Column

In oorlog met natuur

Dat is het doel van de mens: de wereld met de grond gelijk maken.

Jean-Pierre Geelen
(Archiefbeeld uit 2004.) 35 jaar oude populieren die op de Westdijk en de Noorddijk staan worden gekapt omdat ze kaprijp zijn. Er beginnen regelmatig takken uit te vallen. Beeld anp
(Archiefbeeld uit 2004.) 35 jaar oude populieren die op de Westdijk en de Noorddijk staan worden gekapt omdat ze kaprijp zijn. Er beginnen regelmatig takken uit te vallen.Beeld anp

Nieuw-Zeeland gaat op 'heksenjacht' naar roofdieren, berichtte deze krant. Uitheemse ratten, voskoesoes (een soort buidelratten) en hermelijnen bedreigen zo'n 25 miljoen wilde vogels, en dus moeten ze dood. Eigen dieren eerst, vreemde vogels opgerot.

De mens is in permanente staat van oorlog met de natuur. Deze week verplaatste de strijd zich naar mijn hoogstpersoonlijke omgeving: een spreekwoordelijk lommerrijke laan. De schaduw is te danken aan honderden populieren op rij; torenhoge poortwachters van de stad.

Sinds enige tijd zaten er felgroene stippen op de bast. Bacteriekanker (het bestaat echt)? Nee, sporen van ijverige gemeenteambtenaren die met hun giftige verf het doodvonnis velden over 800 populieren. Ze bedreigen onze heilige koe, de auto, en dus moeten ze dood. Deze week is mijn stad begonnen aan de reuzenmoord.

Populieren zijn niet populair meer. Na de oorlog neergeplant omdat ze zo lekker vlot groeien, na zestig jaar dreigen hun takken zomaar af te breken en weggebruikers te verwonden. Groeiden eindelijk de bomen tot aan de hemel, moet het geluk weer afgekapt.

Bij wijze van natuuruitje fietste ik eens door het prachtige duingebied Meijendel, tussen Den Haag en Wassenaar. Reeën, vossen, vogels, pannenkoekenhuis: alle ingrediënten voor de 'beleving'. Nog geen honderd meter buiten het gebied werd ik richting stad opgewacht door een legertje soldaten in fluorescerende gevechtstenue, mitrailleurs in de aanslag. Bladblazerboeren, in gevecht met opstandige milities van boomblaadjes die zich hadden gegroepeerd op de weg. Achter mij dartelden de eekhoorns, voor mij moest elke natuur met hand en tand bestreden. Beter zag ik de schizofrene oorlogsvoering niet verbeeld dan op die vierkante hectare.

Dat is het doel van de mens: de wereld met de grond gelijk maken. Waar ooit, lang geleden, ruigte heerste, verrees 'nieuwe natuur', geharkte gebiedjes met plasjes waar steltkluut en rugstreeppad zich alleen mogen vertonen wanneer dat conform beleidsnota en structuurvisie is.

Omdat ik deze weken voor de Jan Wolkersprijs nogal wat 'natuurboeken' mag lezen, stuitte ik op een vrolijk cynische passage in Dit is mijn hof van de Vlaamse journalist Chris De Stoop. Een literair relaas over de strijd rond de Hedwigepolder, beschreven vanuit het perspectief van De Stoops boerenafkomst. Er kwam een haven, boeren werden onteigend, ter compensatie verrees 'nieuwe natuur'.

De Stoop: 'Tien jaar geleden heeft zich een kolonie lepelaars spontaan aan het dok in Verrebroek gevestigd, een mooi succes. Helaas op de verkeerde plek, die binnenkort door de haven wordt ingenomen. Daarom heeft Natuurpunt op een andere plaats een alternatief lepelaarseiland van takkenbossen gebouwd, met steun van havenbedrijven uit de omgeving. Het eiland werd onlangs feestelijk geopend, compleet met lintjesknippen en drankjes en hapjes. Alleen de lepelaar ontbrak op de receptie.'

De Stoop vindt 'nieuwe natuur' geen natuur, maar schilderijtjes. Nu hou ik enorm van schilderijtjes, vooral wanneer het mooie zijn. Doe mij maar een landschapje vol lepelaars en roofdieren, met een horizon vol populieren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden