'Ik doe veel, niet alles gaat altijd goed'

Voorbarig, die ophef over de rol van de top van zorgmoloch Meavita, zegt VVD'er Hermans. Hij zal zich echt wel verantwoorden, graag zelfs, maar pas als het definitieve rapport er is.

Loek Hermans Beeld ANP

'Wat moet ik? Er wordt een conceptrapport gelekt waarin geen weerwoord staat. Daar mag een curator commentaar op geven die belang bij de zaak heeft, omdat hij cliënten bijstaat. Daar geven anderen dan commentaar op en daar moet ik dan commentaar op geven? Dat doe ik niet. Ik wil graag verantwoording afleggen, maar als alle feiten op tafel liggen, in een door de Ondernemingskamer vastgesteld definitief rapport.'


VVD-prominent Loek Hermans ligt weer onder vuur als toezichthouder. Nog geen anderhalf jaar geleden ging het om het COA, waar Nurten Albayrak moest vertrekken omdat ze een angstcultuur zou hebben geschapen en te veel zou verdienen. Hermans (61) was er voorzitter van de raad van toezicht. Dat was hij ook bij Meavita, een gefuseerde 'zorgfabriek' die in 2009 failliet ging. Volgens een uitgelekt conceptrapport in opdracht van de Ondernemingskamer opereerde de top 'riskant, ongeloofwaardig en onbegrijpelijk'. Abvakabo FNV, dat de procedure aanspande, heeft elf bestuurders en toezichthouders, onder wie Hermans, hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor de miljoenenschade.


Wat dacht u toen u dat las?

'Dat het rijkelijk voorbarig is. Er ligt een conceptrapport. Het is nog zeker vijf of zes stappen tot aansprakelijkheid. Als het al zover komt.'


Heeft u een aansprakelijkheidsverzekering? Zodat u niet zelf hoeft te betalen?

'Dat is dus geen relevante vraag nu.'


Maar heeft u er een?

'Ja, net als mijn toenmalige collega's in de raad van toezicht. Dat is normaal.'


Wat ging er fout bij Meavita?

'Daar kan ik dus niks over zeggen, anders maak ik dezelfde fout als anderen nu doen. Maar in z'n algemeenheid hadden we in 2006 het idee om een grote zorgorganisatie te vormen, als tegenwicht tegen de zorgverzekeraars en gemeenten. Die organisatie zou decentraal blijven werken, dicht bij de basis. Dat is allemaal dus anders gegaan dan we gedacht hadden.'


Er werden tienduizenden digitale tv-kastjes besteld die niet gebruikt werden. Er waren bv's op Bonaire. Het toezicht wist ervan, meldt het rapport, maar greep niet in. Dat is verwijtbaar handelen. Stapt u op als fractievoorzitter in de Eerste Kamer als dat ook in het definitieve rapport staat?

'Nogmaals, op het rapport kan ik niet ingaan. Maar het ligt allemaal een stuk genuanceerder, dat kan ik u wel vertellen. Kunnen bepaalde beleidsbeslissingen anders uitpakken? Natuurlijk. Ik doe veel dingen, niet alles gaat altijd goed. Maar je hebt gradaties in verantwoordelijkheid. En mijn integriteit staat niet ter discussie. Ik kan mezelf recht in de spiegel aankijken. Mijn politieke functioneren staat ook niet ter discussie.'


Is dat zo? De vorige keer, met het COA, moest u al op het matje komen bij toenmalig VVD-fractievoorzitter Stef blok.

'Ook zo'n verhaal dat je steeds hoort, en waar je niks tegen kunt doen.'


Het klopt niet?

'Nee'


Het is nooit weersproken.

'Met ontkennen maak je zoiets alleen maar erger.'


Wat verwijt u zich het meest als het gaat om de ondergang van Meavita?

'Ik zal verantwoording afleggen over wat we waarom gedaan hebben als het definitieve rapport van de Ondernemingskamer later dit jaar openbaar wordt. Maar ik wil wel zeggen dat ik er buikpijn van heb wat er is gebeurd. Voor de 20 duizend werknemers en de 100 duizend cliënten. Want om hen was het allemaal begonnen.'


Hoe vaak kwam de raad van toezicht bijeen?

'Vaak. Toen er problemen begonnen te ontstaan minstens één keer per maand.'


En daarvoor?

'Eens in de twee of drie maanden. Maar het kwam niet doordat ik te weinig tijd had dat het misging met Meavita. Dat is ook nooit beweerd.'


U heeft achttien nevenfuncties. Het nieuwe wettelijke maximum voor goed toezicht, ook gesteund door de VVD, is vijf.

'Ik weet het, ik heb er zelf ook vóór gestemd. En ik ben bezig eraan te voldoen. Niet alle functies tellen mee voor die wet. Het is ook appels met peren en kersen vergelijken. Er zitten dingen bij van één of twee bijeenkomsten per jaar. Of een keer per jaar een etentje. Alles wordt op een hoop gegooid. En de senaat is ook een deeltijdbaan.'


Had zo'n zorgmoloch als Meavita eigenlijk ooit wel moeten ontstaan?

'Dat is een moeilijke vraag. In het huidige tijdsgewricht wordt er anders naar zulke grote zorgorganisaties gekeken. Maar ik zeg niet zomaar dat het nooit kan werken.'


'Top Meavita mogelijk niet verzekerd'

De top van het failliete thuiszorgconcern Meavita is mogelijk niet volledig verzekerd tegen aansprakelijkheidsclaims zoals die zijn ingediend door Abvakabo FNV. Daardoor moeten de elf betrokken directeuren en toezichthouders eventuele schade wellicht uit hun privévermogen vergoeden, als de rechter oordeelt dat ze inderdaad hoofdelijk aansprakelijk zijn voor de ondergang van het zorgconcern.


Advocaat Jitta van de voormalige Meavita-top bevestigt berichtgeving van de NOS daarover, met de aantekening dat het probleem in principe niet geldt voor de voorzitter van de raad van toezicht, Loek Hermans. Het probleem speelt op het niveau van de werkmaatschappijen. Toplieden zijn normaal gesproken verzekerd voor schadeclaims via een bestuurdersaansprakelijkheidsverzekering, maar dat liep bij Meavita mis. Na de fusie is bij de aanpassing van de polis van een van de onderdelen een beperking in de dekking ontstaan. 'Een aansluitingsprobleem', zegt Jitta. Volgens de advocaat zijn er nog vele vervolgstappen nodig voordat aansprakelijkheid van bestuurders en toezichthouders daadwerkelijk aan de orde zou komen.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden