bellen metcorrespondent Jarl van der Ploeg

‘Ik heb me als Nederlander in Italië nog nooit zo vaak moeten verantwoorden’

Jarl van der Ploeg, Volkskrant-correspondent in Italië, zit al voor de vijfde week verplicht binnen. Het Sint-Pietersplein blijft deze Paasdagen leeg en de woede van de Italianen tegenover Nederland is groot.

Paus Franciscus sprak op 27 maart al zijn zegen uit over de stad Rome en de wereld, het urbi et orbi. Het Sint-Pietersplein was totaal verlaten en dat zal dit jaar met Pasen niet anders zijn.Beeld REUTERS

Dag Jarl, het paasweekend is aanstaande en Italië zit nog altijd in lockdown. Hoe gaan de Italianen de Paasdagen beleven?

‘Het Sint-Pietersplein zal leeg blijven, de Paus zal er alleen het urbi et orbi uitspreken, de traditionele zegen voor de stad en de wereld. Geen bloemen uit Nederland op het plein. Maar Pasen is hier ook bij uitstek een familiefeest. Mensen eten samen, gaan naar hun tweede huis in de heuvels of aan zee. Dat kan allemaal niet, terwijl de drang om dat wel te doen natuurlijk groter dan ooit is. In Milaan worden wegblokkades opgesteld om te voorkomen dat mensen toch stiekem op pad gaan.’

Ik raak de tel kwijt hoelang Italië – en dus ook jij en je vriendin in Rome – nu al in thuisquarantaine zitten.

‘Vier weken en drie dagen, volgens mij. In het begin hadden we nog het idee om een dagboekje bij te houden, omdat het zo’n uitzonderlijke periode is. Maar elke dag is intussen zo inwisselbaar dat we daar snel mee zijn opgehouden. Een rondje over het dak langs de schotelantennes, uitkijken vanaf het balkon, snel even boodschappen doen, dat is het wel. Gisterochtend was het enige wat ik vanaf het balkon zag een lijkwagen en een traumahelikopter. De derde legpuzzel ligt hier onafgemaakt op tafel, ik blijk toch niet zo’n puzzelaar. Wel heb ik sinds een paar dagen een hometrainer, de bijkeuken is omgebouwd tot sportschool. Je moet toch een beetje in vorm op het strand komen als het ooit weer mag.’

Houden de Italianen er de moed nog een beetje in? Of zijn ze stilletjes aan wel uitgezongen op de balkons?

‘Dat zingen gebeurde in het begin elke avond om 6 uur, maar dat is alweer weken geleden. De kindertekeningen met andrà tutto bene – alles komt goed – zijn verregend.’

Je bent voor een reportage nog een dag op en neer geweest naar Napels, hoe was dat?

‘Normaal krijg ik energie van dat soort reportages, nu was het een bezoeking. Onderweg ben ik zes of zeven keer door de politie en het leger gecontroleerd. Van die mannen in witte pakken hebben me een keer of wat aangehouden om mijn temperatuur te meten.

‘Ik was bovendien zo naïef om niet meer dan twee appels mee te nemen. Meer dan een Twix heb ik in Napels niet kunnen krijgen en ik kon nergens naar de wc, want echt alles is dicht. Het moet wel de enige periode in de geschiedenis van Napels zijn dat er geen enkele pizza te krijgen was. Restaurants mogen ook geen takeaway doen.’

Er zijn in Italië ruim 17 duizend mensen aan het coronavirus overleden. Er is wel al sprake van ‘flattening the curve’, of ben ik te optimistisch?

‘Een dikke week geleden waren er nog 900 sterfgevallen per dag, nu rond de 600. Nog steeds idiote aantallen, maar het is een afname. Er zijn zelfs wat plekjes vrij aan het komen op de intensive cares in de regio Lombardije. Die cijfers zijn dus iets beter, maar het volgende probleem is dat de economische cijfers steeds dramatischer worden.’

De zuinige Nederlanders zullen inmiddels wel hebben afgedaan in Italië, na de standvastigheid van minister Wopke Hoekstra?

‘Ik ben nu vier jaar correspondent in Italië, maar deze vijandigheid heb ik nog nooit meegemaakt. De kranten staan vol onbegrip en boosheid, ik heb mezelf als Nederlander in Italië nog nooit zo vaak moeten verantwoorden. Mensen snappen echt niet wat Nederland aan het doen is, terwijl 65 procent van het midden- en kleinbedrijf failliet dreigt te gaan. Ze vinden het erg egoïstisch van Rutte, denken dat het is om Baudet en Wilders van zich af te houden, puur politiek dus.’

Je interviewde Enrico Letta, voormalig premier van Italië. Hij klonk niet alleen verbitterd over de Nederlandse houding, hij vreesde zelfs dat deze crisis dodelijk kan zijn voor de Europese Unie – net zoals de huidige premier Giuseppe Conte. Hoe peil jij dat sentiment?

‘Het doet denken aan die rel in 2015, toen Feyenoordsupporters hier in Rome in een fontein van Bernini stonden te zuipen en pissen. Toen ging het om een fontein, nu om een heel land. De premier zei donderdag in de kranten dat Italië het met wat minder Europa moet doen, als het zo doorgaat. Dat is een gemeend dreigement, als je het mij vraagt. Het sentiment is toch: als Europa ons op dit moment niet kan helpen, wat hebben we er dan aan? In tien jaar tijd had Italië met drie grote crises te kampen: financieel, migratie en corona. En drie keer ging het vervelend met Nederland. Nederlanders zullen hier nog heel lang op worden aangesproken.’

Wat zijn de vooruitzichten?

‘De lockdown duurt in elk geval tot 13 april, Tweede Paasdag. Zaterdag worden nieuwe maatregelen bekend. Er is al uitgelekt dat deze vrijwel zeker nog tot 28 april zullen blijven gelden. Iedereen vraagt zich wel af wat voor jaar het überhaupt nog wordt.’

De maffia vreet zich in Napels naar binnen

Jarl van der Ploeg ging op reportage in Napels. Donkere tijden dreigen terug te keren in het zuiden van Italië. Enorme werkloosheid en grote armoede. In die ellende meldt de maffia zich als weldoener. Ze beheerst de private zorg en de voedseldistributie. ‘We worden honderd jaar teruggeworpen in de tijd.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden