Private ziekenhuizen

IJsselmeerziekenhuizen in Flevoland en Slotervaart in Amsterdam failliet verklaard, personeel ontslagen

Zowel de IJsselmeerziekenhuizen in Flevoland als het Slotervaartziekenhuis in Amsterdam zijn donderdag door de rechter failliet verklaard. De patiënten worden overgebracht naar ziekenhuizen in de buurt. Het personeel in Flevoland - 825 mensen - is formeel ontslagen, in Amsterdam wordt het personeel nog ingelicht. 

Het Zuiderzeeziekenhuis in Lelystad Beeld ANP

Zowel in Amsterdam als in Flevoland krijgt het personeel nog twee maanden loon van het UWV, hun eindejaarsbonus moeten ze grotendeels inleveren.

De ziekenhuizen blijven nog even open, maar de zorg wordt afgebouwd. Patiënten uit Flevoland - er liggen er nog 89 in het ziekenhuis in Lelystad - worden verplaatst naar ziekenhuizen in de omgeving, zoals Sneek, Zwolle en Harderwijk. ‘De komende periode wordt ook gebruikt om te onderzoeken welke ziekenhuiszorg in Lelystad behouden kan blijven. (...) Meer informatie hierover volgt zo spoedig mogelijk', schrijft de zorgorganisatie in een persbericht. 

Ook de patiënten in het Slotervaart, nog zo’n vijftig, worden vandaag en morgen verplaatst naar ziekenhuizen in de buurt. Volgens MC Slotervaart stellen zorgverzekeraars, onder leiding van Zilveren Kruis, geld beschikbaar voor een ‘voortvarende en gecontroleerde afbouw van de zorg’. Voor 15 uur morgenmiddag moeten alle patiënten het ziekenhuis hebben verlaten. 

Curator Van der Snee riep in Lelystad het personeel op rustig te blijven. ‘Ik wil jullie oproepen: behoud de rust, raak niet in paniek en zorg ervoor dat patiënten de komende dagen de zorg krijgen die ze verdienen.’ De komende weken wordt de mogelijkheid van een doorstart onderzocht. Voor het personeel is er goede hoop dat het in omliggende ziekenhuizen aan de slag kan: door de enorme krapte op de arbeidsmarkt is er werk genoeg.  Ook in Amsterdam krijgen de personeelsleden hulp bij het vinden van een nieuwe baan.

‘Opmerkelijk normaal’

In het ziekenhuis ging het dagelijks leven tot vanmiddag nog gewoon z’n gang, zag verslaggever Jurre van den Berg in Lelystad. ‘De situatie is opmerkelijk normaal’. Mensen melden zich gewoon voor hun afspraken, die ook nog gewoon doorgaan. ‘Ik sprak net een mevrouw die in november geopereerd moet worden. Ze is wel onzeker of dat nu wel door kan gaan.’ Er is veel onbegrip onder de patiënten die het ziekenhuis bezoeken. Hoe kan het dat in een plaats als Lelystad, met 80 duizend inwoners, een ziekenhuis niet overeind kan blijven. ‘Het is hier toch geen dorp?’ 

Het personeel wordt ondertussen via LinkedIn al benaderd door recruiters die op zoek zijn naar verpleegkundigen en ander zorgpersoneel, hoorde Van den Berg in de bedrijfskantine. 

Overname

Ondertussen lijkt zich een overnamekandidaat te hebben gemeld die een doorstart van de  Flevolandse ziekenhuizen mogelijk moet maken. Volgens Cees de Bruin, voorzitter van de cliëntenraad van de IJsselmeerziekenhuizen, is er een serieuze koper op de markt. Voor het Slotervaart is er nog geen overname-interesse bekend. Volgens De Bruin gaat die er ook niet komen: ‘Voor Slotervaart is het voltooid verleden tijd.’ 

Burgemeester Ina Adema van Lelystad zei in het NPO Radio 1-programma 1 op 1 te verwachten dat er vanmiddag of anders morgen meer duidelijkheid komt over de situatie in Flevoland. ‘Ik zou het zeer toejuichen als de ziekenhuiszorg in Lelystad wordt gecontinueerd.’
Lees verder onder het kader

Radioloog en ondernemer Loek Winter

MC Slotervaart en MC Groep zijn gescheiden ondernemingen, beide deels eigendom van Loek Winter. Deze radioloog en ondernemer kocht de Flevolandse ziekenhuizen in 2009 en nam in 2013 het Amsterdamse MC Slotervaart over. Winter en zijn zakelijk partner Willem de Boer hebben samen 80 procent van de twee ondernemingen in handen. De ziekenhuizen zijn de enige vier grote medische centra die eigendom zijn van een commerciële partij.

Begin deze maand werd bekend dat de IJsselmeerziekenhuizen 4,6 miljoen euro negatief eigen vermogen hebben. Dat is bijna een miljoen meer negatief vermogen dan een jaar eerder. Ook Slotervaart draaide forse verliezen. In juli gaf accountantskantoor EY een waarschuwing voor beide ondernemingen uit, mede omdat MC groep een lening van 6 miljoen euro niet op tijd kon aflossen aan ING. De bank gaf MC Groep extra tijd. In juli schortte Zilveren Kruis naar eigen zeggen eveneens een vordering van ‘miljoenen euro’s’ op om de ziekenhuizen tijd te geven met een reddingsplan te komen.

MC Slotervaart in Amsterdam en de drie IJsselmeerziekenhuizen (onderdeel van MC Groep) in Lelystad, Emmeloord en Dronten werden voor 60 procent gefinancierd door zorgverzekeraar Zilveren Kruis. Die besloot deze week de geldkraan dicht te draaien, waarop volgens MC Groep andere verzekeraars volgden. Daarop vroegen de ziekenhuizen uitstel van betaling aan. Vandaag verklaarden de rechtbanken de ziekenhuizen failliet.

Binnen 45 minuten in een ziekenhuis

De provincie Flevoland liet woensdagavond weten dat sluiting van het ziekenhuis in Lelystad onacceptabel zou zijn: het zou levens in gevaar brengen, doordat mensen te ver weg zouden moeten reizen om zorg te ontvangen. In Nederland moeten patiënten in principe binnen 45 minuten in een ziekenhuis terecht kunnen. ‘Met het wegvallen van het ziekenhuis en hiermee de acute zorg, wordt dit nog moeilijker en kan leiden tot levensbedreigende situaties’, aldus een verklaring. 

Volgens minister Bruins (Volksgezondheid, Welzijn en Sport) is dat gevaar niet aan de orde. Met het faillissement van de Flevolandse ziekenhuizen neemt het aantal mensen dat niet binnen 45 minuten op een spoedeisende hulp of een verloskunde-afdeling terecht kan, niet toe, schreef hij dinsdag aan de Kamer.

Lelystad, MC zuiderzee ziekenhuis. Beeld Harry Cock

Ook Slotervaart failliet

Het Slotervaart draait al sinds dinsdag niet meer op volle kracht: leveranciers staken hun leveringen uit angst geen geld meer te ontvangen, freelancers komen niet meer werken, de spoedeisende hulp is dicht.

Enkele tientallen zorgmedewerkers van MC Slotervaart voerden donderdagmiddag actie om het noodlijdende ziekenhuis open te houden.

‘Laat ons ziekenhuis niet verloren gaan’

Ze verzamelden zich rond 13.30 uur in de centrale hal van het ziekenhuis en lopen met spandoeken met teksten als ‘Handen af van ons ziekenhuis’ en ‘Laat onze patiënten in de buurt niet stikken’. Op twee andere spandoeken staat ‘Wie betaalt nu onze huur en/of hypotheek’ en ‘Laat ons ziekenhuis niet verloren gaan’.

Zorgverzekeraar Zilveren Kruis, dat deze week weigerde de ziekenhuizen verder te financieren en daarmee de surseance van betaling in gang zette, zegt in een verklaring dat voor alle Amsterdamse patiënten een oplossing is gevonden. ‘Als de situatie zich voordoet dat patiënten van MC Slotervaart moeten worden overgeplaatst, kunnen zij allemaal worden opgevangen’, meldt de zorgverzekeraar in een persbericht. Daartoe is gisteren overleg geweest met de zes andere ziekenhuizen in de hoofdstad. 

Kunnen ziekenhuizen zomaar verdwijnen?

Er zijn nauwelijks gevallen bekend van ziekenhuizen die sinds het nieuwe zorgstelsel door een faillissement zijn opgehouden te bestaan, schrijft Peter de Waard vandaag in zijn column.

Reden is dat een groot deel van de Nederlandse ziekenhuizen zogenoemde gevoelige ziekenhuizen - noem het ‘systeemziekenhuizen’ - zijn. Als er in de nabije omgeving geen ander ziekenhuis is waar mensen in spoedsituaties binnen 45 minuten terecht kunnen moet het ziekenhuis behouden blijven. Het is niet Too big to fail, zoals bij de banken, maar Too remote to fail – te afgelegen om tenonder te kunnen gaan.

In totaal zijn er volgens een lijst van het RIVM 22 systeemziekenhuizen in Nederland. Daar vallen de drie IJsselmeerziekenhuizen het Slotervaart niet onder.

Lees hier verder.

Kaart: dit zijn de ‘gevoelige’ ziekenhuizen in Nederland in 2018

Als ‘gevoelige’ ziekenhuizen sluiten, wordt het aantal mensen dat niet binnen 45 minuten op de afdelingen Spoedeisende Hulp en/of Verloskunde kan komen (de huidige norm voor de de spreiding van de acute zorg) te groot.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.