'Ik vind je poepiescheetjepoepie lief'

Sandra van der Zwet (34) en Ellen van de Born (24) werken respectievelijk acht en vier jaar op kinderdagverblijf Peuterhaven in Leiden....

Sandra: 'We hebben verantwoordelijk werk, net als ouders vormen we kinderen. Maar er zijn mensen die het niet zo zien, toch?'

Ellen: 'Sommige ouders.'

Sandra: 'Een enkeling heeft zo iets van: wij voeden op en jullie mogen oppassen. Vind ik niet helemaal terecht. Als je je kinderen zelf wilt opvoeden, moet je de hele dag thuis zitten en ze zelf amuseren.'

Ellen: 'Dat is weleens jammer. Ik denk niet dat deze ouders weten wat je zo'n dag doet, hoe je met de kinderen bezigbent. Ze zullen het niet direct tegen je zeggen, maar je merkt het aan hun houding: ze kijken een beetje op je neer. Wij zijn de oppas.'

Sandra: 'En zíj hebben een baan, zíj moeten werken.'

Ellen: 'Er zijn natuurlijk ook genoeg ouders die dankbaar zijn voor wat je voor hun kinderen doet. Het is toch menselijk dat je het leuk vindt wanneer je een bedankje krijgt? Ja, daar doe je het allemaal voor.'

Sandra: 'En voor de band die je met de kinderen opbouwt.'

Ellen: 'Je krijgt van ieder kind iets terug. Komen ze bij je voor een knuffel of een kusje. Of ze vertellen spontaan een verhaaltje.'

Sandra: 'Als ze 's avonds om je roepen als ze thuis zijn bij hun ouders - dat doet me wel wat als ik dat hoor. Soms hebben ze moeilijk kunnen wennen en dan heb je ze toch zover gekregen dat ze het naar hun zin hebben bij je. Dan zwaaien ze als hun ouders weggaan, in plaats van overstuur afscheid te nemen. Dan heb je iets overwonnen, heb je een soort thuisplek gecreëerd.'

Ellen: 'Dat is wat je wilt bereiken, een tweede thuis, dat kinderen niet met tegenzin naar de crèche gaan. Ze zitten er toch hele dagen. Sommigen echt wel vijf dagen.'

Sandra: 'Je leert ze eten, knutselen en verven, je leert ze samen delen en samen spelen. Dit werk is altijd leuk. Maar ik denk wel dat het zwaar kan zijn als je constant zieke collega's op je groep hebt. Op mijn groep is dat niet zo, maar ik kan het me wel voorstellen. We hadden een tijd geleden vijf zwangeren op het dagverblijf, allemaal tegelijk zowat, en dan allemaal drie maanden met zwangerschapsverlof.'

Ellen: 'En tussendoor waren er nog langdurig zieken. Voor al die mensen moest inval komen. Dat is voor de kinderen naar, voor de ouders naar en voor de leidsters, want als je elke keer andere inval hebt, moet je tien keer je verhaal doen. Op een gegeven moment denk je: ik doe het effe snel zelf, dat gaat sneller dan dat ik wéér alles moet uitleggen. Het is natuurlijk fijn dat je iemand hebt die je komt helpen, maar de kinderen moeten weer aan zo'n nieuw gezicht wennen.'

Sandra: 'Voor hen is het een vreem de. Ze willen geen schone luier van iemand die zo eens een dagje komt kijken. Wij hadden gelukkig twee vaste invallers, maar die gaan nu weg.'

Ellen: 'Dus worden we helemaal van een uitzendbureau afhankelijk en als je dan 's ochtends belt of er iemand die dag kan komen, is dat heel moeilijk.'

Sandra: 'Uitzendbureaus hebben niemand! Er is geen personeel te krijgen zowat, invallers zijn meestal allemaal al bezet. En nu gaan alletwee onze keukenhulpen ook weg. Moeten wij voorlopig hun werk tussendoor doen.'

Ellen: 'De was, de afwas, koffiezetten...'

Sandra: '...boodschappen bestellen, zorgen dat de kar met eten klaarstaat, dat de keuken opgeruimd wordt. Tussen de middag eten we een boterham met melk, en de keuken maakte weleens soep, of een keertje macaroni of nasi voor erbij. Ja, dat houdt allemaal op, of we moeten zelf knakworstjes in de pan gooien.'

Ellen: 'Knakworstjes lukt nog wel.'

Sandra: 'Of een paar blikken tomatensoep.'

Ellen: 'Maar dat zijn dingen die er allemaal bijkomen.'

Sandra: 'Personeel is het grote probleem in de kinderopvang. Alleen al bij het cokl, het Centraal Orgaan Kinder opvang Leiden, zijn elf vacatures. Dat zijn kinderdagverblijven en naschoolse opvang bij elkaar. De naschoolse opvang is ook een groot probleem. Er zijn bij ons ouders die hun kind vanaf het eerste jaar op drie verschillende locaties voor naschoolse opvang laten inschrijven. En dan is hun kind bijna vier en dan hebben ze nog geen plek.'

Ellen: 'De overheid wil de kinderopvang uitbreiden. Maar voor het aantal plekken dat je nu hebt, kun je al haast geen personeel krijgen. Als er nog zoveel duizenden plekken bij moeten komen...'

Sandra: 'Ja, dat lukt dan niet.'

Ellen: 'Het is zwaar werk.'

Sandra: 'En moeilijk in te delen als je zelf kinderen krijgt.'

Ellen: 'Je hebt voor je eigen kind recht op een bedrijfsplek, maar die zijn er gewoon niet.'

Sandra: 'En als je kind ziek is, blijf je thuis. Dat betekent dat je je collega's in de steek moet laten, terwijl je weet dat het al hommeles is met veel zieken.'

Ellen: 'En het salaris is ook niet dat je zegt...'

Sandra: 'En wat mij dan irriteert is dat ze bijna anderhalf jaar hebben zitten bakkeleien over een nieuwe cao, en dan is die nieuwe cao er en dan krijg je twintig gulden in de maand erbij. D t is vette hap.'

Ellen: 'Daar kun je lekker extra boodschappen van doen.'

Sandra: 'We hebben twee collega's die ander werk zijn gaan zoeken. Een zit nu op kantoor en die verdient meer dan bij ons.'

Ellen: 'Ik kon ook naar iets anders, naar een baan in de verzekeringen. Het salaris was veel beter, ik zou een dertiende maand hebben. Maar ik heb het niet gedaan. Ik heb het op Peuterhaven erg naar mijn zin, ik wilde niet ergens anders opnieuw beginnen. Ik wilde bij de meiden blijven, bij mijn collega's.'

Sandra: 'Maar dat zijn wel dingen: nu heeft ze het niet gedaan, maar misschien over een jaar... Ik werk er ook twee dagen bij, bij een groothandel in de textiel. Ja, je wilt een auto en je wilt een leuk huis en je wilt op vakantie. Het moet toch ergens vandaan komen.'

Ellen: 'Het is een hele verantwoordelijke baan, met twee leidsters de zorg voor dertien kinderen. Als je dan ziet wat je ervoor krijgt...'

Sandra: 'Weinig. Maar dat is met alle verzorgende beroepen. Er zijn tekorten in bejaardenhuizen, ziekenhuizen, kinderopvang: je moet er hard werken en je krijgt er weinig betaald. Dat is jammer. De wereld draait om veel geld verdienen en snel...

Ellen: '...carrière maken.'

Sandra: 'Daar is iedereen op gefixeerd. Waardoor de zorg achterblijft. Die is niet snel genoeg. Je moet dit werk echt leuk vinden, wil je ervoor kiezen. Je moet ervoor gaan. En je moet wat voor anderen over hebben.'

Ellen: 'Je doet het voor de kinderen. Zij moeten het naar hun zin hebben.'

Sandra: 'Als je vindt dat je te weinig verdient, moet je ermee stoppen en een andere baan zoeken.'

Ellen: 'Gisteren of eergisteren zaten we te eten, zat er een meisje naast me die m'n hand pakte en zei: "Ik vind je poepiescheetjepoepie lief." Kinderen zijn eerlijk, als ze je niet lief vinden, zeggen ze het ook. Dus dat vind ik heel leuk, kan ik er weer even tegen.'

Sandra: 'Soms zit je in een dip, door dat hele gedoe met salaris en hard werken. Je kan in een negatieve spiraal terecht komen. Maar dan moet je ervoor zorgen dat je het weer naar je zin hebt. Dan ga je een cursus doen bij het cokl, schminken of poppenkast spelen of moeilijk gedrag. Of je gaat met de kinderen naar de kinderboerderij, of je doet ze buiten in badjes, van de zomer toen het mooi weer was.'

Ellen: 'Dat maakt het leuk.'

Sandra: 'En van de zomer hebben we ook een zomerfeest gehad, buiten op het plein, met slingers en parasols. De ouders maakten muziek en zongen kinderliedjes, de kinderen gingen allemaal uit zichzelf tussen hen in zitten. Nou, dat was echt fantastisch.'

Ellen: 'En 's avonds nog lekker met de collega's weg.'

Sandra: 'Wij hebben een heel hecht team. Vanavond ook, hebben we teamvergadering, halen we lekker pizza, gaan we gezellig nog wat eten. Dat soort dingen moet je doen, dan hou je de club bij elkaar. Als je dat rommelige gedoe krijgt, met veel verloop en veel zieken, is de lol er gauw af.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden