Iedere politicus weet het: sluimerstand tijdens vakantie kan je opbreken

In zijn vakantie ontbrandde Den Haag, met een pro-IS-betoging en de tegenreactie: de Mars voor de Vrijheid. Burgemeester Van Aartsen kwam er niet meteen voor terug. Is dat een fout die hem vanavond bij het spoeddebat zwaar wordt aangerekend?

Burgemeester Van Aartsen van Den Haag komt onder druk terug uit Frankrijk om de gemeenteraad uitleg te geven over de onrust in de Schilderswijk. Beeld anp

Twee dagen hield Jozias van Aartsen voet bij stuk, toen ging hij alsnog door de knieën voor het volksoproer op Twitter. De Haagse burgemeester komt terug van vakantie om met de raad in debat te gaan over de onrust in de Schilderswijk. Hoewel, volgens het stadhuis was de burgemeester toch al van plan deze week terug te komen. Dat we niet denken dat hij alsnog is gezwicht voor de mediacratie.

Iedere ervaren politicus weet het: juist op vakantie zit een ongeluk in een klein hoekje. Wie in zijn hangmat wat al te ver wegdroomt en niet accuraat reageert op de ontwikkelingen thuis, kan rap veranderen van gevierd bestuurder in een luie sufferd. Politiek strateeg Kay van de Linde: 'Die sluimerstand in de vakantie, waarin je alles met ruimere, relativerende blik bekijkt, is voor 99 procent van de mensen gezond. Voor bestuurders is het gevaarlijk.'

Hele Witte Huis mee op vakantie
Vandaar dat Bill de Blasio opzien baarde toen hij deze zomer, als eerste New Yorkse burgemeester in 25 jaar, een paar dagen op vakantie ging. Vandaar ook dat president Obama zowat het hele Witte Huis meeneemt op vakantie, inclusief alle communicatiemiddelen.

Excuses zijn er immers niet meer in deze tijd. PvdA-voorzitter Marjanne Sint kon in 1991 nog volhouden dat ze op de fiets in Toscane echt van niets wist toen haar partij ontvlamde in de WAO-crisis. Premier Den Uyl was in 1974 zelfs even echt 'vermist', op vakantie in Portugal. Ambtenaren-magazine PM memoreerde onlangs hoe de politie werd ingeschakeld om de premier te lokaliseren. Hij werd aangetroffen op een camping, waar hij in zijn zwembroek sardientjes stond te grillen op de barbecue. Niemand nam het hem kwalijk.

Zijn verre opvolger Mark Rutte staat erom bekend dat hij tot in de skilift mobiel bereikbaar is. Niets ontgaat hem. Na de tragedie met vlucht MH17 van Malaysia Airlines in Oekraïne keerde hij zonder aarzeling razendsnel terug naar Den Haag.

Ingewikkelde twijfelgevallen
Ingewikkelder wordt het bij twijfelgevallen. Minister Remkes die in 2005 vakantie bleef vieren in Thailand terwijl daar de tsunami had huisgehouden, omdat hij inschatte dat hij toch weinig kon doen: hoon was zijn deel. De GroenLinks-Kamerfractie die in 2011 slechts voor de helft van reces terugkeerde voor een debat over de eurocrisis: het stempel 'strandpartij' bleef lang hangen. Burgemeester Wolfsen die in 2012 doorging met zijn fietsvakantie terwijl driehonderd Utrechters wegens asbest hun huis uit moesten: voorgoed een vlek op zijn blazoen.

Wie meent dat in Den Haag nu vooral sprake is van een hype, aangeblazen door de massieve media-aandacht en de verhitte reacties van enkele politici, zal liever niet meteen terugkomen van vakantie. Dan maak je het immers nóg groter. Maar die nuchtere afweging telt soms niet meer, analyseert Van de Linde. 'Alles is beeldvorming. Als Van Aartsen er wél was geweest, had hij twee of drie opmerkingen gemaakt en was de zaak klaar geweest. Nu ging het gevoel overheersen: hij is er niet. Onbegrijpelijk dat hij niet reageerde. Hij werd twee, drie keer gewaarschuwd. De Telegraaf voerde de druk op. Dan weet je hoe laat het is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden