Ik schrik me rot van de sneuste rotjes: ik pleit voor vuurwerkzones

Zo klaar met al dat vuurwerk, verzuchtte ik op Twitter. Meteen werd ik belaagd. Dat je best wat ziet in het voorstel van Tjibbe Joustra levert je in de twitterocratie van 2017 al snel het label 'alt left' op. Alles, echt álles moet kapot, twitterde iemand verbolgen.

Getraumatiseerd als ik ben door het Zwarte Pietdebat moest ik lang nadenken of ik mijn weerzin tegen vuurwerk wel wereldkundig wilde maken. Ik ben zo ruzie-moe, en vuurwerk is het mij eigenlijk niet waard. Laat ze toch in dat verloren kwajongensgevoel stappen, één keer per jaar weer 14 zijn, met gevaarlijk speelgoed. Ik zorg nu wel dat we weg zijn.

Want de afgelopen twee jaar was het hels. Na Kerst betekent het voor mijn zoontje naar buiten gaan met oordopjes én een afzichtelijke gele geluiddempende koptelefoon die ik heb aangeschaft bij een drilboorspeciaalzaak. Mijn zoontje heeft autisme en is hypersensitief, maar eerlijk gezegd deel ik zijn overgevoeligheid voor pokkeherrie. Ook ik schrik me rot van de sneuste rotjes.

Oudejaarsavond bracht ik de laatste jaren als een oester om mijn panische kindje gevouwen onder het dekbed door, de angst nauwelijks onder controle krijgend. Om over de poes natuurlijk maar te zwijgen. Die zat met platte oren in een kast of onder het bed en deed er zijn behoefte. Echt zo fijn, Oud en Nieuw.

Maar erger was het dat we rond de jaarwisseling toch soms naar buiten moesten. Toen we de dag voor Oudjaar bij de groenteman waren, kwam in de speeltuin ertegenover een man aanlopen met zijn zoontje en een onheilspellende plastic zak. Hij haalde er een vuurwerkgeval uit, stak het breed grijnzend aan en rende snel terug naar zijn zoontje. En toen volgde een dreun die zo hemeltergend oorverdovend was dat de aardbeien uit het bakje sprongen. Mijn zoontje, dopjes en koptelefoon ten spijt, raakte krijsend in paniek. Illegaal spul, heeft-ie vast in België gehaald, zei de groenteman geërgerd.

Het zoontje van de megaknalman hield zich groot. De crux is om er onbewogen en lachend bij te staan als een cobra 6 net is afgegaan en iets als 'Vet! Keivet!' te brullen. Al zijn je trommelvliezen uit je oren geblazen. Op de talloze vuurwerkfilmpjes op YouTube heeft niemand ooit oordoppen in of een veiligheidsbril op. Kom nou. Een veiligheidsbril is voor oma die bibberend ook even om twaalf uur op het hoekje komt kijken. Vuurwerk is niet voor watjes.

Je bent een rund als je met vuurwerk stunt, was de Sirecampagne uit mijn jeugd. Verminkte pubers keken je strak aan. Voor mij was het afschrikwekkend, maar of dat voor de doelgroep ook zo was, betwijfelde ik toen al. Voor hen ging van die gehavende vuurwerkveteranen juist een raadselachtige aantrekkingskracht uit. Was het feit dat je je onderarm kwijt was door een strijker niet de ultieme stoerdoenerij?

Natuurlijk misgun ik niemand dat kwajongensgevoel. Knallen is een dierbare traditie. Maar het loopt wel uit de hand. Vernielingen, gewonden, doden, we nemen het voor lief. Maar dat handhavers en ambulancepersoneel er klaar mee zijn tijdens hun werk bekogeld te worden met vuurwerk lijkt me logisch.

Het is goed dat handel in illegaal vuurwerk zwaarder bestraft wordt. Zo'n Cobra 6 - 'Een heerlijke, fantastische knaller, wat een dreun!' volgens de vele lyrische liefhebbers - is ook een potentieel wapen. Zo was de Rotterdamse IS-sympathisant die in november veroordeeld werd tot vier jaar wegens het voorbereiden van een aanslag van plan toe te slaan met een automatisch wapen en 288 Cobra 6-vuurwerkbommen. Goedkoper dan handgranaten, makkelijker aan te komen, maar even dodelijk.

Moet consumentenvuurwerk dan verboden worden? Voorstanders menen dat je met een verbod iedere normale liefhebber de illegaliteit injaagt, met een toename van gevaarlijk vuurwerk tot gevolg. Ik geloof dat het compromis ligt in zones. Ik steun oogarts Tjeerd de Faber, die vorig jaar pleitte voor vuurwerkzones. Wat mij betreft worden daar knalharde feesten gehouden.

In België is het overigens in 14 procent van de Vlaamse gemeenten verboden zelf vuurwerk af te steken. In Antwerpen bijvoorbeeld moet je een vergunning hebben en die wordt zelden verleend. Dat je in België op andere plekken zonder vergunning zwaar vuurwerk mag kopen, is natuurlijk minder. Wellicht kan op Europees niveau eens een verbod op zware vuurwerkbommen worden uitgevaardigd, in plaats van op broodjes döner kebab.

Meer over