INTERVIEW

'Ik heb nog steeds hoge verwachtingen van Tsipras'

Alexis Tsipras, de held van links Europa, verloor het in Brussel van de gevestigde machten. Faalt links daarmee? Geen sprake van, zegt geestverwant Emile Roemer.

SP-leider Emile Roemer spreekt de leden toe op de familiedag van de partij in Burgers Zoo. Beeld anp
SP-leider Emile Roemer spreekt de leden toe op de familiedag van de partij in Burgers Zoo.Beeld anp

Vijf maanden geleden was Emile Roemer nog zo hoopvol. De verkiezingsoverwinning van zusterpartij Syriza in Griekenland werd door de SP-leider 'een wake-upcall voor heel de EU' genoemd. Het harde bezuinigingsbeleid was ten dode opgeschreven.

Het is anders gelopen. De Griekse regering hangt sinds de laatste eurotop in de touwen. Premier Tsipras - vorig jaar nog te gast bij de SP - moest alsnog zware hervormingen en bezuinigingen toezeggen. Een linkse revolutie oogt verder weg dan ooit.

Wie gaat er nog op partijen als Syriza in Griekenland, Podemos in Spanje of de SP in Nederland stemmen als de resultaten uiteindelijk averechts uitpakken?

'Flauwekul. Het was voor Tsipras kiezen tussen de strop en de kogel. Hij kon niet anders. Een Grexit had nog meer sociale ellende gebracht. De laatste eurotop was geen zwarte dag voor links, maar een zwarte dag voor de Europese instituties. Ze hebben met het mes op tafel en via pure machtspolitiek hun eisen doorgezet. Het vertrouwen in Europa zal er alleen maar verder door afnemen. De bedoeling van het Europese project was om landen dichter bij elkaar te brengen, nu staan ze tegenover elkaar.

'In Griekenland heeft Syriza het vertrouwen van de bevolking. De pijlen richten zich op de Europese instituties en op de Angela Merkels en Jeroen Dijsselbloems van deze wereld. Tsipras heeft moedig gevochten. Daarvoor heb ik bewondering. Hij heeft zich goed gehouden. Petje af. Er is onevenredig hard teruggeslagen en uiteindelijk was het slikken of stikken.'

Wat heeft Tsipras bereikt? Griekenland staat meer dan ooit onder curatele, cao's moeten soberder, het stakingsrecht ingeperkt, de btw omhoog...

'Het lijkt op een soort strafexpeditie. Ik sluit niet uit dat er extra hard is opgetreden om te voorkomen dat andere linkse partijen voet aan de grond krijgen. Ik wil daarover verder niet speculeren. Natuurlijk, de plannen die er nu liggen zijn waardeloos. Ze gaan Griekenland niet helpen, ze gaan Europa niet helpen. Maar dat is niet schuld van Tsipras. Hij heeft er juist tegen gestreden.'

Emile Roemer in de Tweede Kamer. Beeld ANP
Emile Roemer in de Tweede Kamer.Beeld ANP

Volgens Eurogroep-voorzitter Jeroen Dijsselbloem is er sinds het aantreden van Syriza enorme schade aangericht aan de Griekse economie.

'Griekenland had meer ruimte moeten krijgen. In plaats daarvan is de nieuwe regering tegengewerkt. Zelfs het zwaarder belasten van de hogere inkomens is afgeschoten door de trojka van Europese Commissie, IMF en ECB. Naar Dijsselbloem luister ik met gekromde tenen. Hij zegt solidair te zijn met de Grieken, maar met solidariteit heeft het nieuwe pakket niets te maken. Noppes, nada.

'De sociaal-democratie in Europa heeft de neoliberale ideologie volledig omarmd. Het waren de PvdA'er Dijsselbloem en de SPD-vicebondskanselier Sigmar Gabriel die voluit meehielpen om Syriza onder druk te zetten. De Grieken moeten nu staatsbezittingen verkopen in een soort veiling. Iedereen weet dat het nooit gaat lukken om daarmee 50 miljard op te halen. En als Dijsselbloem zegt dat de Grieken hun belastingen beter moeten innen, heeft hij ook boter op zijn hoofd. Alle Griekse multinationals hebben een brievenbus op de Zuidas. Dat maakt Dijsselbloem mogelijk.'

U vindt dat Griekenland meer ruimte had moeten krijgen. Was de SP dan ook bereid om Nederland meer te laten betalen?

'Het gaat altijd geld kosten. Wie durft nu nog te herhalen dat ons geld terugkomt met rente? De SP wil de kosten uiteindelijk verhalen op de financiële sector, via een bankenbelasting bijvoorbeeld. Waar het om gaat is dat de Grieken hun economie weer leven in kunnen blazen. Dat doe je niet door de koopkracht verder af te knijpen met een hogere btw en lagere pensioenen.

'Ik heb nog steeds hoge verwachtingen van Tsipras. De slag is misschien verloren, maar dan hoef je de strijd niet op te geven. Grote veranderingen vereisen altijd een lange adem.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden