Hypotheken zijn 'januskop' voor de Nederlandse banken

De Nederlandse bankensector is de afgelopen jaren kleiner, eenvoudiger en steviger geworden. Maar de hypotheken blijven, ondanks allerlei extra aflossingen, een sluimerend gevaar.

AMSTERDAM - Dat meldt de toezichthouder op de banken, De Nederlandsche Bank, in het halfjaarlijkse rapport over de financiële stabiliteit. Volgens DNB zijn de hypotheken net een januskop met twee gezichten.


Aan de ene kant is er weinig aan de hand. Ondanks de forse prijsdaling van woningen (ruim 21 procent sinds 2008) zijn de betalingsachterstanden en verliezen op hypotheken tot nu toe beperkt gebleven. Bijna 30 procent van de hypotheken staat onder water: het bedrag is hoger dan de marktwaarde van de woning, waardoor een restschuld dreigt.


Niettemin lost Nederland keurig af. Het aantal hypotheken met een betalingsachterstand groeit wel, maar is met 1,3 procent bescheiden. DNB verwacht dat dit percentage oploopt, vooral omdat werkloosheid met vertraging in de hypotheekcijfers is te zien, als de eerste buffers van de werkloze huizenbezitter opraken. Van een acute bedreiging voor banken is evenwel geen sprake.


Aan de andere kant blijft de grote hypotheekschuld van de Nederlandse huishoudens potentieel een gevaar, zeker als de werkloosheid verder oploopt en de huizenprijzen blijven dalen. Vooral de hypotheken die onder water staan, nu krap eenderde, zullen nog geruime tijd een risico vormen, denkt DNB.


In de eerste drie kwartalen werd vorig jaar 7 miljard euro extra afgelost, bijna 1 procent van het totaal. Het ging vooral om ouderen met aflossingsvrije hypotheken. Minder dan een kwart van de vrijwillige aflossingen vond plaats bij hypotheken die onder water staan. Het probleem van die hypotheken is volgens de centrale bank hardnekkig. Zelfs als de huizenprijzen weer stijgen, zal het in veel gevallen nog jaren duren voordat de resterende hypotheekschuld kan worden afgelost met de opbrengst van een eventuele verkoop.


De hypotheken spelen een belangrijke rol in het lopende onderzoek van de Europese Centrale Bank (ECB). DNB ziet de 'stresstest' voor de Nederlandse banken met vertrouwen tegemoet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden