Column

''Ik stond erbij' is een schitterende ode aan de vrouw door de ogen van een man'

Het idee van 'Ik stond erbij' is even eenvoudig als briljant, schrijft columnist Martijn Simons. 'Naarmate de bevalling dichterbij komt, wordt het nagenoeg onmogelijk geen aanmoedigingen tegen het scherm te schreeuwen. Het is een wonder dat de mannen zo kalm lijken te blijven.'

Marc in 'Ik stond erbij'. Beeld null
Marc in 'Ik stond erbij'.

Noem me een lafaard, maar zodra ik een bevalling op televisie zie, zap ik weg. Het is bloederig, gaat gepaard met veel kabaal en als man word je onvermijdelijk geconfronteerd met de machteloze bijrol die je speelt. Je kunt weinig meer dan je vrouw bemoedigende woorden toespreken, haar hand vasthouden en zeggen dat ze het echt, echt heel goed doet. Pas als het kind geboren is, begint je rol als vader.

In 'Ik stond erbij' (alleen al de titel) van de jonge documentairemaker Niels van Koevorden, komen drie soon to be vaders aan het woord. Het idee is even eenvoudig als briljant. De vrouwen blijven buiten beeld, en de vaders vertellen over het moment dat ze ontdekten dat ze zwanger waren, dat ze de test bekeken en de twee streepjes zagen. Marc wilde iedereen opbellen om het goede nieuws te delen. 'Alsof je voor Sinterklaas je playstation gehad hebt. Zo trots ben je dat je vader wordt.'

Ze vertellen invoelend over wat ze denken dat ze te wachten staat, over de bevalling en wat daarna komt. Marc wil tijdens de bevalling vooral rust uitstralen. Bart-Jan heeft zijn strijdplan ook al klaar. 'Ook al zegt ze rot op, dan moet je gewoon blijven staan,' zegt hij. Hij hoopt dat zijn zoon de looks van zijn vrouw krijgt, en zijn sportieve aanleg van hem. 'Dat-ie zegt: pap, ik ga liever op paardrijden. Het mág, maar ik hoop 't niet.'

'Blow Job'
Het concept van de film deed me denken aan 'Blow Job', een film van Andy Warhol. Ook daarin blijft de echte actie buiten beeld, en wordt de aandacht van de kijker gericht op iets ogenschijnlijk oninteressants. Maar waar 'Blow Job' statisch en op een bepaalde manier steriel is, is 'Ik stond erbij' warm, dynamisch en vooral heel spannend.

Naarmate de bevalling dichterbij komt, stijgt de spanning omdat het moment suprême steeds dichterbij komt en er nog van alles mis kan gaan, en de montage volgt die spanning. Naar het einde toe wisselen de shots elkaar sneller af, en in combinatie met het gepuf en gesteun van de onzichtbare vrouwen, dat steeds pijnlijker klinkt (bij de één een diepgevoelde grom, bij de ander een ijle kreet, vermengd met tranen), wordt het nagenoeg onmogelijk om geen aanmoedigingen tegen het scherm te schreeuwen. Het is een wonder dat de mannen zo kalm lijken te blijven.

Maar wat kunnen ze anders? De relatieve machteloosheid van de man maakt hem kwetsbaar. Stuk voor stuk proberen Bart-Jan, Marc en Ernest het beste voor hun vrouwen te doen, en staan ze uiteindelijk geroerd te kijken naar hun pasgeboren kind, de een in tranen, de ander telkens 'Goed zo, moppie' mompelend als de baby zijn eerste kreten slaakt. 'Ik stond erbij' is een schitterende ode aan de vrouw, aan het leven, gezien door de ogen van de man.

Martijn Simons is schrijver en columnist van Volkskrant.nl.
twitter: @martijnsimons

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden