In Irak is het nooit komkommertijd

Ofschoon de zomerluwte kranten en tijdschriften in haar greep heeft, kunnen de redacties blijven schrijven over de ontwikkelingen in Irak....

Eric Outshoorn

Zo zet Newsweek de nieuwe Iraakse premier Ayad Allawi neer als een niet al te democratische havik. Zo waart in Bagdad het verhaal rond dat Allawi vrijwel direct na zijn benoeming twee personen in zijn aanwezigheid liet doodschieten omdat zij verdacht werden van verzetsdaden.

Een ander weet het nog sterker te vertellen: Allawi heeft hoogstpersoonlijk zeven vermoedelijke terroristen doodgeschoten. En hij is niet alleen handig met een vuurwapen, hij schuwt ook het eenvoudige handwerk niet, vertelt een derde: de premier zou met een bijl de hand van een opstandeling hebben afgehakt.

Allawi zegt desgevraagd dat alle verhalen over hem gelogen zijn. Hij heeft niemand omgebracht sinds zijn benoeming. Grinnikend: 'Ik ontken dat ten stelligste, dat is punt één. Punt twee: we doen er alles aan om ons volk te beschermen.'

Newsweek vreest dat Allawi zo zeer de sterke man zal uithangen dat Irak uiteindelijk wordt opgescheept met een pro-Amerikaanse dictator.

Dat laatste zal zonder meer worden aangenomen door de Iraakse Koerden. Zij vrezen door Bagdad te worden gemarginaliseerd en dreigen zich af te splitsen van Irak. Maar niet dan nadat zij zich meester hebben gemaakt van de oliestad Kirkuk, weet Der Spiegel.

De Koerden lijken de touwtjes stevig in handen te hebben. 'De situatie in Kirkuk moet worden genormaliseerd', klinkt het dreigend uit de Koerdische bolwerken Arbil en Suleimaniya. Daarmee wordt bedoeld dat de 300 duizend onder Saddam verdreven Koerden weer terug moeten naar de oliestad.

'Compromissen zijn niet mogelijk', zegt Massoud Barzani, de leider van de Koerdische Democratische Partij, 'Kirkuk is een deel van Koerdistan.' De Koerden houden vast aan een federaal Irak met een zekere zelfstandigheid van het Koerdisch deel. Als die federale staat er niet komt, scheiden wij ons af', dreigt Barzani in Der Spiegel.

De droom van een onafhankelijk Koerdistan is springlevend, maar de haalbaarheid daarvan is al dik honderd jaar uiterst klein. Niemand in de regio zit te springen om een Koerdische staat.

Naast premier Allawi zijn er wel meer Irakezen actief met bijl of mes en het zijn vooral vrouwen en meisjes die daarvan het slachtoffer worden. Sinds de val van Saddam is het geweld tegen hen exceptioneel toegenomen. Van veel slachtoffers worden hand of vingers afgesneden om de familie te tonen dat de eerwraak is volvoerd.

Het aantal gevallen van eerwraak loopt sinds de Amerikaanse invasie in de honderden, schrijft Time. De tirannie van Saddam heeft plaatsgemaakt voor chronisch geweld en groeiend religieus conservatisme. Vrouwen lopen het grootste risico. Zij zijn vaak gevangenen in hun eigen woning. Nu de invloed van moslimgeestelijken groeit worden hun vrijheden, die zij onder het seculiere Ba'ath-regime van Saddam genoten, uitgehold.

Vrouwen die vroeger in westerse dracht alleen gingen winkelen, worden verplicht een hoofddoekje te dragen. Dat geldt ook voor veel regeringsinstanties waar de hijab verplicht is gesteld. Vele Iraakse vrouwen vrezen dat hun rechten nog verder zullen worden uitgehold als er een regime komt dat wordt gedomineerd door religieuze scherpslijpers. 'We kunnen leven met de huidige regering', zegt de lerares Julanar al-Zubaidi, 'waar we bang voor zijn, is wat er na komt.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden