Illegale kinderen toch onder dak

Kinderen van uitgeprocedeerde asielzoekers worden, tegen de zin vande Raad van Europa, op straat gezet. Maar er zijn adresjes waar ze terecht kunnen....

Van onze verslaggevers Charlotte Huisman en  Anneke Stoffelen

AMSTERDAM Hoewel Nederland er onlangs voor op de vingers werd getikt door de Raad van Europa, zet de staat nog steeds uitgeprocedeerde asielzoekers met minderjarige kinderen op straat. Volgens hulporganisaties gaat het om enkele honderden kinderen per jaar.

Toch zijn er nauwelijks zwervende gezinnen zichtbaar in de steden. Veruit de meeste gezinnen vinden linksom of rechtsom toch onderdak: via (kerkelijke) stichtingen, bij mensen thuis of, als het moet, zelfs in een tent.

Over de vraag hoeveel mensen ze dit moment onder haar hoede heeft, moet Gabbi Wierenga uit Den Bosch even nadenken. ‘Een vader en moeder met twee kinderen plus oma, moeder met kind, nog een moeder met kind, twee alleenstaande vrouwen’

Het loopt in elk geval richting de twintig. Wierenga vangt al 25 jaar vrouwelijke vluchtelingen met hun kinderen op. Daarvoor huurt ze drie panden in Den Bosch, met haar eigen geld en dat wat ze krijgt uit donaties. Ze brengt ook mensen onder in haar eigen huis. En af en toe worden mensen geplaatst bij gastgezinnen in haar netwerk. ‘Maar niet iedereen kan zomaar asielzoekers in huis opvangen, dat is heel ingrijpend. Als mensen iemand in huis nemen, is het vaak omdat ze diegenen al kennen en het verhaal hen persoonlijk aangrijpt.’

Wierenga vindt dat zij eigenlijk geen andere optie heeft dan de vluchtelingen te helpen die door de overheid op straat zijn gezet. ‘Want als ik het niet doe, doet niemand het. Al die jaren heb ik nog nooit nee gezegd. Ik heb al die tijd meer dan duizend vluchtelingen voorbij zien komen.’

Altijd weten ze haar te vinden, de hulporganisaties in het land. ‘Het is wel ironisch dat juist door al die mensen te helpen, ik het probleem onzichtbaar heb gemaakt. Want dat je nauwelijks families ziet zwerven, komt ook doordat er heel veel hier bij ons zijn opgevangen.’

Bij Margreet Jenezon van het Utrechtse steunpunt voor illegalen STIL hebben zich twee particulieren gemeld – een gezin en een dominee – die bij hen thuis wel een alleenstaande vrouw met een kind willen opvangen, na de publiciteit rond deze groep. ‘We hebben ook donaties gekregen, specifiek voor deze kwetsbare vrouwen met kinderen.’

Jenezon noemt het ‘onmenselijk’ dat Nederland de uitspraak van de Raad van Europa naast zich neerlegt. Ze beschikt nu over een tiental opvangadressen voor de meest schrijnende gevallen, onder meer kraakpanden en woongroepen. ‘Het is geweldig dat particulieren mensen van straat houden. Maar het zijn er wel veel te weinig.’

Wierenga richt zich vooral op vrouwen en kinderen, omdat die het moeilijkst elders onderdak vinden. ‘Een jonge kerel alleen kan altijd nog wel ergens op een matrasje terecht of bij iemand op de bank. Maar voor een heel gezin vind je moeilijk een plek.’

Je eigen doodvonnis
Dat weet ook de 19-jarige Nicky, geboren in Azerbeidzjan. Ze is al zeven jaar in Nederland en net geslaagd voor haar vwo-diploma. Maar de asielaanvraag van haar familie – Nicky, haar ouders en nog een zusje van 8 – is onlangs afgewezen. Het hoger beroep mag de familie niet in Nederland afwachten en dus moesten ze het asielzoekerscentrum verlaten. Maar volgens Nicky staat teruggaan naar Azerbeidzjan gelijk aan ‘je eigen doodvonnis ondertekenen’.

Dus koos het gezin noodgedwongen voor een dakloos verblijf in Nederland. Nu woont Nicky met haar zusje bij de ouders van haar vriendje die ze kent van de middelbare school. ‘Superlieve mensen, ik ben ze heel dankbaar.’

Nicky’s ouders wonen ondertussen in een tent op een camping, die door vrienden werd geregeld. ‘We zijn nu heel hard aan het zoeken naar een plek waar we met het hele gezin kunnen wonen, maar dat is moeilijk.’

Volgens Connie van den Broek van het Rotterdams Ongedocumenteerden Steunpunt zoeken de meeste uitgeprocedeerde gezinnen hun heil toch allereerst bij familie of landgenoten. ‘Soms wonen ze dan met een heel gezin op één kamer.’ Een plek vinden in de opvang is volgens Van den Broek erg moeilijk. ‘Om een idee te geven van de verhouding: op naar schatting 15 duizend illegalen in Rotterdam zijn via de kerkelijke opvang 100 bedden beschikbaar.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden