Iedereen heeft een meningover het drama in de VS

Ten tijde van grote crises functioneert de krant op zijn best. Beslissingen vallen snel, er wordt doelgericht gewerkt en iedereen wil bijdragen aan een goed resultaat....

De reflexen van dagblagen bij groot nieuws zijn over de hele wereld dezelfde. Ian Mayes, ombudsman van The Guardian, de Britse krant waaraan de Volkskrant zich graag spiegelt, beschreef zaterdag hoe snel zijn redactie inspeelde op de gebeurtenissen in de VS. Binnen een uur was besloten het nieuwsgedeelte van de krant uit te breiden van 26 tot 36 pagina's, alle advertenties te verwijderen, over de hele voorpagina een kleurenfoto van de brandende Twin Towers af te drukken en over twee binnenpagina's een plaat van rokend Manhattan.

The Guardian kwam die woensdag uit met 25 pagina's over de ramp in de VS. Op zo'n moment bewijzen de kranten hun bestaansrecht, concludeerde The Guardian. Een sneller medium als televisie blijft oppervlakkig vergeleken bij de krant, waar een leger ervaren professionals zijn best doet 'het onbegrijpelijke begrijpelijk te maken'.

Bij de Volkskrant ging het gelukkig allemaal wat minder heftig. Die krant leeft dan ook niet van losse verkoop, maar van abonnementen. Bovendien voelen de Engelsen zich nauwer verwant met de VS.

Na de eerste dagen bomvol nieuws kwam in de Volkskrant meer ruimte voor meningen en commentaren. Het leek erop alsof iedereen zijn opvatting kenbaar wilde maken zodra het onbegrijpelijke begrijpelijker werd; in honderden brieven, columns, op de Forum-pagina's en in het dagelijkse hoofdredactionele commentaar over de ramp.

Daar bleef het niet bij. Ook individuele redacteuren kregen behoefte hun persoonlijke opvattingen te ventileren. Dat deden ze in columns op de nieuwspagina's, in sommige verslagen waarin het niet zo nauw werd genomen met de scheiding tussen feiten en commentaar, in Reflex en in artikelen op persoonlijke titel op de Forum-pagina.

Het commentaar in nieuwsverhalen bleef beperkt en kan onder druk van de omstandigheden worden afgedaan als een bedrijfsongeval. De redactie is het eens over de ontoelaatbaarheid van deze mix, maar ze weet ook dat die in de dagelijkse praktijk onmogelijk geheel kan worden uitgebannen.

Redacteuren die hun eigen opvatting sterk willen laten doorklinken, hoeven niet de nieuwskolommen te misbruiken. Ze krijgen daarvoor de gelegenheid in aparte rubrieken op de nieuwspagina's. Er wordt niet verwacht dat ze zich houden aan het standpunt in het hoofdredactionele commentaar, dat formeel namens de hele krant wordt geschreven, maar in werkelijkheid niet altijd de mening van de hele redactie weergeeft. Simpelweg omdat de redactie vaak geen eensluidende mening heeft. Ruimte genoeg dus om, als je het niet eens bent met het officiële commentaar, je eigen standpunt in de krant te frommelen.

Tot zover kunnen ook de lezers met enige moeite de verschillende genres nog onderscheiden. De tijd waarin de krant als één mijnheer sprak, exclusief via het commentaar, is allang voorbij. Sterk persoonlijk getinte stukken kunnen, apart van het nieuws, bijdragen aan de kleur van de krant. Maar het wordt ingewikkelder als redacteuren ook nog gaan schrijven op de Forum-pagina's. Zeker wanneer ze dat doen over onderwerpen die ze ook als verslaggever in de krant behandelen.

Volgens het colofon schrijven auteurs op de Forum-pagina's 'op persoonlijke titel'. Ze vallen dus buiten de normale verantwoordelijkheid die de redactie heeft voor de inhoud van de nieuwspagina's. De redacteur wordt buitenstaander en schrijft over de nieuwsselectie die hij dezelfde dag heeft gemaakt.

Dat kan zijn geloofwaardigheid als verslaggever ondergraven. Wat moeten de lezers denken van een redacteur die de ene dag op Forum een hartstochtelijk pleidooi houdt voor Paars III en de volgende dag probeert 'waardenvrij' verslag te doen van de lopende kabinetsformatie. Op de redactie lopen de meningen over de op Forum publicerende collega's sterk uiteen. Voor mij ligt de grens bij de journalisten die op Forum over hun 'eigen' onderwerpen schrijven.

Mochten zij na het verzamelen en selecteren van feiten nog behoefte hebben aan het poneren van een eigen standpunt, dan biedt de krant daarvoor ruimschoots gelegenheid op de nieuwspagina's, onder de volledige verantwoordelijkheid van de redactie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden