REPORTAGEAmsterdam-Zuidoost

In coronabrandhaard de Bijlmer: ‘Ze geven de black community weer de schuld’

De zaterdagse markt in Amsterdam Zuidoost.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

In Amsterdam-Zuidoost lopen bovengemiddeld veel mensen corona op. Sommige bewoners willen daarom de parken sluiten, waar flink gefeest wordt. Anderen maken zich geen zorgen. ‘We eten veel hete pepers, hartstikke gezond.’

Zijn er opvallend veel coronabesmettingen in Amsterdam Zuidoost? De twee zestigers van Ghanese afkomst – geen namen alsjeblieft – geloven er niets van. ‘Ze geven de black community weer de schuld’, briest de 65-jarige man met een grijs baardje. ‘Iedereen om mij heen is gezond. Heb jij in het ziekenhuis mensen van kleur zien liggen?’

Zijn 63-jarige vriendin knikt instemmend – samen zitten ze op een bankje voor de flat Groeneveen. ‘Je ziet toch hoe we hier zitten, op ruime afstand van anderen?’, zegt ze met een weids armgebaar. ‘Bovendien gebruiken wij traditionele kruiden die ons immuunsysteem oppeppen. En we eten veel hete pepers, hartstikke gezond.’

In de ruim opgezette buitenruimtes tussen de hoogbouw van de Bijlmer is afstand houden inderdaad geen kunst. Op een zonnige zaterdagmiddag zie je er bewoners kletsen, voetballen en krachttrainen. In het winkelgebied wordt geflaneerd, maar extreem druk is het niet.

Toch liegen de cijfers van de GGD Amsterdam er niet om. Worden in Nederland ongeveer 10 op de 100 duizend bewoners per dag positief getest op corona, in het centrum van Amsterdam was dat vorige week het dubbele. In Zuidoost bleken minstens 35 op de 100 duizend bewoners per dag besmet. 

Bewoners van dit stadsdeel laten zich het minst vaak testen van alle Amsterdammers. Van de wel afgenomen tests is één op de vijf positief, een relatief hoog percentage. 

Bruiloften

In een zestal Randstedelijke regio’s worden, vanwege het groeiend aantal coronabesmettingen, vanaf zondagavond de teugels aangehaald. De horeca gaat eerder dicht en de maximale groepsgrootte wordt verkleind tot vijftig. Behalve onder studenten zien GGD’s het virus ook rondgaan onder Nederlanders met een migratieachtergrond. Bruiloften en andere druk bezochte familiebijeenkomsten leidden bijvoorbeeld in Amsterdam Nieuw-West tot veel besmettingen. Veiligheidsregio’s willen hun communicatie vanaf nu ook specifiek richten op deze doelgroep.

In de Bijlmer ervaren veel bewoners hun wijk niet als een brandhaard. Een 67-jarige bewoonster, die aan het klussen is beneden bij de flat Kleiburg, haalt haar schouders op. ‘Ik heb gehoord over besmettingen in verpleeghuizen in de buurt, maar verder hoor je er niets over.’

Op de begane grond van de flat is een bescheiden testlocatie van het laboratorium Atalmedial geopend. Daarmee wil de gemeente Amsterdam de testbereidheid in Zuidoost opkrikken. ‘Doordeweeks staan er rijen’, zegt de 22-jarige buurvrouw Mina.

Plezier maken

Mina, geblondeerde krullen, hyperactief, woont met haar vader in die Kleiburgflat. Veel jongeren in de wijk trekken zich niet zoveel aan van de coronaregels, vertelt ze, en zij behoort tot die groep.

Afgelopen dinsdag kreeg ze een appje: het gaat deze warme avond los in het Nelson Mandelapark. ‘Ik ga dan. Ik ben jong en ik heb gewoon zin in een feest.’ Honderden jongeren kwamen eropaf. ‘Er was goede muziek, we dansten, iedereen bracht drank mee. Het was hartstikke gezellig, met Surinamers, Latino’s, Afrikanen, Nederlanders’, zegt Mina, zelf van Iraanse afkomst: ‘Iedereen denkt dat ik Latina ben.’ 

Pas rond half 2 ’s nachts, schat Mina, kwam de politie. ‘We kregen een waarschuwing, geen boete. Toen ben ik naar huis gegaan.’

De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema wil buitengebieden ’s nachts afsluiten, om illegale feesten te voorkomen. Dat zou Mina ‘jammer, maar begrijpelijk’ vinden als dat ook voor parken in de Bijlmer zou gelden. Kennissen van haar zijn al met corona besmet geraakt. ‘Voor jongeren is deze ziekte niet erg. Ik ben niet zo van in quarantaine gaan, ik kan niet tegen stilzitten.’

De wat alarmerende toon van de persconferentie van premier Rutte vrijdag zette de uitbundige twintiger wel aan het denken. ‘Misschien moet ik me toch meer aan de regels gaan houden. Ook voor mijn vader.’ Maar het blijft een lastige afweging voor jongeren, zegt ze. ‘Ik snap dat het coronatijd is. Maar ik wil ook gewoon plezier maken.’

Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Kinderfeestje

Andere jongeren in de wijk ergeren zich aan het lakse gedrag van hun leeftijdsgenoten. Neem Manu (24), in een rood trainingspak gestoken en met goud op zijn voortanden, die in het plantsoen op een vriend staat te wachten.

‘Elke dag zijn er meer besmettingen’, zegt Manu. ‘Hoe kan het dan dat je toch die grote feesten ziet in de parken en die drukte bij mensen thuis?’ Hem zie je daar niet. Hij gaat naar zijn werk en verder zit hij hoofdzakelijk thuis bij zijn oom bij wie hij woont. 

Zijn oom, herstellende van een kankerbehandeling, is kwetsbaar. Hem wil Manu zeker niet besmetten. Zelfs als zijn zus hem uitnodigt voor een kinderfeestje gaat hij niet. Dan zitten er toch meer dan tien volwassen in een kleine flat. Van Manu mag Halsema alle parken sluiten. ‘Misschien moet er weer een lockdown komen’, denkt hij, ‘want op deze manier willen de mensen niet luisteren.’

Dat geldt niet voor veel ouderen in de wijk, die zich strikt aan de regels houden. ‘Ik ben een risicogeval, ik ga de drukte niet opzoeken’, zegt Leendert (74). ‘Als mijn zus jarig is, feliciteer ik haar met een app.’ Vanuit zijn voortuin kletst hij met twee vrienden, die op zeker drie meter van hem af staan. Ze hebben gehoord dat er veel besmetting zijn in de Bijlmer, maar ook zij merken dat niet in hun eigen omgeving. 

‘Het zal wel meer bij de jongeren zijn’, suggereert zijn vriend Merwien (63). ‘Ik ga geen feestje geven als ik volgende maand 75 word’, zegt Leendert. ‘Als God mij de dag geschonken heeft, ben ik blij.’

Meer over de tweede golf en de aangescherpte maatregelen:

Symboolpolitiek, zorgen om handhaving, disproportionele maatregelen voor de horeca. Het zijn reacties op de maatregelen die premier Rutte en ‘coronaminister’ Hugo de Jonge vrijdag op een persconferentie aankondigden. Een lichtpuntje: ‘Zo kunnen studenten nog steeds sociale contacten onderhouden.’

In het Utrechtse studentenhuis van Volkskrant-stagiair Zoë Spaaij is corona uitgebroken: twee huisgenoten hebben het, de andere elf zitten verplicht in quarantaine. Wat doet het met de onderlinge verhoudingen als je studentenhuis een brandhaard blijkt te zijn? ‘Naast ziek worden hangt nog een dreiging in de lucht: fikse ruzie.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden