Nieuws

Impasse Limburgse formatie opgelost: historisch bestuur zonder CDA

Het Limburgse parlement heeft met een opmerkelijke motie alsnog een einde gemaakt aan de impasse waarin de formatie van een nieuw provinciebestuur zich bevond na het afhaken van het CDA. In die motie stuurt een meerderheid van partijen aan op een bestuur zonder dwarsligger CDA. Historisch, in een provincie waar de christendemocraten al sinds mensenheugenis de lakens uitdelen.

Onno Hoes in het Provinciehuis in Maastricht. Zijn rol als verkenner voor de vorming van een nieuw provinciebestuur heeft nog niet tot resultaat geleid. Beeld ANP
Onno Hoes in het Provinciehuis in Maastricht. Zijn rol als verkenner voor de vorming van een nieuw provinciebestuur heeft nog niet tot resultaat geleid.Beeld ANP

Na het afhaken van het CDA riepen de zeven overgebleven partijen (VVD, GroenLinks, SVL, PvdA, D66, Lokaal-Limburg en 50Plus) de hulp in van de SP en de Partij voor de Dieren om gezamenlijk een extraparlementair college te vormen. Beide partijen stemden na enkele beleidstoezeggingen in, waardoor een ruime meerderheid van 28 zetels ontstond.

Zo wordt er op verzoek van de SP meer aandacht gegeven aan sociaal beleid in Limburg. De PvdD kreeg voor elkaar dat er meer natuur wordt ontwikkeld in de provincie en er gewerkt wordt aan een verlaging van de stikstofuitstoot, onder meer door uitkoop van vervuilende veehouderijen in de buurt van natuurgebieden.

Dat zelfs rechtse partijen als VVD en SVL hierin meegingen, heeft alles te maken met de grote ergernis bij de meeste partijen in het Limburgse parlement over de opstelling van het CDA. Volgens de VVD houdt het CDA als grootste partij van Limburg het parlement al jaren in zijn greep.

Dubieuze cultuur

Dat de christen-democraten zich vrijdag opeens terugtrokken uit het beoogde brede bestuurscollege, werd als lichtend voorbeeld gezien van een dubieuze bestuurscultuur. Het CDA zei geen vertrouwen te hebben in een stabiel provinciebestuur met zoveel partijen, zoals verkenner Onno Hoes had voorgesteld. Daardoor belandde de Limburgse formatie onverwacht in een diepe impasse.

Met hun vlucht naar voren willen de negen partijen eindelijk eens afrekenen met die jarenlange dominantie van de christen-democraten. Het CDA zelf reageerde laconiek op die actie: ‘Wij hebben een bewuste keuze gemaakt. En het mag natuurlijk dat bij de SP en PvdD is aangeklopt.'

Verkenner Hoes is door de negen partijen benoemd tot formateur van het nieuwe college. Daarin zal dus niet alleen de grootste partij (CDA), maar ook de op één na grootste partij (PVV) ontbreken. Hoes zal komende vrijdag verslag uitbrengen van zijn bevindingen. Voor medio juni moeten de namen van de gedeputeerden bekend zijn en het is de bedoeling dat het nieuwe Limburgse college begin juli wordt geïnstalleerd.

Het CDA zelf was samen met PVV en Forum voor Democratie voorstander van de vorming van een zakenkabinet, waarbij waarnemend gouverneur Johan Remkes vijf gedeputeerden zou voordragen. Dat voorstel kon echter niet rekenen op voldoende steun in het Limburgse parlement.

Waarnemend gouverneur Johan Remkes riep Provinciale Staten van Limburg vrijdag nadrukkelijk op haast te maken met de vorming van een nieuw bestuurscollege. ‘Ik ga niet wachten tot sint-juttemis’, zei hij. ‘Uitstel is niet langer verantwoord.’ Het vorige provinciebestuur, inclusief gouverneur Theo Bovens, stapte begin april op nadat de PVV een motie van wantrouwen had aangekondigd die kon rekenen op een meerderheid in het parlement.

‘Onnodig beschadigend’

In een debat over integriteit en bestuurscultuur donderdagavond was Remkes ook al fel van leer getrokken over de rol van Provinciale Staten zelf bij de val van het college. Hij zei dat de debatten die begin april tot het vertrek van het bestuurscollege hebben geleid ‘onnodig beschadigend hebben gewerkt voor het aanzien van het openbaar bestuur en het politieke bedrijf’.

Podcast De kamer van Klok

Wie dacht dat Kaag in de formatie makkelijk van de kwetsbare Rutte zou winnen, komt bedrogen uit. Wanneer kunnen we een kabinet verwachten? Luister onze politieke podcast met columnist Sheila Sitalsing, politiek verslaggever Frank Hendrickx en hoofdredacteur Pieter Klok.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden