In één maand tijd 1,8 miljoen telefoontjes onderschept; D66 start spoedprocedure

De Amerikaanse geheime dienst NSA heeft eind vorig jaar in een maand tijd ongeveer 1,8 miljoen telefoontjes in Nederland onderschept. Het gaat om metagegevens van telefoontjes, in elk geval het nummer waarnaar mensen bellen. Dat blijkt maandag uit een publicatie van de Franse krant Le Monde. D66 wil via een spoedprocedure zo snel mogelijk opheldering van minister Plasterk (Binnenlandse Zaken).

Hoofdkantoor van de NSA in Fort Meade, Maryland. Beeld epa

De gegevens zijn bekend geworden door gelekte documenten van klokkenluider Edward Snowden. De NSA hield de telefoonnummers in de gaten en kon bepaalde communicatie opslaan. Of dat ook is gebeurd, is onduidelijk. De NSA nam gesprekken automatisch op als iemand naar deze nummers belde. Hoe vaak dat is gebeurd, is ook niet bekend.

Context ontbrak
Het aantal van rond de 1,8 miljoen telefoontjes in Nederland kwam naar voren in een grafiek die het Duitse weekblad Der Spiegel deze zomer publiceerde, maar toen ontbrak de context van deze cijfers. In Frankrijk werden in dezelfde periode - december 2012 en begin januari 2013 - ruim 70 miljoen telefoontjes onderschept. Daarmee is de spionage veel omvangrijker dan gedacht, schrijft Le Monde.

Die krant publiceerde ook cijfers van hoe groot het NSA-programma is: in een maand begin dit jaar sloeg de NSA de metagegevens van bijna 125 miljard telefoontjes op, terwijl er gegevens van 97 miljard internetsessies werden geregistreerd. Parijs heeft inmiddels de Amerikaanse ambassadeur op het matje geroepen om tekst en uitleg te geven over deze kwestie.

Spoedprocedure
D66-Kamerlid Gerard Schouw heeft een spoedprocedure gestart om zo snel mogelijk opheldering te krijgen van minister Plasterk over het afluisteren in Nederland. Hij wil voor volgende week maandag 12:00 uur een reactie van het kabinet.

'Ik wil zo snel mogelijk weten of deze berichten kloppen en of de minister hiervan op de hoogte was. Vorige week wilde minister Plasterk niet uitsluiten dat er soms door buitenlandse inlichtingendiensten Nederlanders in de gaten worden houden', aldus Schouw. 'Vandaag blijkt dat het om 1,8 miljoen gesprekken in één maand gaat. Ik heb sterk de indruk dat de Nederlandse regering ook niet weet wat er speelt, dat is kwalijk.'

Teleurstellend

VVD-Kamerlid Klaas Dijkhoff noemt het afluisteren door de NSA tegenover technologiesite Tweakers 'teleurstellend'. 'Als je zegt: de Chinezen en Russen doen het, dan zou het niemand verbazen. Maar dit is een land waarmee we samenwerken. Dan valt het extra tegen.'

Dijkhoff tekent daarbij wel aan dat het moeilijk te achterhalen is wat er precies gebeurt. Het gaat volgens hem om 'geruchten die goed onderbouwd zijn, maar verder niet worden weersproken.' Dijkhoff sprak vorige week in de Tweede Kamer nog van 'schaamteloze praktijken' door de NSA.

VVD-Kamerlid Klaas Dijkhoff Beeld anp

Hoorzitting met Snowden
SP-Kamerlid Ronald van Raak vind dat Snowden in staat moet worden gesteld om tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer zijn zegje te doen over de afluisterpraktijken. 'De kamer moet alle mogelijke middelen aangrijpen om zichzelf te informeren.'

Daarbij moet volgens Van Raak wel worden gegarandeerd dat Snowden niet zal worden uitgeleverd aan de Verenigde Staten. Snowden bevindt zich momenteel in Rusland. Daar heeft hij tijdelijk politiek asiel gekregen.

SP-Kamerlid Ronald van Raak Beeld anp
NSA Beeld AFP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden