In Havana aan de Waal weerklinkt de revolutie

Als enige grote stad in Nederland wordt Nijmegen bestuurd door een links college van GroenLinks, PvdA en SP - met een wethouder op sandalen....

Ronald Migo, voorzitter van de Kamer van Koophandel Centraal Gelderland, zucht. Wat moet het bedrijfsleven met een gemeentebestuur dat de kamsalamander belangrijker vindt dan een bedrijventerrein en een wethouder op sandalen die meer ziet in een fietsroute naar Wychen dan in het doortrekken van de A 73, o zo cruciaal voor het regionale bedrijfsleven.

'Nog zoiets: Nijmegen heeft niet eens meer een wethouder voor economische zaken', zegt CDA'er Migo die zelf deze post jarenlang bekleedde. 'Dat heet nu: multiculturele samenleving, werk en inkomen. Dat is toch een signaal.'

Er waait een nieuwe wind door Nijmegen, tegen de heersende windrichting in. Terwijl landelijk de politiek een ruk naar rechts maakte, schoof Nijmegen naar links. Als enige grote stad in Nederland wordt 'Havana aan de Waal' - de vondst is van GroenLinks fractievoorzitter Wouter van Eck - bestuurd door een college van GroenLinks, PvdA en SP.

Dit weekend op de kop af honderd dagen geleden kwam het nieuwe college tot stand, vervuld van linkse voornemens: solidariteit met de kwetsbaren, duurzame ontwikkeling, meer zeggenschap voor de burger, minder auto, meer fiets.

Papier is gewillig, maar komt er ook wat van terecht? Het begin is in ieder geval goed, zegt Ronald Aalders van milieuvereniging de Broeikas. Een van de eerste daden van het nieuwe college was het opzeggen de medewerking aan het MTC, een industrieterrein aan de Betuwelijn. Het nieuwe college geeft de voorkeur aan een stadsbrug over de Waal boven het doortrekken van de snelweg A 73. Verder wil de nieuwe wethouder non-stop fietsroutes aanleggen en het overleg met de milieugroepen nieuw leven inblazen, zegt Aalders. 'Dat zijn dingen die ik verwacht van een links college.'

Lof is er ook van Marga Jacobs van de Vereniging Leefmilieu Nijmegen-West, een buurt die geplaagd wordt door luchtvervuiling. De buurt heeft onlangs een 'publiek gerecht' georganiseerd. Wethouder Ton Hirdes kwam zelf. 'Dat vind ik sterk. ''Jullie moeten mij helpen'', zei hij. Je moet afwachten wat ervan terechtkomt, maar het klinkt heel anders dan zijn voorganger, een VVD'er, die voortdurend riep dat er goed overleg moest zijn met het bedrijfsleven.'

In hun enthousiasme lopen de nieuwe bestuurders zichzelf wel eens voorbij, zegt Anita Reitsema van Altrade, een adviesgroep voor bewonersverenigingen. Alle wethouders hebben buurten geadopteerd. 'Dan leggen ze een bezoekje af en zeggen ze snel van alles toe. Daar ben ik niet zo kapot van. Maar het is goed bedoeld.'

Maar het linkse college belooft misschien dan het kan waarmaken, waarschuwt Peter Baudoin van werklozencentrum Unitas. 'Ik heb goede hoop, maar ze krijgen te maken met rechts rijksbeleid. De ruimte voor een eigen gemeentelijk beleid zijn smal.' Een voorbeeld: Nijmegen wil mensen in gesubsidieerde banen een eindejaarsuitkering geven van 450 euro. Maar de nieuwe regering wil de Melkertbanen afschaffen.

Tegenover het optimisme van de milieubeweging staat scepsis bij het bedrijfsleven. Het afschieten van het MTC en het laten vallen van de wens om de A 73 door te trekken is ronduit 'teleurstellend', vindt Harry Carlier, voorzitter van de vereniging van binnenstadsondernemers. Aan de andere kant is Carlier te spreken over de voortvarendheid waarmee het college de parkeerproblemen heeft aangepakt. Maar, zegt collega Migo, 'ik hoop dat de wethouder inziet dat ondernemers hun spullen niet op de fiets vervoeren'. Dat zal wel loslopen, verwacht politicoloog Marco Boogers, die in Nijmegen studeerde.

'De ruimte voor een geprofileerde linkse politiek in de gemeente is niet zo groot.' Een fietspad, een autoluwe binnenstad, daar houdt het wel zo'n beetje bij op, zegt hij. 'Bovendien zijn de linkse partijen van nu anders dan vroeger. Ook de SP weet nu wat Realpolitiek is.'

'Een linkse revolutie in Nijmegen? Ik dacht het niet', smaalt VVD-raadslid Hans van Xanten. 'De pakken hebben plaatsgemaakt voor truien, maar dat is buitenkant.' Ondanks de belofte van meer zeggenschap voor de burger heeft het college een drugsopvang in de binnenstad als voldongen feit gepresenteerd. 'De winkeliers hebben het maar te slikken.' Het systeem lijft mensen heel snel in, zegt Van Xanten. Wat dat betreft hoeven de linkse politici volgens hem maar naar hun eigen achterban te kijken. 'Die rijden in de Volvo-stationcar naar Frankrijk, maar stemmen GroenLinks om hun geweten te sussen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden