IJstekort jaagt duizenden walrussen strand van Alaska op

In het Noordpoolgebied meldt zich een nieuwe groep klimaatvluchtelingen. Zo'n 35 duizend walrussen hebben zich de afgelopen weken verzameld op een strand bij Point Lay in het noordwesten van Alaska, constateerden Amerikaanse onderzoekers zaterdag bij luchttellingen.

Een groep van 35 duizend walrussen op een strand in Alaska. De dieren wijken uit naar de wal omdat er geen zeeijs meer is om op uit te rusten. Beeld null
Een groep van 35 duizend walrussen op een strand in Alaska. De dieren wijken uit naar de wal omdat er geen zeeijs meer is om op uit te rusten.

De zeezoogdieren zijn naar de wal gevlucht omdat er door de warme zomer geen zeeijs meer is om op uit te rusten. Walrussen kunnen anders dan zeerobben en zeehonden niet onafgebroken zwemmen. Ze hebben ijsschotsen nodig als rustplek en uitvalsbasis voor hun duiken naar de zeebodem, waar ze schelpdieren en ander voedsel zoeken.

Walrussen in de noordelijke Stille Oceaan trekken elk voorjaar vanuit de Beringzee naar de rand van het zeeijs in de Chukchizee om daar hun jongen te krijgen en te foerageren. Als het ijs zich te ver noordwaarts terugtrekt, tot voorbij de rand van het continentaal plat, hebben ze er niks meer aan, want daar is de zee te diep om te duiken.

De walrussen bij Alaska moeten vanwege de klimaatverandering steeds vaker uitwijken naar de kust. De afgelopen acht jaar waren er maar twee zomers met zoveel zeeijs dat de dieren het hele seizoen door op zee konden blijven. Deze zomer had op vijf zomers na het minste Noordpoolijs ooit, zo'n 5 miljoen vierkante kilometer.

Luchtfoto van de enorme groep Walrussen. Beeld null
Luchtfoto van de enorme groep Walrussen.

Gevaarlijk

Enorme vluchthavens zoals nu bij Point Lay zijn heel gevaarlijk voor jonge walrussen, zegt walruskenner Christian Lydersen van het Noorse Poolinstituut in Tromsø. De kuddes kunnen in paniek raken door een ijsbeer of een vliegtuig en naar zee denderen, waarbij kalveren makkelijk worden verpletterd. Bij Point Lay zijn vorige week tientallen kadavers van jongen gevonden die mogelijk bij zo'n stampede zijn omgekomen, aldus de US Fish and Wildlife Service.

De recordsamenscholingen bij Alaska zijn vooral een teken des tijds, zegt Margaret Williams van WWF (Wereld Natuur Fonds) in Washington. 'De walrussen vertellen ons wat de ijsberen en de inheemse bevolking van de High Arctic ons eerder hebben verteld, namelijk dat het arctische ecosysteem extreem snel verandert, en dat het hoog tijd is dat de rest van de wereld daar nota van neemt en iets aan de oorzaken van klimaatverandering gaat doen.'

null Beeld null

Onmogelijk

Lydersen, die net een studie van de walruspopulatie op Spitsbergen heeft afgerond, zegt dat de situatie van walrussen in het Europese Noordpoolgebied anders is dan in Alaska. 'We hebben op Spitsbergen meer zeeijs en veel minder walrussen. Zulke enorme samenkomsten zijn hier onmogelijk.'

De walruspopulatie op Spitsbergen en Frans Jozefland telde ooit honderd-duizenden dieren. Daarvan waren er na 350 jaar van intensieve jacht in de jaren vijftig nog enkele tientallen over. Na zestig jaar bescherming zijn er nu weer zo'n tienduizend exemplaren (waarvan vierduizend op Spitsbergen), en dat aantal groeit. Die positieve trend kan door de opwarming, met minder zeeijs en voedselrijkdom, teniet worden gedaan, waarschuwt Lydersen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden