 tegen Spanje gaf Nederland de aanzet voor een vloedgolf aan goals in de Fonte Nova, ofwel Nieuwe Bron. In de vijf wedstrijden in dit stadion werd dit WK al 23 keer gescoord, met de zes treffers van Nederland-Spanje en de 2-5 van Zwitserland- Frankrijk als uitschieters. Bij de achtste finale tussen België en Amerika vielen dinsdag slechts drie doelpunten, maar alleen de Belgen hadden al zeker zestien keer kunnen scoren.


Die statistiek past de Nederlandse spelers als een handschoen. Ze troffen dit WK al twaalf keer doel, een prestatie die niemand ze evenaart. Costa Rica kwam nog niet eens tot de helft, vijf, maar incasseerde weer de minste tegentreffers: vier. Stug is dus de verdediging, hoewel de bepalende Duarte vandaag door een schorsing ontbreekt.


Van Gaal moet zijn moeilijkste puzzel tot nog toe leggen, nu Nigel de Jong dit WK is afgehaakt door een scheurtje in zijn lies. De vervanging van zijn 'chef individuele pressing', de baas van het druk zetten, is volgens hem onmogelijk. 'Want Nigel heeft karakteristieken die anderen niet hebben.' Zijn opstelling houdt hij tot vandaag geheim.


Nederland voorkwam dankzij late treffers van Sneijder en Huntelaar tegen Mexico een uitputtingsslag, hoewel daar toch al sprake van leek in het broeierige Castelão van Fortaleza. Oranje ontkwam zo als een van de weinige ploegen aan verlenging in de achtste finales. Costa Rica moest zelfs een strafschoppenreeks doorstaan.


Het was ook Van Gaal niet ontgaan, op het volgens hem 'mooiste WK van de laatste dertig jaar'. Hij zei te genieten van de strijdbaarheid die teams aan de dag leggen, terwijl de onderlinge verschillen over het algemeen klein zijn. 'Want alles is al uitgevonden, er is niets nieuws meer onder de zon.'


Zie daar de opvallende statistiek van de achtste finales verklaard, waar aan vijf van de acht duels een extra deel moest worden gebreid. Nederland had aan 90 minuten genoeg, ook doordat Mexico capituleerde na de 1-0 van Dos Santos. De Mexicanen betrokken daarop de defensieve stellingen, teneinde de voorsprong vast te houden.


Het gevolg was een oranje stormloop, aangejaagd doordat Arjen Robben en co zich weer senang leken te voelen in het vertrouwde 4-3-3-systeem. De bondscoach van Costa Rica zag het hoofdschuddend aan. Mexico had de zege verspeeld door achterover te gaan leunen, zei Jorge Luis Pinto deze week. Groepsopponent Chili had volgens hem Nederland in de kaart gespeeld door juist te veel ruimte weg te geven. 'En dan zijn ze levensgevaarlijk.'


Hij prees met name Arjen Robben, die hij een schoolvoorbeeld als voetballer noemde en een nachtmerrie voor iedere verdediger. Maar hij was ook kritisch: 'Zijn duikelingen baren mij grote zorgen. Robben gaf het zelf toe. Ik hoop echt dat de arbitrage er niet in trapt. Dat mag niet nog eens gebeuren, want het kan de uitslag bepalen.'

KNVB speelt quitte door prestaties Oranje

Met het bereiken van de kwartfinales op het WK heeft het Nederlands elftal de KNVB een financiële dienst bewezen. Dankzij de verdiende premies in Brazilië kan de Nederlandse bond na het toernooi in elk geval zwarte cijfers schrijven. De kosten die de KNVB maakt gedurende het WK zijn door het behalen van een plek bij de laatste acht ten minste afgedekt. Tijdens het vorige WK in Zuid-Afrika maakte de KNVB 3 miljoen euro winst. Het Nederlands elftal bereikte in 2010 de finale, waarin het na verlenging verloor van Spanje. Directeur betaald voetbal Bert van Oostveen zei voor het WK dat Oranje in Brazilië wereldkampioen moet worden om hetzelfde bedrag op te halen als in Zuid-Afrika. Een wereldtitel kost de bond ook een behoorlijke som. In dat geval krijgen de spelers namelijk een premie van 270 duizend euro. Als Nederland zaterdag van Costa Rica wint, haalt bondscoach Van Gaal de doelstelling die hij van de KNVB had meegekregen bij zijn aanstelling: het bereiken van de halve finales.

Kwartfinale

Nederland en Costa Rica speelden op het hoogste niveau nog nooit tegen elkaar.


Robben en Sneijder hebben zes keer gescoord op een WK, eenmaal minder dan recordhouder Johnny Rep.


Hét talent van Costa Rica is Joel Campbell. De bondscoach presenteerde hem in 2011: 'Ik heb hem ontdekt toen hij blikjes aan het hooghouden was.'


Cillessen kreeg vier goals tegen, de Costa Ricaan Navas pas twee. De keeper van Levante staat in de belangstelling van Real - en Atlético Madrid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden