In de toekomst bewaken blauwhelmen mensapen

De buitenlandse weekbladen hebben ernstig te lijden onder de zomerstilte. Weliswaar besteden ze deze week iets minder aandacht aan de Amerikaanse verkiezingen, ze staan nog altijd vol met de Russische kernonderzeeboot Koersk, die toch al weer ruim twee weken geleden naar de bodem van de Barentsz Zee zonk....

Verder liggen de behandelde onderwerpen mijlenver uiteen: van de smeltende Noordpool (Time), tot het verschil tussen mens en mensaap (Der Spiegel), en van suikerziekte als sluipende dood (Newsweek) tot de chat-koorts op internet (Focus).

Time heeft een mooi portret van de Ghanees Kofi Annan, deels gebaseerd op een interview over zijn jeugd en gewetensvragen. Het Amerikaanse weekblad schetst de leider van de Verenigde Naties aan de hand van vijf deugden: waardigheid, vertrouwen, moed, compassie en geloof. De 62-jarige carrière-diplomaat Annan, geboren in Ghana en opgeleid in de VS, is volgens Time een 'fanfarekorps vol hoop, ideeën en energie'.

Annan is een zuivere mondialist. Zijn droom is een wereld vol waardige mensen. Een wereld waar Sierraleoonse rebellen het niet in hun hoofd zouden halen om de armen van een meisje af te hakken, waar de Indiërs en de Pakistani elkaar niet willen vernietigen, waar chemische wapens tot het verleden behoren en waar de rijken van de wereld zich vooral zorgen zouden hoeven maken over aids in Afrika.

De VN-baas is evenwel op zijn best in gevaarlijke situaties. Volgens zijn medewerkers wordt hij dan nog rustiger, zijn grappen worden gevatter en zijn stem zachter. Annan is er nooit op tegen geweest om VN-troepen in de chaos te storten, zoals Sierra Leone, Congo en Oost-Timor bewijzen. Maar hij heeft nachtmerries van de pogingen om enkele van 's werelds slechtste mannen te bedwingen met de manschappen en middelen van een lokale sheriff. De herinneringen aan Rwanda en Srebrenica achtervolgen hem.

Als het aan Annan ligt, moet de wereld bereid zijn in te grijpen zodra mensenlevens bedreigd worden door haat, ziekte of armoede. Time noemt het de Kofi Doctrine - 'Soevereiniteit biedt geen bescherming' - die volgens het weekblad net zo belangrijk kan worden voor deze eeuw als de Truman Doctrine voor de vorige.

Zijn tegenstanders noemen Annans wereldbeeld naïef, ze bekritiseren zijn bereidheid om met iedereen zaken te doen. Toen Annan in 1998 terugkwam van onderhandelingen in Bagdhad zei de VN-leider mild dat hij een 'goed menselijk onderhoud' met Saddam Hussein had gehad.

Volgende week staat Kofi Annan een zware taak te wachten, wanneer 159 staatshoofden in New York bijeenkomen op de VN-Millennium Top. The Economist hoopt dat iedere aanwezige het vorige week verschenen, zeer kritische Brahimi-rapport over de VN-vredesoperaties bij zich heeft. Het Britse weekblad prijst de aanbevelingen van Brahimi: alleen door vergaande hervormingen en een realistischer en snellere besluitvorming blijven vredesoperaties zinvol. Maar vooral de immer dwarsliggende Veiligheidsraad zal moeten accepteren dat als de VN een missie aannemen, zij bereid moeten zijn die ook te volbrengen.

De Duitse primatoloog Volker Sommer lijkt vertrouwen te hebben in de toekomst van de VN-vredesmissies. Hij voorspelt in Der Spiegel, in een artikel over het dreigende uitsterven van de mensaap, dat er over 25 jaar VN-blauwhelmen naar de jungle zullen worden gestuurd. 'Om de paar duizend mensapen die daar nog in het wild leven als een erfenis van de mensheid te bewaken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden