'Ik heb op het randje gezeten'

Als misdaadverslaggever van De Telegraaf zit John van den Heuvel soms angstaanjagend dicht bij het vuur. ‘Er was een tijd dat ik altijd even keek of er niets onder mijn auto was geplakt.’..

Amsterdammer, journalist van De Telegraaf en PSV-supporter?

‘Ik ben geboren in Amsterdam. Toen ik 2 was, verhuisden we naar Eindhoven. Ik ging bij EVV Eindhoven voetballen en werd later supporter van PSV. Die affiniteit met PSV ben ik nooit meer kwijtgeraakt. Ik heb zware jaren gehad in Amsterdam, zeker op de redactie van De Telegraaf. Een Ajax-redactie hè. De laatste tien jaar hebben we gelukkig geen klagen.’

Je gaat toch ook wel eens naar Ajax?

‘Meestal alleen als ze tegen PSV spelen.’

Bij Ajax zitten altijd veel criminelen op de tribune, wordt gezegd.

‘Natuurlijk zie ik ze. Maar voor mijn relatiebeheer zou ik beter naar een freefightgala kunnen gaan. Sommige van die gezichten kom je ook bij Ajax tegen. Of bij PSV. Voetbal is een volkssport, dus mensen uit het milieu zitten overal op de tribunes.’

Maakt een misdaadverslaggever van De Telegraaf veel vijanden?

‘Ik zie ze niet als vijanden. Maar er zijn inderdaad nogal wat mensen die mij niet zo aardig vinden, door mijn publicaties.’

In jouw journalistieke gebied is het ijs snel glad.

‘Als een sportjournalist Louis van Gaal verkeerd citeert, krijgt hij een uitbrander en wil Van Gaal misschien een half jaar niet meer met hem praten. Daar blijft het bij. Bij mij is dat anders. Ik kom soms aan de toekomst van mensen, aan geld en macht. De topjongens willen ooit een normaal leven leiden. Daarom willen ze niet in de publiciteit komen. Als dat toch dreigt te gebeuren, proberen ze het tegen te houden.’

Hoe dan?

‘Soms proberen ze je kapot te procederen. Of ze intimideren. Bedreigen. Compromitteren. Ze laten informatie lekken waardoor je de politie op je dak krijgt. Die hele reeks heb ik de afgelopen 19 jaar meegemaakt. Dan belde de Criminele Inlichtingen Eenheid weer eens. ‘Kunnen we even met u praten?’ Heeft het haast, vroeg ik dan. ‘Ja, het heeft haast’. Dan weet je het wel, dan hebben ze iets opgevangen. Die is boos op je, wees voorzichtig, hoor je dan. Dat heb ik een keer of 8, 9 meegemaakt. In het begin kun je je daar knap ongemakkelijk bij voelen, zeker als het betrekking heeft op je thuissituatie. Ik heb op het randje gezeten.’

Omdat de bedreigingen zo ernstig waren?

‘Achteraf denk ik dat ik door het oog van de naald ben gekropen. In die periode is een aantal maatregelen genomen. Zodat mijn gezin veilig was. En ik. Dat ik niet met een hartverzakking voor een stoplicht hoefde te staan als er plotseling een motorrijder naast me stopte.

‘Er was een tijd dat ik altijd even keek of er niets onder mijn auto was geplakt voordat ik ’s ochtends wegging. Het klinkt heel paranoïde, maar later bleek dat die dreiging heel reëel was.

‘Ik heb het redelijk weg kunnen houden bij mijn kinderen. Maar nu ze wat ouder zijn, vragen ze zich wel eens af hoe het zat. Waarom we toen plotseling naar het buitenland vertrokken.’

Is De Telegraaf altijd achter je blijven staan?

‘Ja. Dat klinkt vanzelfsprekender dan het is. Ik weet dat andere kranten en hoofdredacties soms tegen hun verslaggevers hebben gezegd dat ze over een bepaald onderwerp niet meer mochten schrijven. Het kan een krant ook aardig wat geld kosten. Beveiligingsmaatregelen kosten geld, procedures kosten geld.

‘Als De Telegraaf mij niet zou steunen, zou ik over bolletjeslikkers en inbraken en zo moeten schrijven. Dat wil ik niet, ik wil schrijven waar het over gaat, over de georganiseerde misdaad. En die mensen zijn er al niet zoveel in Nederland.’

Hoeveel zijn het er?

‘Ze zijn bijna op de vingers van één hand te tellen. Marjan Husken en Harry Lensink van Vrij Nederland. Paul Vugts van Het Parool. Menno van Dongen van de Volkskrant doet vooral de rechtszaken. AD laat het liggen. Gerlof Leistra volgt het voor Elsevier en Hendrik Jan Korterink voor Revu. Dat is het wel.’

Hebben misdaadverslaggevers invloed?

‘In Amsterdam hebben we vanaf 2000 een reeks liquidaties meegemaakt, 15 of 20, open en bloot voor de ogen van vrouwen en kinderen. Het interesseerde ze niet meer. Als ze besloten hadden dat iemand moest gaan, dan ging ie ook. Er zat geen rem meer op. Dat is ze fataal geworden. Ze gingen fouten maken.

‘Het was in de periode dat de politie bezig was met navelstaren en vergaderen. Als een liquidatie was uitgevoerd, werd twee weken onderzoek gedaan. Als het niet was opgelost, gingen ze weer over tot de orde van de dag. Zo ontstond een onaantastbare groep. Hoe is het mogelijk dat mensen als Klepper, Mieremet en Holleeder ongestoord jarenlang hun gang konden gaan? Miljoenen konden verdienen? Open en bloot?

‘Henk Rommy, de Zwarte Cobra, ik ben bij hem thuis geweest. Een villa in Abcoude met alles erop en eraan. Jarenlang zijn ze ongemoeid gelaten. Dat is veranderd, na de moord op Endstra. Dat was de omslag. Ik wil mezelf niet op de borst kloppen, maar daar heeft de journalistiek een belangrijke rol in gespeeld. Door erover te blijven schrijven.

‘Ik heb de mazzel gehad dat John Mieremet zijn verhaal wilde doen. Dat heeft wel wat in gang gezet. We hadden allemaal het vermoeden dat er een zekere verwevenheid bestond tussen de onderwereld en de bovenwereld, maar er kon nooit een vinger op worden gelegd. Van Willem Endstra dachten mensen ook dat hij van twee walletjes at, maar intussen deed de halve financiële wereld zaken met hem. Tot Mieremet zijn verhaal deed, was dat het best bewaarde geheim van de onderwereld. Het is mooi als je dat als journalist kunt opschrijven.’

De onthullingen over de drugshandel van Desi Bouterse, de interviews met Mieremet, de onthullingen over Endstra, de Hell’s Angels en de drievoudige moord in Limburg, de zaak-Holleeder, het is een fraaie score.

‘Het is leuk dat ik dat voor elkaar heb gekregen. Ik heb ook mijn beroepstrots. Alleen hebben die publicaties indirect toch vaak tot geweld geleid. Er zijn mensen extra op scherp gezet. Of vermoord. Nabestaanden rekenen dat mij aan. De nabestaanden van Endstra verwijten mij dat ik dingen heb opgeschreven waardoor Endstra is vermoord.

‘Ik had een interview gepland met Evert Hingst, de advocaat van Mieremet. De witwasser van de onderwereld. Een dag voor het interview werd hij vermoord. Ja, ga dan maar eens aan de weduwe vertellen dat het geen verband houdt met elkaar.

‘In mijn nieuwe boek staat een verhaal over de gesprekken met Mieremet. Ik wilde het zijn weduwe laten lezen voordat het boek werd gepubliceerd. Dus ik ging voor het eerst sinds lange tijd weer naar België, naar dat prachtige landgoed in Neerpelt. Ooit was het een Dynasty-achtig huis. Het was een spookhuis geworden. Het gras was anderhalve meter hoog, het zwembad was leeg en Ria kon de elektriciteitsrekening niet meer betalen. En een van haar zoons zit inmiddels ook vast.’

Liever journalist dan crimineel.

‘Alle clichés over de onderwereld zijn waar. De huizen, de prachtige vrouwen, de boten in Monaco, het enorme wagenpark. Maar kijk wat er van al die jongens is geworden. Mieremet dood, Klepper idem dito, de Zwarte Cobra die nu twintig jaar vastzit in Amerika, Holleeder een hoop ellende, Endstra dood, dan zie je toch dat misdaad niet loont. Dat is een geruststellende gedachte. Althans, voor mij.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden