IJsduiken: een aparte sensatie, maar soms Russische roulette

Zaterdag kwam een 54-jarige man tijdens een ijsduik om het leven. ‘Het is niet zomaar onder water gaan en een eindje zwemmen.’

‘IJsduiken is wintersport onder water’, zegt duikinstructeur Robert-Jan van Velse, die een instructieboek schreef over het fenomeen. ‘Het is voor de diehards die in weer en wind, zomer en winter willen duiken’, aldus Alexander Noels, voorzitter van de Eindhovense duikvereniging Delphinus.

Slechts een fractie van de duikers waagt zich aan deze specifieke tak van de duiksport en verdwijnt door een bijt in het ijs onder water. ‘Het is voor het lichtspel en voor de kick’, meent Van Velse. ‘Als de zon schijnt, heb je het prisma-effect. Het is ook een aparte sensatie om boven je de schaatsers over het ijs te zien gaan’, stelt Noels.

Niet zonder gevaar
Maar ijsduiken is niet zonder gevaar, bleek zaterdag op het Eindhovens Kanaal in Nuenen. Een 54-jarige man uit Best kwam tijdens een ijsduik om het leven. Wat er precies is misgegaan, is onduidelijk. Uit sectie is de doodsoorzaak niet komen vast te staan, zo liet de politie maandag weten. De man, die bekend stond als een ervaren duiker en met een groep dook, overleed in het ziekenhuis.

(tekst loopt door onder video)
]]>

Volgens Van Velse, instructeur bij de Nederlandse Onderwatersport Bond (NOB), gelden voor ijsduiken diverse veiligheidsregels. Nadat een bijt in het ijs is gezaagd, gaat een ijsduiker altijd met een ‘buddy-duiker’ onder water. Ze zitten vast aan een lijn van maximaal 30 meter, die vastzit aan een andere duiker die op het ijs staat, de zogenaamde ‘seinmeester’. Tot de ijsduikgroep behoren ook een toezichthouder en twee andere duikers die standby staan voor het geval er iets fout mocht gaan. ‘Er staan dus vier man op het ijs, terwijl twee man onder het ijs zijn’, aldus Van Velse.

Onderkoeling is een risico; het water onder het ijs is 3 graden. Van Velse: ‘Zeker als je daarvoor ook al enige tijd op het ijs hebt gestaan. Mensen willen stoer doen en hun buddy niet teleurstellen.’ De ademautomaat kan bevriezen of de lijn kapotgaan. Ook een paniekaanval behoort tot de risico’s.

Korte rukjes
Vijf korte rukjes aan de lijn is het noodsignaal. Het betekent dat de seinmeester de lijn zo snel mogelijk moet binnenhalen. Maar zo snel gaat dat vaak niet, verduidelijkt Noels. ‘Er zijn soms obstakels. Als de duiker aan een lijn van 25 meter zit, kan het wel een minuut duren.’

Niet iedereen houdt zich aan de ijsduikregels. ‘Er zijn altijd dommeriken die zonder lijn duiken en de weg kwijtraken’, aldus Van Velse. ‘Als je geen ervaren duiker bent, is het levensgevaarlijk. Dan is het Russische roulette. Als je bijvoorbeeld geen drijflijn gebruikt, maar een zinklijn waarin je verstrikt kunt raken. Het is niet zomaar onder water gaan en een eindje zwemmen.’

Noels: ‘Zonder lijn kun je echt niet zien waar je bent en waar je vandaan komt. Ook het wak zie je meestal niet. Het is een fabeltje dat je dan maar even naar die donkere vlek toe zwemt.’ Een duiker heeft wel een mes bij zich. ‘Maar daarmee een gat in het ijs hakken, dat red je niet.’

Een duiker bezig met een reis onder het ijs (ANP) Beeld
Een duiker bezig met een reis onder het ijs (ANP)
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden