Icarus van de popmuziek

Ten tijde van Michael Jacksons overlijden was deze kop te lezen in een Scandinavische krant. En wat een prachtige voltreffer is het: ‘Icarus van de popmuziek’, ofwel Michael Jackson....

Nazmiye Oral

Een van die anekdotes is van zijn zus La Toya, die verhaalt van een moment uit 1980 waarbij Jackson in zijn kamer naar de Grammy Awards keek, zich huilend naar haar omdraaide omdat hij maar een Grammy had gewonnen en haar bezwoer: ‘Let op La Toya, met mijn volgende album zal ik meer platen verkopen en meer Grammy’s winnen dan wie dan ook in de geschiedenis van de muziek. Ik word de grootste en beste entertainer aller tijden.’

Je zou kunnen zeggen dat Michael Jackson ten onder is gegaan aan zijn ambitie. Opgebrand en opgebruikt door het talent dat hij in zich droeg. Het nadeel van Michael Jacksons onbetwistbaar grote talent was echter dat het nauw verweven was met andere mensen. Een even groot deel van zijn talent hing af van het publiek. Hij was geen schilder die bezeten en gelukkig schilderde en voor wie het verder niet uitmaakte of zijn doeken werden verkocht of niet. Zijn bestaansrecht hing af van het feit hoe hij lag bij het publiek. Zijn muziek, hoe mooi en groots ook, moest gedragen worden door een huls, een vertolker, waarmee het publiek zich kon identificeren, zodat er interactie kon plaatsvinden. De echte drug waar Michael Jackson aan verslaafd was: liefde.

Afhankelijk zijn van het publiek is het ergste dat je kan overkomen. Omdat liefde en goedkeuring die buiten je ligt je ook op elk gewenst tijdstip onthouden kan worden. In documentaires en interviews is te zien hoe Michael Jackson van een zachtaardige, timide man verandert in een opgewonden giechelend ongeleid projectiel, die in een roes verkeert en zich kiplekker voelt tussen huilende en schreeuwende fans. Een tafereel dat elk ander mens spontaan straatvrees zou bezorgen. In Martin Bashir’s documentaire Living with Michael Jackson is te zien hoe grenzeloos hij wordt als het om zijn fans gaat. Alles wat ze willen krijgen ze: tot aan een bungelende baby uit het balkon. Daar is Michaels werkelijke verslaving te zien. De afhankelijkheid van de liefde van zijn fans. Op elke liefdesverklaring die hij krijgt, antwoordt hij met: ‘I love you more.’

Michael Jackson wilde mooi zijn, normaal zijn, en zich laven aan liefde en acceptatie. Anders dan Icarus waren zijn attributen geen was en veren, maar een smalle neus, een gebleekte huid en blanke baby’s waarvan hij zei dat ze van hem waren. Het wrange is dat hij daardoor steeds onmenselijker en onherkenbaarder werd. Steeds verder wegraakte van zijn fans. De genadeklap kwam toen hij voor de tweede keer werd beschuldigd van kindermisbruik en ervoer dat de wereld tegen hem kon zijn en de liefde waarvan hij zo afhankelijk was, vaak niet wederzijds is.

Tijdens de herdenkingsdienst was te zien hoe de familie zorgvuldig het beeld van Michael Jackson probeerde te herstellen door van hem weer een mens van vlees en bloed te maken. Niet alleen the greatest entertainer of the world, maar vooral Michael de broer, Michael de vriend, Michael de vader, Michael de zoon en zelfs Michael de ex-geliefde (van Brooke Shields) werd herdacht. Het laat zien wat voor een bijzondere familie de familie Jackson is, die niet alleen hun geliefde maar bij leven vervormde familielid zijn oorspronkelijke glans wil teruggeven. Het belang ervan is veelomvattender. Nog steeds is het onzeker hoe Michael Jackson de geschiedenis zal ingaan, en meer dan ooit ligt de manier waarop zijn nalatenschap gewaardeerd zal worden in handen van het publiek. Ook nu zullen zij beslissen of Michael Jackson voor altijd Wacko Jacko blijft. Een perverse man die op een ongezonde manier van kinderen hield, zijn miljoenen door grootheidswaanzin er doorheen joeg, eindigde als een drugsverslaafde met ontelbare injectiesporen over zijn hele lichaam en uiteindelijk stierf aan een overdosis, of Michael Jackson The greatest Performer of All Time, een zachtaardig mens dat totaal verkeerd is begrepen. Misschien had Michael Jackson gelijk toen hij zei: ‘I love you more.’

vk.nl/columnisten

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden