In dal is het oorlog, boven worden gorilla?s geboren

Berggorilla’s in oosten van Congo lijken weinig last van oorlog te hebben...

AMSTERDAM Gelukkig, er komt ook nog weleens goed nieuws uit Congo. De weinige berggorilla’s in het land lijken de recente oorlog redelijk doorstaan te hebben. Het Virunga Nationale Park, in het oosten van Congo, pal tegen tegen de grens met Rwanda en Oeganda, werd in september 2007 geleden ‘veroverd’ door de rebellen van generaal Laurent Nkunda, die strijdt tegen het bewind van president Kabila in Kinshasa. De meeste parkrangers van het uit 1925 daterende park vluchtten vervolgens weg, naar de vluchtelingenkampen.

Een paar weken geleden mochten parkwachten weer het park in. De 150 berggorilla’s (van de in totaal 700 die er nog op aarde zijn) leken het goed te maken. Sterker nog, een van de families was flink gegroeid. In de ‘familie’ Kabirizi, bestaande uit 28 gorilla’s, waren liefst vijf babygorilla’s geboren.

Normaal groeien berggorillafamilies zo’n 11 procent in tien jaar, meldt de directeur van het park, Emanuel de Merode, ‘een groei van 15 procent is één jaar is dus fenomenaal’. Op de website van het park is een aanstekelijk filmpje van de familie Kabirizi te zien.

Ook volgens het Wereld Natuur Fonds (WNF) maakt het overgrote deel van de Congolese berggorilla’s het goed. Het WNF assisteert de rangers bij de jacht op stropers, die het park onveilig maken. Vorig jaar juli werden zeven berggorila’s, met namen als Senkwekwe, Neza en Safari, vermoord in de buurt van de Mikenovulkaan. De aangrijpende foto van Brent Stirton van het lijk van Senkwekwe dat wordt afgevoerd stond groot afgebeeld in alle kranten van de wereld.

De moordenaars van de gorilla’s moesten gezocht worden in kringen van houtskoolbranders. Het kappen van bomen in het park, om daar vervolgens houtskool van te branden, is verboden, maar het ‘houtskoolkartel’ gaat gewoon zijn gang. Volgens De Merode was de illegale houtkap in het Virunga-gebied in 2006 goed voor een opbrengst van 30 miljoen dollar.

Volgens wetenschappers, geciteerd in de National Geographic, is 25 procent van het hardhout van de zuidelijke helft van het Virungapark in rook opgegaan. Nog eens tien jaar illegale houtkap, en de bossen in het park zijn verdwenen – en daarmee de habitat van de zo geliefde berggorilla’s.

Toeristen kunnen op een meer verantwoorde wijze geld in het laadje brengen. Een vergunning om gorilla’s in Rwanda en Oeganda te bezoeken kost 500 dollar per persoon. Voor de staatskas van Rwanda, waar acht gorillafamilies in het wild zijn te bezoeken, door steeds acht toeristen per groep per dag, betekent dat een riante bron van inkomsten. De ‘gehabitueerde’ gorilla’s vinden het best – dat menselijk bezoek.

In Congo, in het rebellenland van Nkunda ligt het bezoek aan de Congolese berggorilla’s nagenoeg stil. Al zijn er wel gidsen die je ‘voor 300 dollar’ vanaf de Oegandese grens bij Kisoro illegaal naar een paar families willen brengen. Het geld gaat niet naar het park en daarmee naar de bescherming van de gorilla’s – nee, het verdwijnt in de zakken van Nkunda cum suis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden