NieuwsHandelsverdrag Canada

In de Senaat gloort hoop voor handelsverdrag met Canada

De kans dat er in de Eerste Kamer alsnog een meerderheid komt voor het Europese handelsverdrag met Canada (Ceta) is toegenomen nu de PvdA positief reageert op een Frans-Nederlands initiatief om handelsakkoorden ‘groener’ te maken. 

De haven van Vancouver.Beeld Getty

Senator Ruud Koole ziet kansen om de rol van ngo’s in Ceta te versterken, zonder dat het verdrag aangepast hoeft te worden.

Het Frans-Nederlandse voorstel, waarover de Financial Times als eerste berichtte, pleit voor betere afdwinging van milieu-, klimaat- en arbeidsnormen in handelsverdragen. Dit kan door de handelstarieven weer te verhogen bij niet-naleving van bijvoorbeeld het klimaatakkoord van Parijs of de ILO-conventies waarin de spelregels voor de arbeidsmarkt zijn vastgelegd.

Volgens minister Kaag van Buitenlandse Handel komt het initiatief voort uit publieke en politieke zorgen over ‘de onmogelijkheid om de lat hoger te leggen’ bij het afdwingen van bepalingen over duurzame ontwikkeling in handelsakkoorden. Er is ‘een logisch verband’ tussen handel en duurzame ontwikkeling, zegt Kaag tegen de FT, ‘en dat verband had al lang gelegd moeten worden’.

PvdA-senator Ruud Koole heeft ‘met interesse’ kennis genomen van het Frans-Nederlandse initiatief. ‘Het is goed om milieu- en arbeidsregels, en wat mij betreft ook mensenrechten, sterker in internationale verdragen te brengen.’ Koole vraagt zich wel af of het nog effect kan hebben op Ceta, dat immers al uitonderhandeld is.

Ceta werd afgelopen najaar na een verhit debat met de kleinst mogelijke meerderheid aangenomen door de Tweede Kamer. De PvdA stemde tegen, ook al had Kamerlid Liliane Ploumen toen ze nog handelsminister was vurig voor het verdrag gepleit. In de Senaat heeft de coalitie geen meerderheid en moet er dus een oppositiepartij worden overtuigd.

Koole ziet nog wel een kans om binnen Ceta de invloed te versterken van ngo’s en andere maatschappelijke partijen, vertegenwoordigd in de ‘nationale adviesgroepen’. Dat kan volgens hem ook zonder aan het verdrag te sleutelen (wat in beginsel niet meer kan). ‘Ik wil dat de adviezen van die maatschappelijke groepen serieuzer worden genomen, dat kun je regelen met steviger procedures over hoe moet worden omgegaan met die adviezen.’

Dinsdag is de eerste hoorzitting met experts over Ceta in de Eerste Kamer. Daarna volgt nog een hoorzitting, en er komt ook nog een plenair debat met de minister. Of het voor het zomerreces tot een stemming komt, is volgens Koole onzeker. 

De kaarten zijn nog niet geschud, onderstreept hij. ‘De PvdA in de Eerste Kamer heeft nog geen standpunt ingenomen. Wij zijn benieuwd of het Frans-Nederlandse initiatief ook (op korte termijn) gevolgen heeft voor Ceta. Zo ja, dan zullen we die meewegen in onze oordeelsvorming.’

Clingendael-expert Rem Korteweg ziet in het initiatief bevestigd dat Nederland zich afkeert van zijn oude rol als voorvechter van vrijhandel. ‘De politiek laat zich steeds meer overtuigen door het maatschappelijke tegengeluid. De gedachte is: hogere eisen aan Nederlandse bedrijven moeten ook gesteld worden aan buitenlandse partijen. Maar andere landen zien dit wel degelijk als een vorm van protectionisme.’ 

Pepijn Bergsen, EU-expert van de Britse denktank Chatham House, ziet het Frans-Nederlandse initiatief als ‘manier om handelsverdragen nationaal te blijven verkopen, maar het draagt wel bij aan de versplintering van het wereldhandelssysteem’. 

Met de VS, China en de EU die elk hun eigen handelseisen gaan stellen, wordt het voor landen uit Afrika en Latijns-Amerika erg ingewikkeld, concludeert ook Korteweg: ‘Die landen moeten steeds meer laveren tussen die spaghetti van economische regels.’

Ceta-verdrag: Gaat vrijhandel ten onder aan politieke fragmentatie?
Brussel is verbaasd over de Nederlandse weerstand tegen vrijhandelsver­drag Ceta. Als Europa in de huidige wereld overeind wil blijven, is eenheid noodzakelijk. Tegenstanders vrezen voor de nationale soevereiniteit.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden