Column

Ik zie een man die dacht: waarom ben ik hier?

Moed had hij, Leonard Cohen. Eerst maakte hij nog een prachtige afscheidsplaat, kort daarna stierf hij. Met mijn uitgever Geert Lubberhuizen ontmoette ik hem begin 1970 in het Hilton Hotel. Hij overhandigde mij het manuscript van zijn Songs of Disobedience. Ik zou die gaan vertalen. Hieruit het volgende gedicht:

Leonard CohenBeeld epa

Hij had nooit eerder over moed nagedacht

Toen stond hij elke ochtend op

en hij wist niet wat te doen, wat te dragen,

tegen wie te praten, of hij ja of nee

de telefoon op zou nemen

ten slotte geschoren, eindelijk gekamd,

helemaal aangekleed wachtte hij op de lift, de hal, de straat,

en zei tot zichzelf, zo kalm als hij kon moed, moed.

In een ander gedicht beschrijft hij zes soorten jood die hij voor een ander kon zijn. Ik haal er drie aan.

Voor jou

zal ik een getto-jood zijn

en dansen

en witte kousen

aan mijn kromme poten trekken

en waterputten vergiftigen

de hele stad door

Voor jou

zal ik een Broadway-jood zijn

en in schouwburgen huilen

om mijn moeder

en koopjes versjaggeren

onder de toonbank

Voor jou

zal ik een Dachau-jood zijn

en in ongebluste kalk gaan liggen

met kromme poten

en opgezwollen pijn

die geen geest bevatten kan

Als ik terugdenk aan mijn ontmoeting met Leonard Cohen zie ik een man voor me die dacht: waarom ben ik hier? Niet alleen in het joodse Amsterdam dat Mokum heette, maar überhaupt op aarde? Waarom?

Elke dag sleepte hij

een brok van iets kostbaars aan

voor zijn verveling

en een paar keer per week

als hem de kleine genade

van afstand gegund werd

zag hij dat hij zwoegde

net als zijn vaders

aan andermans piramide

Gedachten aan opstand

Gedachten aan onrecht

Nieuwjaarsbesluiten

Het verleiden van een vrouw

Al deze dingen

kraste hij zwijgend

letter voor letter op

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden