Bellen metOnze China-correspondent

‘In het Westen kijkt men raar op van de feestende Chinezen zonder mondkapjes, hier niet’

Terwijl vakanties in Europa worden bemoeilijkt door nieuwe corona-uitbraken, genieten Chinezen van muziekfeesten, bierfestivals en zwemparadijzen. Ook in Wuhan, waar de pandemie begon. Is dat niet vreemd? We bellen met China-correspondent Leen Vervaeke.

Mensen in Wuhan kijken naar een optreden in een zwembad.Beeld AFP

Mensen uit de stad Wuhan, bekend als de bron van het coronavirus, zijn vakantie aan het vieren zonder mondkapjes. Vinden ze dat in China zelf ook bijzonder?

‘Voor Chinese media is dat geen opvallend nieuws. Er is wat ophef in westerse media: CNN bracht het verhaal met de opmerking dat Chinezen zich op de ground zero van de pandemie aan het vermaken zijn zonder afstand te houden en mondkapjes te dragen. Dat levert blijkbaar scheve blikken op in de VS. Maar in Wuhan is de gehele bevolking al geruime tijd geleden getest en hebben ze al drie maanden geen nieuwe gevallen meer. Zo’n muziekfestival en een vol zwembad zijn juist voorbeelden van hoe goed het nu gaat. Het is een bekroning op het harde werken. Trouwens, in een zwembad is een mondkapje niet handig, maar op straat in Wuhan draagt iedereen ze nog wel.

‘In grote delen van China is het leven nu genormaliseerd. Dat is het voordeel van een strikt indammingsbeleid. De keerzijde is dat als het ergens misgaat met enkele nieuwe gevallen, een gebied direct met strenge maatregelen te maken krijgt. Dat is lastig voor de mensen die daar wonen, maar daarmee behouden andere gebieden wel hun vrijheid.’

Toerisme was vorig jaar goed voor 6 procent van de economie. Hoe lokken provincies toeristen hun kant uit?

‘De provincie Hubei, waarin Wuhan ligt, deelt vouchers uit voor zo’n vierhonderd attracties, die je gratis of met hoge korting kan bezoeken. Sinds juli zijn binnenlandse groepsreizen weer toegestaan. Elke provincie werkt met die vouchers, maar Hubei doet er als zwaarst getroffen provincie een schepje bovenop. Hubei krijgt de meeste overheidssteun om de economie te herstellen, dus de provincie biedt de meeste gratis uitjes aan. Vliegtickets en hotels zijn ook goedkoper dan normaal.’

Om in 2009 de klap van de financiële crisis te verzachten, werden binnenlandse consumentenbestedingen ook opgevoerd via vouchers. Werkt dat beleid zo goed?

‘De berichten zijn tegenstrijdig. Die beelden uit Hubei suggereren dat het goed gaat en dat China het leven viert na een zware tijd. Volgens de grootste reisorganisatie Ctrip halen veel reisorganisaties echter nog maar 10 procent van hun gebruikelijke inkomen. Cijfers zijn in China moeilijk te interpreteren, maar ik heb de indruk dat hotels en restaurants het moeilijk hebben. 

‘Het lijkt op foto’s druk, maar normaal worden attracties en natuurgebieden in de zomer totaal overrompeld door toeristen, je kunt over de hoofden lopen. Dat zogenaamd overvolle zwembad stelt grenzen aan het aantal bezoekers, dat is gelimiteerd tot de helft van de capaciteit. Ik hoorde vorige maand op de populairste bestemming van China dat binnenlandse toeristen de klap opvangen van de afwezigheid van buitenlandse toeristen, die nog steeds China niet in mogen. Alles zit helemaal vol, zeggen mensen, maar als ik zo’n griezelig leeg zeevruchtenrestaurant zie, sla ik het toch over.’

Gebruik je die voordeelbonnen ook zelf?

‘Nee, de meeste vouchers zijn niet zo aantrekkelijk. Je wordt in China al continu doodgegooid met allerlei kortingen, dus die vouchers voegen niet veel toe. De hoop is dat Chinezen nu massaal geld gaan uitgeven, maar je ziet dat mensen vooral alles wat ze overhouden op hun spaarrekening zetten, voor als ze werkloos worden of er iets anders misgaat. Ze kopen veel minder elektronica of kleding. De algemene economie draaide het afgelopen kwartaal iets beter dan verwacht, met 3,2 procent groei, maar die is afkomstig van grote infrastructurele projecten van de overheid, die de Chinese schuldenberg vooral vergroten.

‘Met de winkeliers gaat het slecht: die sector had 1 procent negatieve groei. Sommige experts roepen op tot het uitdelen van cash om mensen aan het uitgeven te krijgen, maar dat doet de overheid niet, want dan zetten mensen dat geld toch op de bank. Er komt een extra lange vakantie in oktober om iedereen de kans te geven op reis te gaan en geld te spenderen.’

Heeft de reisbranche ook last van de grootste overstromingen in de geschiedenis?

‘Vooral de provincie Sichuan en andere gebieden aan de bovenloop van de Yangtze hebben dit jaar enorme pech. Die overstromingen houden al maanden aan, populaire vakantieoorden en attracties zijn totaal ondergelopen of door het water vernield. In de stad Leshan in West-China staat het water zo hoog dat de rivier de tenen van het grootste stenen Boeddhabeeld ter wereld raakt, en dat is sinds 1949 niet voorgekomen. Volgens een plaatselijk spreekwoord loopt de hele stad onder als de voeten van de Boeddha overstromen. Er zijn al 100 duizend mensen geëvacueerd en er wordt met angst uitgekeken naar de komende dagen, als de Drieklovendam de grootste hoeveelheden water ooit te verwerken krijgt.’

President Xi Jinping ging direct na zijn vakantie op werkbezoek naar overstromingsgebied. Waar rusten China’s leiders eigenlijk uit?

‘Ze hebben een jaarlijkse sessie aan zee in Beidaihe, op enkele uren afstand van Beijing. Daar praten ze in een lossere omgeving over de grote kwesties en geeft Xi zijn visie. In die weken kun je beter niet in Beidaihe naar het strand gaan, dan krijg je gratis een aantal begeleiders mee, want iedereen wordt heel ver van dat stuk strand waar Xi zit gehouden. Je weet alleen dat de leiders op vakantie zijn omdat ze ineens niet meer in de staatsmedia te zien zijn. En we weten pas dat het Beidaihe-beraad voorbij is als Xi weer op de voorpagina’s staat. Vandaag is dat het geval, dus hij is weer aan het werk.’ 

Lees ook

Voor Liu was de bamboerat een weg uit de armoede. Maar nu is zijn lekkernij verboden handelswaar
 Bamboeratten fokken leek een wondermiddel om Chinese boeren uit de armoede te trekken. Nu, in de coronacrisis, heeft de Chinese overheid een verbod op het fokken en verhandelen van wilde dieren uitgevaardigd en zijn fokkers ‘armer dan arm’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden