'Ik hou van je Naïma. Insjallah.'

Het zal wel weer een Nederlander zijn, dachten Naïma en Fatima toen ze hoorden van de moord op Van Gogh. De verdachte bleek een vriend, Mohammed B...

Al vrij snel werd het signalement van de verdachte bekend. 'Toen wij hoorden dat het om een 26-jarige man in een djellaba met een baard ging, dachten wij nog steeds niet aan Mohammed B. Dat kon niet. Mohammed B. zat altijd thuis boeken te lezen en te vertalen.'

Dat hij de verdachte was, drong pas tot haar door toen de inhoud van de open brief aan Ayaan Hirsi Ali op het lichaam van Van Gogh bekend werd. Die kwam volgens Naïma wat de schrijfstijl betreft precies overeen met de brieven die Abu Zubair altijd schreef ('Wij kennen Mohammed B. als Abu Zubair').

Zij noemt de open brief dieMohammed B. aan de Amsterdamse wethouder Aboutaleb schreef, een brief aan Hirsi Ali en een brief aan de 'liegende imams'. 'Dat zijn imams die beweren dat een vrouw volgens de islam een hand mag geven aan een man.' Haar vriendin Fatima: 'En imams die zeggen dat je je vrouw mag mishandelen.'

Fatima is de verloofde van de 24-jarige Mohammed die sinds 6 november vastzit wegens onder andere deelname aan een terroristische organisatie. Hij behoort volgens de AIVD en het OM tot het Hofstadnetwerk, waar ook Mohammed B. en elf andere verdachten deel van zouden uitmaken.

De vrouwen kennen hen vrijwel allemaal. Bij Jason W. en 'Suhaib' (Ismail A.), die na de belegering van de Antheunisstraat werden opgepakt, kwamen 'de jongens' geregeld op visite.

Hoe ze aan vier moderne handgranaten kwamen, begrijpen de meiden niet. Ze willen wel graag weten wat hun 'intentie met die granaat' was.

Naïma probeert een verklaring te vinden. 'Zij zien veel onrechtvaardigheid in Europa. Er is een sluierverbod in Europa. De Palestijnen en het conflict in Tsjetsjenië worden vergeten, terwijl mensenrechtenorganisaties er wel over berichten. Wanneer Nederland hier meer aandacht aan zou besteden, zouden de broeders misschien wel van Nederland houden.

'Ik heb nu zelf ook zoiets: het boeit me niet als iemand uit het parlement doodgaat. Van Gogh raakte me ook niet. Dat Pim Fortuyn doodging, vond ik erger.'

Naïma valt even stil en zegt dan: 'Misschien ben ik ook wel aan het redicaliseren.'

Fatima: 'Wat madam Hirsi Ali heeft gedaan met die film - het heilige boek op een lichaam - dat is ook heel erg.'

Naïma: 'Allah is belangrijker voor de moslims dan Jezus voor de christenen. Allah is belangrijker dan onze ouders.'

Maar toch, Jason W. was 'schattig' en half Amerikaans. 'We kunnen ons niet voorstellen dat hij wat van plan was.' Bovendien was hij vergeleken met Mohammed B. een amateur. 'Abu Zubair (Mohammed B., red.) is echt apart. Hij heeft zich echt verdiept in de islam', zegt Naïma. Hij leest en vertaalt volgens haar werk van geleerden bij wie Osama bin Laden gematigd afsteekt. Zoals het werk van de Palestijnse sjeik Abdallah Azzam (1941-1989), die in Afghanistan is vermoord en de gewelddadige jihad predikte. Volgens Azzam hebben moslims geen toestemming van een imam nodig om ten strijde te trekken tegen ongelovigen, afvalligen en het verderfelijke Westen.

Aanhangers van Azzam halen volgens Naïma zijn 'lessen' van internet. Maar, waarschuwt Naïma, 'internet is zo gevaarlijk. Je weet op een gegeven moment niet meer waar je de zuivere informatie vandaan moet halen. Het is als een bom in je hoofd.'

Waarom plukken ze alles van internet, gaan ze niet naar de moskee? Geen enkele Nederlandse moskee predikt volgens hen de zuivere islam. Zelfs El Tawheed, de omstreden moskee in Amsterdam-West niet.

De politie heeft na de moord op Van Gogh de computer van Fatima in beslag genomen omdat er een internetpreek van Abu Khaled op stond ('die had ik op cd-rom van hemzelf gekregen'). De vrouwen betwisten dat de voortvluchtige Syriër opdracht heeft gegeven aan leden van de Hofstadgroep om aanslagen te plegen. Abu Khaled was volgens hen niet gewelddadig. Hij vaardigde vooral praktische fatwa's uit over onderwerpen als 'bier en internet'. De werkelijke leider die de groep inspireerde was 'een andere hoge geestelijke', zeggen de vrouwen.

'We weten niet wie dat is of waar hij vandaan komt. Dat wilden de broeders niet zeggen.'

Sinds hun echtgenoot en verloofde Mohammed is opgepakt, hebben ze hem niet meer gezien. 'Hij mag geen bezoek ontvangen', zegt Naïma. Een keer eerder zat de 24-jarige geliefde een week vast. Afgelopen zomer werd hij aan de vooravond van het EK-voetbal in Portugal opgepakt, waar hij naartoe was gereisd met Nouredine el F. Volgens de inlichtingendiensten zouden zij met anderen een terroristische aanslag hebben willen plegen. Dat is onzin, zeggen de meiden. 'Nouredine moest zijn visum verlengen.'

In november heeft Naïma nog gesproken met de voortvluchtige Nouredine. Hij belde vanaf een geheime locatie. 'Hij was denk ik niet in Europa', zegt zij. 'Hij zei: ik kan je niet meer spreken. Ik hoop dat je een goede zuster blijft. Ik hou van je Naïma. Insjallah.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden